VS zakken weg: tien miljoen uitkeringen aangevraagd in twee weken

Werkloosheid In de week tot 28 maart vroegen 6,65 miljoen mensen een werkloosheidsuitkering aan. De jongste cijfers liggen hoger dan de meest pessimistische schattingen.

Sommige economen verwachten dat de Amerikaanse werkloosheid in april op kan lopen tot minstens 9,5 procent.
Sommige economen verwachten dat de Amerikaanse werkloosheid in april op kan lopen tot minstens 9,5 procent. Foto Joe Raedle/Getty/AFP

Tien miljoen Amerikanen hebben de afgelopen twee weken hun baan verloren en overheidssteun aangevraagd, vooral als gevolg van de maatregelen tegen verspreiding van het coronavirus. Dat bleek donderdag uit de jongste cijfers van het Amerikaanse ministerie van Arbeid.

In de week tot 28 maart dienden 6,65 miljoen mensen een aanvraag in voor een werkloosheidsuitkering. Vorige week bleek al dat in de week tot 21 maart 3,3 miljoen mensen zo’n uitkering aanvroegen. Dat cijfer kwam toen al als een enorme schok. De week daarvoor, toen er nog geen maatregelen voor het inperken van het virus waren genomen, bedroeg het aantal nieuwe aanvragen nog 282.000.

Het vorige weekrecord stamde uit oktober 1982, toen 695.000 mensen in één week tijd een uitkering aanvroegen. Het weekcijfer van donderdag breekt dat record nu met een factor tien.

Lees ook: Ongekende steun, maar de VS krijgen het nog zwaarder

Meer mensen in aanmerking

De snelheid waarmee de Amerikaanse economie wegzakt, verrast zelfs de meest pessimistische analisten. Persbureau Reuters hield voor publicatie van de nieuwe cijfers een peiling onder economen. Die voorspelden voor deze week gemiddeld 3,5 miljoen nieuwe uitkeringsaanvragen, met 5,3 miljoen als hoogste schatting.

Tijdens de kredietcrisis gingen in totaal 8,7 miljoen banen verloren. Die hoeveelheid lijkt dus nu al te worden overtroffen. Wat de huidige cijfers wel opwaarts iets kan vertekenen, is dat, door de door het Congres ingevoerde economische noodmaatregelen, nu méér mensen in aanmerking komen voor een uitkering, en dat deze makkelijker en sneller kan worden aangevraagd. Veel zelfstandigen en flexwerkers vragen nu ook een uitkering aan.

Bovendien is het ontslagrecht in de VS veel soepeler dan bijvoorbeeld in de EU. Dat levert acutere dalingen op in de werkgelegenheid, zoals die van donderdag. Positief is wel dat meer mensen dan voor de coronacrisis nu in aanmerking komen voor inkomenssteun. Dat kan voorkomen dat de consumptie in de VS, die zo’n twee derde uitmaakt van de economie, volledig inzakt.

Studio NRC

Afwachten

Hoe het massale baanverlies terecht zal komen in het werkloosheidspercentage is afwachten. Vrijdag publiceert de Amerikaanse overheid de maandelijkse telling van het aantal banen, de zogenoemde non-farm payrolls, over de maand maart. De gegevens daarvoor worden rond het midden van de maand verzameld. Dat was voordat in grote delen van de VS het thuisblijfbeleid werd doorgevoerd. Economen van ING zeiden donderdag na de publicatie van de nieuwste cijfers te verwachten dat de Amerikaanse werkloosheid over april al kan oplopen tot minstens 9,5 procent van de beroepsbevolking en daarna verder kan stijgen. Op de langere termijn voorspelt zakenbank Goldman Sachs een werkloosheidspercentage van 15 procent.

De prognoses voor de Amerikaanse economie worden op de financiële markten voortdurend naar beneden bijgesteld. ING ziet een Amerikaanse economische krimp over heel 2020 van 7 procent, tegen 5 procent voor de eurozone.

Berichten dat de economie in het tweede kwartaal met tientallen procenten krimpt moeten met een korrel zout worden genomen. In de Amerikaanse praktijk wordt een groei (of krimp) van kwartaal op kwartaal gepresenteerd alsof deze zich vier kwartalen cumulatief zou voordoen. Een krimp van bijvoorbeeld 5 procent wordt dan gebracht als een van 21,5 procent.

Ook in Europa loopt de werkloosheid overigens op. In Spanje kwamen er de afgelopen maand 900.000 werklozen bij.