NOS-directeur Gerard Timmer: „Laat niets wat ik zeg vertaald worden als dat wij alleen brengen wat de overheid brengt.”

Foto Bart Maat / ANP

‘Wij voelen ons bij de NOS het meest senang bij de feiten’

Interview Terwijl de nieuwsredactie zich op de crisis stort, buigt NOS-directeur Gerard Timmer zich over de zomerprogrammering zonder sport. Maar: „Het wordt geen herhaalzomer.”

Gerard Timmer (51) spreekt met „enige verlegenheid”. Na het omstandig roemen van de mensen in de zorg – „cruciaal werk met hoofdletters” – wil hij slechts „met trots verhalen” over de NOS als hij ten tweeden male benadrukt dat hulpverlening „echt van een andere orde is”. Om dan voorzichtig toch een punt te maken over cruciale beroepen, „en wij zijn ook als zodanig aangemerkt”, die „in de aandacht en begrotingen niet altijd dat gevoel hebben gekregen”. Dat wat dat betreft „deze tijd ook wel louterend werkt”.

Maar het is het moment niet om over bezuinigingen in het publieke bestel te spreken, of zijn standpunt dat de NOS buiten schot moet blijven. De directeur laat de bulletins spreken, het harde werk in crisistijd. „Ik weet dat het gezien wordt. En dat beleidsmaker dat ook zien.”

Onlangs, vertelt Timmer, kreeg een NOS-ploeg die aan het monteren was pizza aangeboden. „We leven echt in een andere wereld dan twee maanden geleden”, zegt hij vanuit zijn kamer op het Mediapark in Hilversum, in een videogesprek. „We zijn de grootste nieuwsaanbieder, er zijn altijd mensen kritisch. Maar op dit moment ervaren wij massale waardering.”

We spreken elkaar op Goede Vrijdag. Het is zes weken na het briefje waarmee toenmalig minister Bruno Bruins live in een NOS-uitzending de eerste Covid-19-besmetting in Nederland wereldkundig maakte. Volgens Timmer is er „natuurlijk geen lijntje” met de Rijksvoorlichtingsdienst, „anders dan dat we via ons netwerk aan informatie proberen te komen. Maar dat is gewoon journalistiek handwerk.”

Hij benoemt naast de journalistieke taak ook het „service-karakter” van de NOS. „Wij voelen ons het meest senang bij de feiten”, zegt Timmer. „Zeker in deze tijd heb je als nieuwsorganisatie een verantwoordelijkheid naar miljoenen mensen. Wees daar bewust van. Ga niet ruimhartig speculeren.”

Ook premier Rutte handelt met 50 procent van de kennis, zei hij. Is speculatie niet onvermijdelijk?

„We hebben nu een extra grote verantwoordelijkheid om informatie gedoseerd naar het publiek te brengen. Speculeren kan, scenario’s bespreken ook. Maar ik heb op verschillende plaatsen gezien dat het met mensen en programma’s aan de haal ging.

Stick to the facts. Geef context. Geef duiding over wat de betekenis kan zijn voor mensen. Maar wees voorzichtig wie je uitnodigt, wie je aan het woord laat. Welke ruimte je die persoon geeft.”

Lees ook onze analyse: Corona en de massale terugkeer van de televisiekijker

Wie bedoelt u?

„Dat zeg ik niet.”

Maar u bedoelt niet alleen Twitter?

„Zeker niet. Was het maar zo. Daar zijn we wel aan gewend. Ik zie het helaas ook op televisie. En op andere journalistieke platforms waar…” De videoverbinding valt even weg.

U was even onverstaanbaar.

Met een lach: „Ik noemde net één van de programma’s die ik bedoel.”

Mag ik noteren: talkshows?

„Nee, dat zei ik niet. Ik zeg wel: wij bedienen ons niet graag van speculatie. En als je het jezelf toestaat, baseer je dan op zoveel mogelijk feiten. Met mensen die echt verstand van zaken hebben. Vraag mensen de vragen die je ze kán vragen.”

Ook experts kritiseren het RIVM. Geeft de NOS die minder aandacht?

„Laat niets wat ik zeg vertaald worden als dat wij alleen brengen wat de overheid brengt. Zeker niet. We laten een veelheid experts aan het woord die wij betrekken bij onze berichtgeving. Kritische journalistiek móet. In het Journaal en in Nieuwsuur (NOS/NTR) worden elke avond mensen met kennis van zaken kritisch bevraagd.”

Voor de publieke omroep NPO is het wegvallen van het EK voetbal en de Olympische Spelen problematisch. Timmer heeft „goede hoop” dat de gevolgen „zo marginaal mogelijk” zullen zijn. Dat de inkomsten rond de opgeschoven toernooien in 2021 lager uit kunnen vallen door een economische crisis, mag zo zijn. Timmer: „Onze afweging is altijd een journalistieke als we uitzendrechten kopen. We laten ons niet leiden door een businessmodel. Geld genereren is aan de Ster.”

Duidelijk is: er komt een zee van zendtijd vrij. „Die strekkende meters sportverslaggeving zijn er niet en de NOS kan in die mate geen alternatieve programmering ontwikkelen.” Andere omroepen springen in. Timmer: „Het wordt geen herhaalzomer.”

Maar wat dan wel?

„Dat is tussen de NPO-leiding en de omroepen. Ik ken inmiddels een aantal titels, maar zij spreken af wie communiceert en wanneer. Naast ons nieuws zullen wij op sportgebied documentaires en archiefbeelden bieden, waaraan aan de cijfers te zien veel behoefte is. Daarmee gaan we op zondagen door tot juni. We bekijken dat van week tot week. Wat daarna komt kan ik nog niet delen. We hebben enkele voorstellen waarover we met NPO in gesprek zijn, maar er is nog geen zekerheid.”

Houdt u rekening met een restant eredivisie of verlate Tour de France ?

„Ik hou er hoopvol rekening mee.”

Burgemeesters zetten nu toch een streep door zomervoetbal?

„Het kabinet is eerst aan zet. Ik hoor er maar één nu ingewikkeld over doen. ”

Burgemeester John Jorritsma verbiedt voetbal in Eindhoven en hekelt de voetbalbond, die de optie tot uitspelen onderzoekt. „Wij mengen ons er niet in, maar zijn wel een partij”, zegt Timmer. De NOS heeft rechten op de samenvattingen (voor zo’n 25 miljoen per jaar). „Ik weet dat de KNVB contact heeft met burgemeesters. Ogenschijnlijk hebben ze er vertrouwen in.” Tot slot: „Nu al uitspraken doen over juni, kan niemand.”