Brieven

Brieven 11/4/2020

Economie

Klinkt opeens vies

Virologen en artsen hebben de overhand in het coronadebat. Zij lijken de uitgezette koers van het kabinet te bepalen. De media zijn op hun hand: elke update over het aantal doden en IC-bedden wordt breed uitgemeten. Economen en filosofen die het beleid in twijfel trekken zijn er wel, maar hun sombere toekomstperspectief valt in het niet bij dat van coronadoemdenkers.

De waan van de dag regeert en trekt onze economie in het slop. Het woord ‘economie’ klinkt opeens vies en tegengesteld aan compassie en menselijkheid.

De waarheid is echter dat we nu voor enorm veel mensen het fundament leggen voor een armoedig, stressvol en chronisch ziek bestaan: mensen verdienen minder, bewegen minder, negeren gezondheidskwalen, gaan niet naar school, eten ongezonder en ondervinden meer stress door hun onzekere economische situatie. Dit zijn de patiënten van morgen, die het aantal coronapatiënten dat op de intesive care belandt ruim zal overtreffen.

Pleiten voor een spoedig afzwakken van de maatregelen is daarom eerder humaan dan asociaal.

Bewegen (1)

Golfen kan toch?

Bewegen is net zo belangrijk als binnenblijven (9/4) kopt NRC. Inderdaad, gooi de tennis-, atletiek- en golfbanen weer open!

bewegen (2)

Maar wel binnen!

Nee hooggeleerden, bewegen kan net zo goed binnen – ook als je geen hometrainer in huis hebt (Bewegen is net zo belangrijk als binnenblijven, 9/4). Mijn liefste (78) en ik (87) volgen dagelijks de instructies van meermalig Nederlands en Europees kampioen hardlopen Olga Commandeur, die al jaren het zeer effectieve fitnessprogramma Nederland in Beweging leidt. En anders is er vast een binnentrap in de nabije omgeving, waarmee wandelen, fietsen of tennissen uitstekend vervangen kan worden.

Leren van corona

Eis nieuwe wetten

Floor Rusman heeft twijfels bij alle voorspellingen over hoe de wereld er na corona uit zal zien (Hoe wij veranderen is niet te voorspellen, 9/4). Voor mensen is het al heel moeilijk om te veranderen. Laat staan voor een samenleving. Ordeningen en instituties zijn niet zo maar uit te wissen. De chaos waarin wij nu verkeren is zo groot dat wij allang blij zijn als we terug kunnen keren naar ‘het oude’. Toch is het belangrijk een aantal spelregels te wijzigen. Wetten door te voeren, zodat iedereen zich eraan moet houden. Er móet iets geleerd zijn…

Benzakour

Een frisse kijk

Met bijzonder genoegen nemen we hier thuis kennis van de rubriek Dagboek van een visser van Mohammed Benzakour. Diens geestigheid en taalrijkdom verrassen ons telkens opnieuw. Ik ben een ongeneeslijke vogelspotter maar zo fris als Benzakour heb ik de fuut, ijsvogel en reiger nog niet bekeken. In deze sombere tijden van het naar mijn smaak wel érg overdadige coronanieuws is dit dagboek een verademing. Kan het niet naar de voorpagina?

Democratie

Participatieparadox

De auteurs van Een sterker parlement én grotere invloed van kiezers, het kan (6/4) wijzen er terecht op dat hoger opgeleiden en de hogere inkomens bovenmatig participeren in onze democratie. Toch zijn meer mogelijkheden voor burgerinspraak – zoals zij en de Staatscommissie Parlementair stelsel voorstaan – niet de oplossing. Die vergroten de sociale ongelijkheid alleen maar. Politicologen noemen dit de participatieparadox: hoe meer mogelijkheden er zijn, hoe groter de ongelijkheid. Het zijn vooral minderheden van politiek vaardige en gemotiveerde burgers die hier gebruik van maken. Zij hebben de tijd, de interesse, de kennis en de vaardigheden daarvoor. Bij referenda is de scheve participatie nóg groter dan bij verkiezingen al het geval is. Ook in Zwitserland met zijn vele referendums. Een „spaarzaam ingezet correctief referendum” invoeren? Alsjeblieft niet. Experimenteer niet met ons vertegenwoordigende stelsel. De Nederlandse democratie wordt door de bevolking breed gedragen. Stel niet in de waagschaal wat je lief is.

Politiek debat (1)

Wie stemt 50PLUS?

Ton Elias stelt dat de Kamer een politiek-ethische discussie moet voeren over triage (Niet het virus, maar Haagse starheid verlamt de Tweede Kamer, 8/4). Dan lijkt mij het voor de hand liggen om tussentijdse verkiezingen uit te schrijven. Want het stond in geen enkel verkiezingsprogramma dat, mocht de nood aan de man komen, 70-plussers als eersten over de reling van het staatsschip gegooid zullen worden bij een gebrek aan reddingsboten.

Politiek debat (2)

Méér debat aub

Meer politiek debat over de ethische vragen rondom triage? Graag! Maar behandel ook de vraag of onze gezondheidszorg afdoende was ingericht op een mogelijke pandemie. Want het blijft vreemd dat een rijk land als het onze voor zo'n ethisch dilemma staat door schaarste aan IC-bedden.

Bezuinigingen

Borstklopperij

De afgelopen dagen hoorden we een aantal van onze bewindslieden zich flink op de borst kloppen omdat ‘wij’ onze financiën wel op orde hebben en daarom in staat zijn tegenslag op te vangen. Ik werk als invaller in het voortgezet onderwijs afwisselend in Vlaanderen en Nederland. Vorig jaar verontschuldigde een schooldirecteur in Vlaanderen zich omdat ik een klas onder mijn hoede kreeg van 24 leerlingen; in Nederland bestaat de meerderheid van mijn klassen uit 32 leerlingen die ik bovendien lesgeef in een lokaal dat op slechts 22 leerlingen is berekend. In Vlaanderen bedraagt een volledige baan 21 lesuren waar in Nederland de meeste scholen nog altijd uitgaan van 26 lesuren. Het zijn de werknemers in uitvoerende functies in de publieke sector die in dit land de prijs betalen. Ook in de CAO-VO die deze week is afgesloten, heeft men de maatregelen om de werkdruk te verlagen, nog maar eens voor zich uitgeschoven. Wie is hier moreel superieur?

Correcties en aanvullingen

Kardinaal Pell

In het artikel Eén getuige tegen Pell was niet genoeg (8/8, p. 15) staat dat kardinaal Pell in 2018 door een gerechtshof schuldig was bevonden. Dit gebeurde door een jury. De getuigen waren niet door de verdediging, maar door de aanklager opgeroepen.