De medische mijmeringen van president Trump

Coronacrisis In de Verenigde Staten wordt volop gewaarschuwd voor de gevaren van de middelen die president Donald Trump tijdens zijn persconferenties aanprijst in de strijd tegen het coronavirus.
Foto Michael Reynolds/EPA

Een etmaal vrijuit speculeren over remedies tegen het Covid-19-virus is vrijdag afgesloten met een formele waarschuwing van de Amerikaanse Food and Drug Administration (FDA): hydroxychloroquine of chloroquine is veilig noch effectief bij de bestrijding van het Covid-19-virus. Het middel kan ernstige bijwerkingen hebben.

Het was een medisch-zakelijke mededeling met een politieke bijsmaak. President Trump heeft op zijn dagelijkse persconferenties over de aanpak van de epidemie in de afgelopen weken regelmatig gezegd dat hij „een goed gevoel” had over hydroxychloroquine als medicijn. Het zou volgens hem wel eens een „game changer” kunnen zijn. En trouwens: „Wat heb je in hemelsnaam te verliezen?”

Sinds ruim een week heeft de president het woord ‘chloroquine’ niet meer in de mond genomen tijdens de persconferenties van het Witte-Huisteam. Afgelopen donderdag opperde hij wel enkele mogelijke nieuwe medische paden: hitte, licht of desinfecterend middel.

Lees ook: ‘President Trump zei dat het werkte’

Hoewel de president deze middelen niet zo eenduidig aanprees zoals eerder chloroquine, voelde een Britse fabrikant van ontsmettingsmiddelen als Dettol zich genoodzaakt een persbericht uit te sturen waarin hij waarschuwde tegen het gebruik van hun producten in dit verband. „Onder geen beding mogen onze desinfecterende producten worden ingebracht in het menselijk lichaam.”

Kritiek op Trump

Wat had de president donderdag gezegd? Nadat hij had gesproken over de mogelijkheid om „ultraviolet of gewoon heel krachtig licht” in het lichaam te brengen om het virus te bestrijden, zei hij: „En dan zie ik ontsmettingsmiddel, dat het in een minuut, in één minuut, wegslaat. Kunnen we daar misschien iets mee? Via een injectie en als een soort schoonmaak. Zie je, het komt in de longen en haalt daar een hoop uit… Zou interessant kunnen zijn om na te gaan. Daar moet je natuurlijk artsen voor gebruiken. Maar ik vind dat het interessant klinkt.”

Lees ook: In gevecht met de ‘onzichtbare vijand’ wil Trump even geen immigratie

Na een stortvloed van kritische opmerkingen over de medische mijmering van de president, verstuurde het Witte Huis een communiqué dat zijn opmerkingen door de media „uit hun verband waren gerukt”. Vrijdag zei Trump tegen journalisten dat zijn opmerkingen „sarcastisch” waren bedoeld. Op de persconferentie van vrijdag beantwoordde Trump voor het eerst in weken geen vragen.

Bijwerkingen hydroxychloroquine

De FDA legt in haar communiqué van vrijdag uit dat hydroxychloroquine in de behandeling van Covid-19-patiënten „ernstige hartritmestoornissen” als bijwerking kan hebben. Ze raadt dan ook iedere toepassing ervan buiten het ziekenhuis of buiten het kader van een klinische test, af. Hydroxychloroquine is een goedgekeurd middel tegen onder meer malaria en mag daarom door huisartsen ook ‘off label’ worden gebruikt bij de behandeling van patiënten met andere aandoeningen.

Trumps medische adviseurs maanden tot voorzichtigheid ten aanzien van hydroxychloroquine, aangezien er nog geen goede studie naar de werkzaamheid van het middel tegen dit virus was gedaan. Desalniettemin wordt het middel sinds enkele weken in verschillende Amerikaanse ziekenhuizen gebruikt. De Amerikaanse overheid heeft er voor de zekerheid grote hoeveelheden van ingekocht.

Sinds maart heeft met name tv-zender Fox News, een belangrijke bron van advies voor de president, een lobby gevoerd voor gebruik van hydroxychloroquine. Terughoudende commentaren werden daar afgedaan als een poging de president te beschadigen. „Is er soms een geheim verlangen om Amerika wanhopig te houden”, vroeg presentator Laura Ingraham, de fanatiekste voorvechter van het middel, in haar show van woensdag. Een studie naar de schadelijke effecten van hydroxychloroquine bij de behandeling van Covid-19-patiënten veegde zij in haar programma van tafel als „onverantwoordelijk”.