Als de huisarts bedelt om mondkapjes

De Impact Artsen redden met weinig middelen levens, terwijl anderen vertier zoeken. In deze serie beschrijft Danielle Pinedo welke impact Covid-19 heeft op mensen.

NRC spreekt de komende tijd met twaalf mensen die in de frontlinie staan van de corona-epidemie. Van arts tot ondernemer, van schoolbestuurder tot supermarkthouder. Wat maken zij mee? Wat zijn hun zorgen? Hoe houden ze de moed erin?

Woensdag of donderdag worden ze verwacht: de honderdduizend literflessen handalcohol voor zorginstellingen. Het gaat om een opdracht van het ministerie van VWS, dat de flessen ook distribueert. Drankproducent Avandis gaat ze (tegen kostprijs) leveren.

Traumachirurg Lodewijk Poelhekke hoopt dat zijn ziekenhuis, Maasziekenhuis Pantein in Boxmeer, ook een flink aantal flessen krijgt, want er dreigen grote materiaaltekorten voor de behandeling van Covid-19-patiënten. „We hebben niet alleen meer handalcohol nodig, maar ook mondkapjes en beschermende schorten”, zegt hij kort voor een crisisoverleg.

Maar liefst 4.000 mondkapjes verdwijnen per dag in de prullenbak, in de hoop ooit te kunnen worden hergebruikt.

Nú al – de zorgcrisis lijkt voorlopig niet ten einde – ziet Poelhekke een „glijdende schaal”. Zijn de goed sluitende FFP3-kapjes op, dan grijpen zijn medewerkers naar de FFP2’s. „Op dit moment kunnen ze nog goed beschermd hun werk doen. Maar als de toevoer ontoereikend is, sluit ik niet uit dat professionals op het punt komen dat ze moeten kiezen: onbeschermd hulpverlenen met het risico zelf ziek te worden, of de hulp staken.”

„Sluit je ogen en denk de zee of het bos erbij. Door thuis te blijven red je levens.”

Buiten IC’s doen artsen langer met mondkapjes, maar ook daar is de nood hoog, zegt Maaike Roovers-Schellekens. De huisarts uit Sassenheim, die parttime in een coronakliniek werkt, is de schaamte voorbij. Sinds een week roept ze haar patiënten op hun mondkapjes in te leveren, want „we willen onze zorgverleners zo lang mogelijk op de been houden”. „Wat heb je aan IC-bedden en beademingsapparaten voor coronapatiënten als hulpverleners te veel, te snel en tegelijk ziek worden? Dan kachelt het hele zootje in elkaar.”

Beide artsen storen zich aan de handelaren die zich bij zorginstellingen melden met grote partijen mondkapjes, soms voor het twintigvoudige van de normale prijs. „Laten we hopen dat de overheid snel een centraal inkooppunt instelt”, zegt Poelhekke. „Zo voorkom je dat ziekenhuizen met elkaar moeten concurreren, terwijl ze eigenlijk samen een crisis willen bestrijden.”

Maar hoe bestrijd je een crisis als Nederlanders in het weekend de hort op gaan? „Ik snap dat mensen de natuur in willen”, zegt Roovers. „Het is zo verleidelijk. En toch: pak die zonnestraal mee door het raam, vanaf je balkon, in de tuin. Sluit je ogen en denk de zee of het bos erbij. Door thuis te blijven houd je de IC’s overeind en red je levens.”

Miriam de Graaff (34)

Sociaal psycholoog, woont in Borne (Overijssel).

Lodewijk Poelhekke (47)

Traumachirurg en voorzitter van de vereniging van medisch specialisten in het Maasziekenhuis Pantein in Boxmeer. Woont in Nijmegen.

Mary-Jo de Leeuw (45)

Cybersecurityexpert, woont in Wassenaar.

Roland Kramer (57)

Uitvaartverzorger in Den Bosch.

Armand Lagrouw (56)

Regiomanager bij Surplus, een organisatie voor verpleging en verzorging in Breda. Woont in Sprang-Capelle.

Maaike Roovers-Schellekens (45)

Huisarts in Sassenheim. Woont in Oegstgeest.

Soenil Bahadoer (52)

Chefkok en eigenaar van het twee sterrenrestaurant De Lindehof in Nuenen.

Paul Corbijn (52)

Eigenaar Plus-supermarkt in Vrouwenpolder.

Mirjam Leinders (52)

Bestuurder stichting Innoord in Amsterdam. Woont in Badhoevedorp.

Luc Tanja (53)

Afdelingsmanager daklozenopvang van het Leger des Heils in Almere. Woont in Amsterdam.

Ulfert Molenhuis (72)

Voorzitter van de voedselbank in de stad Groningen.

Rob van Haaster (50)

Bloembollenkweker in Vijfhuizen.