Coronavirus verspreidt zich snel in verpleeghuizen

Ouderenzorg Een stille ramp voltrekt zich onder de meest kwetsbare ouderen. Maar het testen en beschermen van personeel gebeurt nog mondjesmaat.

Het coronavirus breidt zich razendsnel uit in verpleeghuizen in Nederland.
Het coronavirus breidt zich razendsnel uit in verpleeghuizen in Nederland. Foto Wavebreakmedia

Het coronavirus breidt zich razendsnel uit in de verpleeghuizen in Nederland. Binnen twee dagen tijd is het aantal inwoners met verdachte ziekteverschijnselen met meer dan een kwart gegroeid.

Dat blijkt uit woensdagavond gepubliceerde cijfers van Verenso, de beroepsvereniging voor specialisten ouderengeneeskunde. De vereniging verzamelt sinds kort zelf cijfers omdat veel mensen niet getest worden.

In de verpleeghuizen, waar circa 120.000 ouderen wonen, zijn tot en met woensdag 4.161 Covid-19-patiënten geteld. Ongeveer de helft van die patiënten is niet getest maar vertoont precies dezelfde verschijnselen als besmette bewoners op de afdeling. In twee dagen tijd is dat aantal met 871 gegroeid: een toename van 26,5 procent. Maandag was de eerste inventarisatie, woensdag de tweede.

In de verpleeghuizen wonen goeddeels hoogbejaarde mensen die te zwak of te dement zijn om zelfstandig te leven. De cijfers zijn verzameld uit twee grote elektronische patiëntendossiers (EPD) Nedap en Ysis die verpleeghuizen gebruiken. Het EPD van Ysis houdt ook de sterftecijfers bij: van de 2.382 Covid-19-patiënten in dat dossier zijn er 389 overleden en 215 hersteld. De rest is ziek.

Lees ook: Demente oudere mag niet meer ronddwalen

Een van de grote problemen in de verpleeghuizen is dat de bewoners noch het personeel zomaar wordt getest op het nieuwe Coronavirus. Wie kan werken en wie niet, en wie geïsoleerd moet worden en wie niet, is onduidelijk. Daar heeft Verenso wekenlang om gevraagd; sinds afgelopen maandag zou ‘het zorgpersoneel’ vaker getest worden, maar dat geldt niet voor verpleeghuispersoneel.

Het RIVM heeft minder goed zicht op de besmettingen als gevolg van het beperkt testen. Directeur Jaap van Dissel zei woensdag in de Tweede Kamer dat in minstens 40 procent van alle verpleeghuizen Covid-19 heerst.

Familie mag in elk geval sinds 20 maart niet meer op bezoek komen om verspreiding van het virus onder de allerkwetsbaarste mensen te voorkomen. Tegelijk hebben de verpleeghuizen te weinig beschermend materiaal. De onrust onder het personeel groeit hierover. Vakbonden vinden de situatie onacceptabel en dreigen hun achterban op te roepen niet meer naar het werk te gaan.

Minister De Jonge (Zorg, CDA) studeert nog op de criteria die gelden om het schaarse beschermende materiaal over het land te verdelen. Hij hoopt daar volgende week duidelijkheid over te kunnen geven.

Lees een verhaal over ‘Coronahotels’ waar patiënten terecht kunnen die niet naar het ziekenhuis kunnen of willen

„Buiten het zicht van de intensive care voltrekt zich inmiddels een stille ramp”, zei D66-leider Rob Jetten woensdag in een debat in de Tweede Kamer met minister De Jonge. „In de verpleeghuizen is een continu gebrek aan beschermingsmiddelen. Het aantal besmettingen groeit enorm. De eenzaamheid is groot.” SP-leider Lilian Marijnissen vroeg aan De Jonge: „Hebben wij deze stille ramp voldoende in beeld? Hebben we nog steeds het idee dat het beleid voor de verpleeghuizen het juiste is?”