Necrologie

Kameroense jazz- en funksaxofonist Manu Dibango (86) overleden aan Covid-19

Overleden Saxofonist Manu Dibango, bekend van zijn door Michael Jackson geïmiteerde hit ‘Soul Makossa’ en zijn afrojazz, is dinsdag gestorven nadat hij besmet was geraakt met het coronavirus.

Manu Dibango tijdens een optreden in 2018.
Manu Dibango tijdens een optreden in 2018. Foto Sia Kambou/AFP

In Parijs is saxofonist Manu Dibango op 86-jarige leeftijd overleden nadat hij het coronavirus had opgelopen. Dat maakten zijn nabestaanden dinsdag bekend op Facebook. De Kameroener, die sinds zijn vijftiende in Europa woonde, was een gevierd muzikant die jazz, funk en Afrikaanse stijlen mengde en aan de basis stond van de eerste golf van Afrikaanse muziek die westerse pop beïnvloedde.

Lees ook: Saxofonist Manu Dibango overleden aan Covid-19

Zijn bekendste werk is ‘Soul Makossa’ uit 1972, een exemplarisch nummer voor Dibango’s stijl. De makossa was een dans uit zijn regio, terwijl het nummer voor westerse oren vooral bestaat uit een jazzy breakbeat en Dibango’s teksten en verschroeiende saxofoonspel. Het was oorspronkelijk geschreven voor het nationale voetbalteam van Kameroen, maar werd al snel een wereldhit. We kennen het nu vooral van de tekst „mama-say, mama-sa, ma-makossa”, door Michael Jackson gebruikt voor zijn hit ‘Wanna be Startin’ Somethin’, en later ook door Rihanna in ‘Don’t Stop the Music’. Dibango won een rechtszaak over het plagiaat van Michael Jackson.

Dibango werd in 1933 geboren in Douala in Kameroen. In Parijs zag hij als tiener onder meer Louis Armstrong optreden. Later verhuisde hij naar Brussel. Hij toerde in 1960 al door Europa met de groep African Jazz. Hij putte in zijn composities en spel vooral uit funk, soul, jazz en West- en Centraal-Afrikaanse stijlen.

Dibango speelde samen met vrijwel al zijn grote Afrikaanse collega’s, zoals Hugh Masekela, Fela Kuti, Youssou N’Dour en King Sunny Adé en met Amerikaanse jazzgrootheden als Herbie Hancock. Zijn liedjes werden onder meer gesampled door Busta Rhymes en The Chemical Brothers. In Nederland is Michael Jacksons plagiaat van de tekst van ‘Soul Makossa’ bovendien vereeuwigd in de uitdrukking ‘Mama Appelsap’, een radiospelletje waarin 3FM-dj’s op zoek gingen naar Nederlandse verbasteringen van liedteksten die verkeerd worden verstaan. De oerversie waarnaar het spelletje vernoemd is betrof ‘mama-say, mama-sa, ma-makossa’ dat werd verbasterd tot mama-appelsap.

Een van Dibango’s laatste werken was een ode aan de Amerikaanse saxofonist Sidney Bechet uit 2007. Naast de muziek zette hij zich in voor humanitaire zaken. Hij gaf onder meer benefietconcerten in verschillende Afrikaanse landen. In 2004 werd hij door Unesco benoemd als Artist for Peace. Op Twitter nam de zangeres Angelique Kidjo afscheid van haar held: „You’re the original Giant of African Music and a beautiful human being.”