Recherche hoopt na de zomer weer normaal te werken

Landelijke Recherche Geplande huiszoekingen en arrestaties zijn uitgesteld. Er zijn zorgen over een „boeggolf” aan uitgestelde werkzaamheden.

Geplande huiszoekingen en arrestaties zijn uitgesteld, net als veel andere werkzaamheden.
Geplande huiszoekingen en arrestaties zijn uitgesteld, net als veel andere werkzaamheden. Foto David Rozing

De landelijke recherche van de Nationale Politie hoopt vanaf de zomer weer „in een normale modus” te kunnen gaan werken.

Dit zegt Andy Kraag, sinds juni vorig jaar de baas van de duizend agenten van de Landelijke Recherche, in een gesprek met NRC. Sinds vier weken – toen Nederland min of meer in quarantaine werd geplaatst vanwege het coronavirus – werken ook politieagenten zoveel mogelijk thuis. De zogeheten Grote Klapdagen in onderzoeken – de dagen waarop huiszoekingen en arrestaties staan gepland – zijn uitgesteld en worden alleen nog maar gehouden als er levensgevaar of onheil voor de samenleving dreigt.

Kraag zegt dat rechercheurs die belast zijn met de aanpak van de zware misdaad nu „meer ruimte hebben voor het monnikenwerk van data-analyses. Het grasduinen in informatie levert ook hele mooie dingen op. Deze situatie biedt ook kansen in de grote onderzoeken naar ondermijning, cybercriminaliteit en terreur”.

Twee weken geleden stelde de politie een vertrouwelijke ‘Impactanalyse opsporing landelijk Covid-19’ op. Daarin schrijft de politie te vrezen voor „een boeggolf van uitgestelde werkzaamheden die na het beëindigen van de coronamaatregelen alsnog opgepakt dienen te worden”.

Lees ook: De boeven lijken ook in quarantaine te zitten

Het ‘worstcasescenario’ voor de politie is een totale lockdown „waarbij niemand meer naar buiten mag”. In die situatie zullen „grote hoeveelheden lopende onderzoeken, maar ook nog op te starten hoog geprioriteerde onderzoeken grote en mogelijk zelfs niet te overziene schade kunnen oplopen”.

Corona heeft het werk voor de politie veranderd doordat fysieke contacten moeilijker zijn geworden. Maar dat geldt eveneens voor de onderwereld: criminelen kunnen elkaar lastiger treffen om te overleggen. „Ook criminelen moeten meer digitaal communiceren en dat biedt ons weer mogelijkheden”., zegt recherchebaas Kraag. ,,Het is een interessante tijd’’.

De landelijke recherche merkt dat de brandstof voor de ondermijning, de drugsmarkt, door corona niet echt is veranderd. „Productie en handel liggen bepaald niet stil en ook de vraag is niet verminderd, ook al zijn er geen festivals meer. In onderzoeken zien we dat criminelen zelfs denken: de autoriteiten zijn ergens anders mee bezig, dit is een goed moment te gaan handelen. Die houding biedt kansen voor ons”. Het verklaart volgens Kraag ook waarom er nog grote inbeslagnames zijn. Afgelopen dinsdag is in de haven van Rotterdam ruim duizend kilo cocaïne onderschept.

Bekijk ook: Politie en leger houden de mensen van de straat

Het gevaar van terrorisme is ook onveranderd. „Dreigementen van IS dat men klaar is voor aanvallen omdat het westen nu zwak staat, zijn pure retoriek. Er zijn geen signalen van nieuwe dreigingen op dit gebied”.

In de eigen analyse waarschuwt de politie wel voor cybercriminaliteit. Door de quarantainemaatregelen ,,zal criminaliteit meer georganiseerd worden vanuit de digitale wereld’’. Het is volgens de politie belangrijk „extra oog te houden voor de bescherming van onze vitale infrastructuren”, zoals ziekenhuizen.

Kraag zegt dat de politie de afgelopen weken geen ransomeware-aanvallen op ziekenhuizen heeft gezien. „Je ziet nu niet meer oplichting dan anders. De oplichters en fraudeurs die er zijn, maken gebruik van de angst voor het virus. Als het EK was doorgegaan, hadden ze dat aangegrepen. Er zijn nu veel meer mensen online en criminelen proberen daarvan te profiteren. Jongeren zitten bijvoorbeeld meer achter de computer en dat kan leiden tot meer grooming”.