App om afgedankte boeken te kopen

Boeken Leuk hoor, Boekenweek (verse boeken!) maar wat als het niet meer past? Een bedrijf In de Spaanse Polder koopt afgedankte boeken in via een app die de prijs bepaalt.

Zestig procent van de honderdduizend boeken in de Spaanse polder is binnen twee weken weg, zegt eigenaar van de Boekenbalie, Gijs Kaaijk.
Zestig procent van de honderdduizend boeken in de Spaanse polder is binnen twee weken weg, zegt eigenaar van de Boekenbalie, Gijs Kaaijk. Foto Frank van Dijl

De Spaanse Kubus is een bunkerachtig gebouw in de Spaanse Polder, eind jaren zestig daar neergezet om, met een vloeroppervlakte van 55.000 vierkante meter, dienst te doen als magazijn en distributiecentrum van Ter Meulen, inmiddels ter ziele. Gijs Kaaijk komt me op de begane grond door een opvallend brede gang tegemoet. Zijn bedrijf, Boekenbalie BV, zit op de vijfde verdieping, we nemen een flink uit de kluiten gewassen lift. Dagelijks arriveren langs dezelfde weg zo’n duizend boeken om bij Boekenbalie aan hun tweede leven te beginnen.

Op de vijfde opent Kaaijk (41) de deur naar een gigantische ruimte die vol staat met kasten vol boeken. De rijen genummerd, de kasten genummerd, de boeken genummerd. „Hier staat onze voorraad”, zegt Kaaijk die het bedrijf in 2011 oprichtte. „Honderdduizend boeken. Zo’n 60 procent vindt binnen twee weken een koper, voor andere boeken moeten we meer moeite doen.”

Elk boek dat binnenkomt – ze komen met dozen tegelijk, zo’n twee pallets per dag – wordt bekeken en geselecteerd: ziet het eruit als nieuw, zitten er vouwen in, is het verkleurd, is er in geschreven? „Dat is allemaal handwerk. Mensenwerk ook. Kijk”, hij pakt een boek uit een krat waarin verkleurde exemplaren liggen, „is dit nou verkleurd of niet? De een selecteert strenger dan de ander. We krijgen ook boeken binnen die nog in plastic zitten. Eén op de 200 boeken sturen we terug omdat de staat ervan te slecht is.”

Boekenbalie werkt met een app die de streepjescode van boeken scant en zo de waarde bepaalt. Dat gebeurt op basis van data van partner Bol.com en een door Gijs Kaaijk ontwikkeld algoritme. Zo is razendsnel duidelijk of er vraag is naar het boek, of er andere aanbieders zijn, wat zij willen hebben voor het boek en of er voor Boekenbalie een redelijke marge te behalen is. Het bod van Boekenbalie verschijnt meteen op het scherm van de verkoper in spe, of – en dat gebeurt, heb ik gemerkt, in misschien wel negen van de tien gevallen – krijgt een tekstje voorgeschoteld dat zegt dat er „op dit moment geen belangstelling” is voor [titel] van [schrijver].

„Die app is een belangrijke service aan onze klanten”, zegt Kaaijk. „Je hoeft niet met een doos vol boeken naar De Slegte te sjouwen en dan met de boeken die ze niet willen hebben weer naar huis.”

Sjouwen hoeft dan niet, er gaat wel veel werk in zitten, want je kunt pas een pakket met boeken naar Kaaijk sturen als je voor 20 euro aan titels bij elkaar hebt gescand. Ik had laatst 16 boeken nodig om op een bedrag van 20,60 euro te komen, daaronder Gimmick! van Joost Zwagerman (0,30 euro), Lolita van Vladimir Nabokov (1,70 euro) en Verzameld proza en nagelaten werk van Nescio (2,80 euro).

Overigens doet Boekenbalie niet alleen in literatuur. Non-fictie vormt misschien wel het grootste deel van de omzet.

„Ik denk dat de gemiddelde prijs waarvoor wij onze boeken inkopen één euro is. Dat betekent dus dat hier voor een ton aan boeken staat, inderdaad een flinke investering. Wij moeten een boek voor minimaal acht euro verkopen, daar houden we dan zeventig cent aan over”, zegt Kaaijk om uit te leggen waarom Boekenbalie niet alles koopt. „Dan is wel alles betaald: het personeel, de huur, de verzending en de commissie van Bol.com, ons belangrijkste verkoopkanaal. We zijn erg afhankelijk van Bol, het is nu zaak er los van te komen. Als Bol de commissie verhoogt, moeten we meteen aan de slag.

Bingo!

Met bestsellerauteurs hoef je bij Kaaijk niet per se aan te komen. „Juist bestsellers zijn lastig te verkopen, omdat de oplagen daarvan zo groot zijn.” „Momenteel geen belangstelling”, zegt de app dan. Maar soms is het: bingo! Tien cent, dertig cent, zeventig cent…

Wat maakt het verschil tussen een boek dat jullie niet willen hebben en een waarvoor jullie wel tien cent betalen? vraag ik Kaaijk. „Het is voor ons een beetje zoeken hoe we het voor de klant interessant houden. We doen voortdurend moeite om zoveel mogelijk te kopen. Anders zeggen de klanten dat we niks willen hebben en haken ze af. Dus laten we zeggen dat we 20 procent van wat we krijgen aangeboden ook kopen. Honderd procent is bedrijfseconomisch niet te doen, zelfs niet als je maar tien cent voor elk boek geeft.”

Wordt Gijs Kaaijk gedreven door boekenliefde? „Het is voor mij puur handel geworden. Ik kom uit een kunstenaarsgezin, ik heb kunstacademie gedaan, maar ik vond het altijd leuk om er kleine handeltjes bij te doen.”