Ambachtelijke kristalproducent uit Leerdam na 142 jaar ten onder

Glasblazers Het ging al een tijd niet goed met Royal Leerdam Crystal, dat luxe kristallen serviezen en kunstobjecten maakte. De coronacrisis betekent nu het einde voor het bedrijf.
Een glaskunstenaar aan het werk bij Royal Leerdam Crystal.
Een glaskunstenaar aan het werk bij Royal Leerdam Crystal. Foto Marc van der Kort/ANP

Na 142 jaar komt een einde aan een beroemde ambachtelijke kristalproducent uit Leerdam. Het ging al een tijd niet goed met fabrikant Royal Leerdam Crystal, maar mede door de coronacrisis moet het bedrijf nu de deuren sluiten. Dat heeft moederbedrijf Royal Delft Group vrijdag bekendgemaakt. Door de sluiting gaan tien fulltimebanen verloren.

Bij Royal Leerdam Crystal maakten glasblazers luxe karaffen, glazen en vazen van hoogwaardig kristal. De fabriek produceerde daarnaast allerlei kristallen kunstobjecten, zoals kandelaars, beeldjes en bollen. De ambachtslieden werkten ook op koninklijke bestelling: zo vervaardigden zij een zeventiendelig kristallen servies voor de sjah van Perzië, ter gelegenheid van diens staatsbezoek in 1959. De laatste jaren konden bezoekers van de kristalfabriek rondleidingen en demonstraties krijgen.

Burgemeester Sjors Fröhlich van Vijfheerenlanden, waar Leerdam onder valt, is „zeer verdrietig” over het verdwijnen van Royal Leerdam Crystal. „Het is een enorm oud bedrijf dat echt bij Leerdam hoort. Heel betreurenswaardig. Vooral voor de mensen die er werken. Het vak van glasblazer is enorm bijzonder en zeldzaam.”

‘Nul bezoek in de winkel’

Door financiële problemen bij Royal Leerdam Crystal zag de Royal Delft Group zich vorige maand al genoodzaakt in te grijpen. Een verhuizing naar een nieuw pand in het centrum van Leerdam, waar een winkel en een glasblazerij moesten komen, werd geschrapt. Van een eigen glasblazerij zou voortaan geen sprake meer zijn. In plaats daarvan zou het bedrijf met één glasblazer gaan werken die gebruik moest maken van faciliteiten elders. Op de huidige locatie van de fabriek zou alleen een winkel gevestigd blijven.

Zelfs die plannen gaan nu niet door. Alle medewerkers van Royal Leerdam Crystal worden ontslagen, bevestigt directeur van de Royal Delft Group Henk Schouten. De coronacrisis heeft het laatste zetje gegeven. „De toeristen zijn weg uit Leerdam. Er is nagenoeg nul bezoek in de winkel.” Daardoor is de omzet „aan alle kanten stilgevallen”, aldus Schouten.

Mogelijk keert Royal Leerdam Crystal ooit nog in enige vorm terug naar Leerdam, zegt Schouten. Over één à twee jaar, als de crisis hopelijk weer is gaan liggen, wil de Royal Delft Group overleggen met de gemeente over „nieuwe samenwerkingsmogelijkheden”. Van een nieuwe ambachtelijke kristalwerkplaats zal echter geen sprake zijn, zegt de directeur.

‘Normaal’ glas wordt overigens nog volop gemaakt in Leerdam: de grote industriële glasfabriek, waar Royal Leerdam Crystal ooit deel van uitmaakte en die in handen is van het Amerikaanse Libbey, draait gewoon door.