In de rechtbank blijven de stoelen van de verdachten leeg

Covid-19 beïnvloedt het dagelijks leven. In de Amsterdamse rechtbank vraagt de voorzitter zich dinsdag af waar de verdachten zijn.

Een informatieposter in de Haagse rechtbank. Foto Bart Maat/ANP
Een informatieposter in de Haagse rechtbank. Foto Bart Maat/ANP

Waar zijn de verdachten? De voorzitter van de Amsterdamse rechtbank kijkt dinsdagochtend naar advocaten Ruud van Boom en Hajé Weisfelt. Weten zij het misschien? De twee schudden het hoofd. Hun cliënten – de 54-jarige Patrick van M. en de 46-jarige Rosello van T. – hadden hier moeten zijn.

Maar waarom zijn de twee stoelen dan leeg? Alle gevangenissen zijn in lockdown, zegt Weisfelt. Hij had zijn cliënt maandag even aan de lijn, maar na twintig seconden werd de verbinding verbroken. „Daarna is het niet meer gelukt om contact te krijgen.”

Ruud van Boom heeft een aantal terugbelverzoeken gedaan, maar geen antwoord gekregen. „Dit is de nieuwe werkelijkheid. De gevangenissen zijn gewoonweg dichtgegaan.” Het wil er bij officier van justitie Koos Plooij niet in. „Waarom alle gevangenissen op slot zouden zijn is mij een raadsel.”

Op verzoek van de rechtbank gaan zowel de advocaten als de officier bellen met de gevangenissen in Krimpen aan den IJssel en Lelystad, om te zien wat er aan de hand is.

Na een stevige pauze blijkt dat de twee verdachten dinsdagochtend keurig zijn aangevoerd door de afdeling vervoer en ondersteuning van de Dienst Justitiële Inrichtingen. Maar een medewerker van de rechtbank Amsterdam heeft ze meteen weer teruggestuurd. Hij dacht dat de zitting niet door zou gaan.

Weer onderweg

Advocaat Van Boom laat weten dat zijn cliënt Patrick van M. alsnog wil komen en weer onderweg is. Voor de cliënt van advocaat Weisfelt ligt dat anders. Toen Rosello van T. weer in Krimpen aankwam, kreeg hij te horen dat hij opnieuw naar Amsterdam moest omdat er een fout was gemaakt, vertelt Weisfelt. Dat heeft hij geweigerd. „‘Ik ben geen postpakketje’, zei hij net over de telefoon. ‘Ze bekijken het allemaal maar.’”

Tijdens een van de pauzes vertellen de advocaten hoe moeilijk het is om hun werk te doen door alle coronamaatregelen. Bezoek aan gedetineerden is tot 6 april niet mogelijk. In de meeste inrichtingen is de mogelijkheid te recreëren, werken of luchten ingetrokken. En ook gedetineerden van wie de straf er bijna opzit en daarom overdag buiten de gevangenis mogen werken, moeten binnen blijven. Het heeft allemaal tot doel besmetting te voorkomen.

Noodzakelijke zittingen

Maar die maatregelen moeten het doorgaan van noodzakelijke zittingen zoals deze niet in de weg staan. De twee mannen zitten sinds 9 december 2019 vast. De rechtbank moet beslissen over de verlenging van de voorlopige hechtenis. Verdachten hebben het recht om een dergelijke zitting bij te wonen.

Als Patrick van M. eindelijk in het verdachtenbankje plaatsneemt, is het inmiddels middag. De rechtbankvoorzitter noemt het spijtig dat hij vanochtend is weggestuurd voordat ze het Openbaar Ministerie het woord geeft. Patrick wordt, zo blijkt, net als zijn medeverdachte Rosello beschuldigd van het voorbereiden van een onderwereldmoord.

De voorlopige hechtenis is zonder dralen verlengd tot 4 juni 2020.