Econoom Arnold Heertje (86) overleden

1934-2020 Het bekendste werk van Heertje is De Kern van de Economie, een lesboek dat nog altijd wordt gebruikt in het voortgezet onderwijs.
Arnold Heertje in 2017
Arnold Heertje in 2017 Foto Wim Hollemans/ANP

Econoom Arnold Heertje is zaterdag op 86-jarige leeftijd overleden. Dat heeft zijn familie bevestigd aan het FD en persbureau ANP. Heertje - vader van de bekende cabaretier Raoul Heertje - schreef tientallen boeken en was tussen 1964 en 2006 hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam (UvA).

Hij was daarnaast columnist bij NRC Handelsblad en Het Parool. Een deel van die columns is gebundeld in zijn boek De vierkante waarheid, dat verscheen in 2003. Heertje was getrouwd en was vader van drie zoons: Raoul, Eric en Patrick, die in 1991 overleed aan de gevolgen van een auto-ongeluk.

Heertje, geboren in Breda in een Joods gezin dat de Tweede Wereldoorlog overleefde door onder te duiken, werd al op zijn dertigste hoogleraar aan de UvA. Zijn bekendste werk is De Kern van de Economie, een lesboek voor het voortgezet onderwijs dat in 1962 verscheen en nog altijd in het curriculum van bepaalde scholen zit. Het boek is honderdduizenden keren verkocht.

Heertje stond bekend als een eigenzinnig en kleurrijk econoom, die als een van de eersten zag dat er monopolies van techbedrijven zouden ontstaan als de overheid niet sneller zou digitaliseren.

Heertje promoveerde op prijsvorming in oligopolistische markten en gebruikte als een van de eersten in Nederland de speltheorie: een manier van kansberekening om de strategie van ‘spelers’ te bepalen.

Ook keerde Heertje – kritisch PvdA-lid – zich tegen de, in zijn ogen, fixatie op economische groei. De overheid zou zich meer op natuurbehoud en de kwaliteit van de publieke sector moeten richten, vond hij. Heertje doceerde tussen 1997 en 2006 – toen hij met emeritaat ging – geschiedenis van de Economie. Nadien was hij lid van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen en gaf hij lezingen. „De kracht van goede economen is dat ze niet met de waan van de dag meegaan. Dat is wat Arnold Heertje was”, zo memoreerde hoogleraar Arnoud Boot zijn collega dit weekend tegenover persbureau ANP.

Econoom Bas Jacobs sprak, via Twitter, vergelijkbare woorden: „Hij was van grote betekenis voor de naoorlogse economiebeoefening en het economisch onderwijs in Nederland”, schreef Jacobs. „Hij was naast docent ook een vriend van mijn vader en mijzelf. Ik zal hem verschrikkelijk missen.”