Brieven

Coronacrisis

Bouw EU straks weer op met medisch-industrieel complex

Foto Sem van der Wal/ANP

Tijdens de Koude Oorlog investeerde de Amerikaanse federale overheid zwaar in de zwakkere staten in het zuiden en westen. Met name militaire investeringen (resulterend in het zogeheten ‘militair-industrieel complex’) en uitgaven voor de race naar de ruimte droegen bij aan de opkomst van de zogenaamde zuidelijke ‘Sunbelt’.

In Europa heeft de uitbreiding van de EU naar het zuiden en oosten zeker ook economische impulsen voor die gebieden opgeleverd, maar we zien ook of juist in tijden van crisis frustratie over het Europa van de twee snelheden. Los van de urgente corona-aanpak is er daarom veel te zeggen voor een gezamenlijke investeringsstrategie met een duidelijke regionale component.

Dit virus heeft duidelijk gemaakt dat we door de globalisering kwetsbaar zijn geworden. Als ziekenhuisbestuurder heb ik gemerkt dat we in toenemende mate werden geconfronteerd met verstoringen van leveringen van medicamenten en hulpmiddelen. Natuurrampen die de enige producent ter wereld raakten, maar ook werkonderbrekingen en andere logistieke problemen konden ervoor zorgen dat producten tijdelijk niet meer te leveren waren. Nu zien we de moeizame verkrijgbaarheid van mondkapjes, de geconcentreerde productie van beademingsapparatuur en de risico’s bij de bevoorrading van medicijnen.

Laten we ervoor zorgen dat de bevoorrading van medicatie, vaccins, medische instrumenten en hulpmiddelen weer onder onze controle komt. Dat kan alleen door het opzetten van een medisch-industrieel beleid op Europese schaal. Doel zou moeten zijn dat alle productie van essentiële medische middelen in Europa plaatsvindt. Dat betekent ongetwijfeld de bouw van vele nieuwe fabrieken. Die zouden overwegend in regio’s met hoge werkloosheid moeten worden gebouwd. Geen militair-industrieel complex zoals in de VS, maar een medisch-industrieel complex op Europese schaal.

De basis ervoor is goed: twee van de drie wereldwijd toonaangevende producenten van complexe medische apparatuur zijn afkomstig uit Europa en Europa kent ook goed ontwikkelde farma- en biotech-sectoren. In de VS heeft Bill Gates aangekondigd alvast zeven fabrieken te willen bouwen voor evenzoveel veelbelovende ontwikkelingen voor een vaccin. Wellicht kunnen we dat initiatief in Europa spiegelen? Hoe mooi zou dat niet zijn voor het vertrouwen van de Europese burgers?


oud-ziekenhuisbestuurder en economisch geograaf