Op de tast door een onbekende bekende wereld

Zap Lof voor Rutte gisteravond op tv. Maar het meest bleef hangen de documentaire over twee oudere Amsterdammers, beiden blind, maar inmiddels niet meer verlangend naar genezing van hun blindheid.

Ronald Polderman zoekt zijn weg op straat in 'Op de tast'.
Ronald Polderman zoekt zijn weg op straat in 'Op de tast'. Foto EO

Ook de rijen van de recensenten sloten zich achter Mark Rutte. De lof voor de premier vulde maandag de volle breedte van het televisiespectrum. Van het napraatpanel in DWDD tot de balloze analytici in Voetbal Inside: niemand had een woord van kritiek op de minister-president. Johan Derksen voelde zich daar zo ongemakkelijk bij dat hij dadelijk overschakelde op minister Bruins, die volgens hem een kikker was. „Hebben we een foto van Bruins?”

Tussendoor meende Ron Fresen in het NOS Journaal dat Rutte een strategie „had prijsgegeven”, waar de man toch hoofdzakelijk de beleidsuitleg van het RIVM had naverteld – zij het met slimme toepassing van het nog niet zo vaak gebruikte woord ‘groepsimmuniteit’.

Mark Rutte tijdens zijn toespraak tot Nederland. Foto NOS

Oude Thorbecke

Nu was het inderdaad een sterk optreden van Rutte, in woord én beeld. Het jasje was gekreukeld genoeg, de zwarte das zwiepte met de juiste mate van weerspannigheid, de premier boog zich geregeld naar voren om intimiteit te creëren, terwijl de oude Thorbecke over zijn schouder meekeek.

Met zijn woorden streed Rutte tegen het beeld dat het kabinet steeds (naar goede VVD-gewoonte) de belangen van de volksgezondheid en die van de economie tegen elkaar had afgewogen. In Ruttes tekst waren alle afwegingen medisch van aard en kwam de economische schade slechts als gevolg ter sprake. Intussen blijft het onzeker of de overheidsmaatregelen voldoende zullen zijn om het scenario ‘groepsimmuniteit én beperking van het aantal slachtoffers’ uit te doen komen.

Want de coronacrisis schept een snel veranderende wereld, waarin ook de beleidsmakers deels tastend rondlopen. Wat dat betreft was de zinnigste nabeschouwing van Ruttes toespraak een reeks scènes uit de documentaire Op de tast (EO) van Thomas Doebele en Maarten Schmidt.

Daarin werd het al wat oudere blinde echtpaar Marianne en Ronald Polderman op de voet gevolgd bij wat voor de meeste zienden een eenvoudige activiteit is: lopen op staat. Een boodschappentocht van Ronald was gefilmd als een thriller. Die begon al bij het afscheid: Marianne kuste haar man gedag en wenste hem veel sterkte „op de hoek”. Wat dat betekende, bleek al snel, want om de hoek had de gemeente reusachtige boomstammen neergelegd.

Ronald had deze route al duizend keer gelopen, maar dit was nieuw. Hij botste bijna, stapte terug, draaide, tastte met zijn stok, stapte weer terug, tot hij uiteindelijk een slalom rond de boomstammen had gevonden. De scène herhaalde zich bij stoepjes, hekjes en kleine wegwerkzaamheden. Soms greep een kruidenier de blinde even bij de arm om hem langs een obstakel te leiden, maar een man die aan een elektriciteitshuisje stond te klussen merkte hij te laat op. Hij knalde vol tegen de deur.

Plato

Bloedstollende taferelen, helemaal als je bedenkt dat dit de vertrouwde route van de man was. Hoofdonderwerp van de film was de verhuizing van het paar naar een tehuis op de Veluwe omdat het op driehoog in Amsterdam-West niet meer vol te houden was

Prachtig vertelden de Poldermans hoe ze al hun hele leven een wereld in hun hoofd tekenen die wel te maken heeft met de echte wereld, maar toch niet dezelfde is. Ze verlangen inmiddels niet meer naar genezing van hun blindheid. „Je hoofd zou die hele andere wereld niet meer aankunnen.”

Die gedachte, zo oud als Plato, bleef uiteindelijk meer hangen dan de volgende ronde Ruttelof in Jinek, Nieuwsuur en Op1. Waarbij we ons maar moeten vasthouden aan de wetenschap dat ook Ronald Polderman op de tast weer veilig thuiskwam.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.