Ian (links) en Barley proberen hun vader terug te toveren, maar dat lukt letterlijk maar half, in ‘Onward’.

Foto Pixar

Interview

Regisseur ‘Onward’: ‘Ik geniet van films die me laten huilen’

Dan Scanlon Na een reeks vervolgfilms komt studio Pixar met ‘Onward’ weer met een nieuw, origineel verhaal. Regisseur Dan Scanlon: „De emotionele kern van de film moet echt zijn.”

Onward is misschien geen grootse nieuwe film van Pixar, maar wel een aangename. De film speelt zich af in een wereld van centauren, elfen en vliegende draken. Maar in de magie is in de loop der jaren de klad gekomen: het leven sukkelt een beetje voort in het stadje New Mushroomtown.

Dat verandert als twee puberende broers, Ian en Barley Lightfoot, een magische spreuk ontdekken. Daarmee kunnen ze hun al jong gestorven vader voor een dag terugtoveren. Dat lukt ze maar half: alleen zijn benen komen weer tot leven. Om hun vader helemaal terug te toveren moeten de jongens eerst een magische steen zien te bemachtigen.

De digitale animatiestudio Pixar – eigendom van Disney – bracht de laatste jaren vooral vervolgfilms uit van eerdere successen, zoals Cars 3, Incredibles 2 en Toy Story 4. Daar mag een studio met zo’n grote reputatie voor innovatie en kwaliteit eigenlijk geen genoegen mee nemen. Pixar heeft 10 Oscars voor beste animatiefilm in de kast staan. Pixar kreeg daarnaast een tik van het vertrek van John Lasseter, de drijvende creatieve kracht van de studio. Hij kwam in opspraak door #metoo.

Lasseters functie als Chief Creative Officer is inmiddels overgenomen door Pete Docter, die als regisseur bij Pixar verantwoordelijk was voor uitschieters als Up en Inside Out. Met Onward van regisseur Dan Scanlon vertelt Pixar weer eens een nieuw en origineel verhaal, al heeft Scanlon het nodige geleend bij het populaire fantasy-spel Dungeons and Dragons.

„Het meest persoonlijke is het meest creatieve.” Die uitspraak van Martin Scorsese haalde de Koreaanse regisseur Bong Joon Ho aan bij de Oscars. Scanlon, die eerder Monsters University (2013) regisseerde voor Pixar, herkent zich daar in. Hij liet zich voor Onward inspireren door het verlies van zijn vader op jonge leeftijd en zijn verhouding met zijn oudere broer.

„Ik ben dol op die uitspraak van Scorsese”, zegt Scanlon in een hotel in Parijs. „Ik snap ook waarom het meest persoonlijke het meest creatieve is. Dat komt gewoon doordat het meest persoonlijke ook altijd het meest vreemde en unieke is. Zulke persoonlijke elementen zijn altijd heel specifiek voor jou.”

„Ik heb mijn vader verloren toen hij nog heel jong was. Ik had nog nooit zijn stem gehoord, tot ik er op mijn zestiende achter kwam dat er een bandopname bestond waarop zijn stem te horen is. Mijn broer en ik kregen die opname toegestuurd van familieleden, toen we dezelfde leeftijd hadden als de jongens in de film. Helaas is het enige wat mijn vader op die opname zegt ‘Hallo’ en ‘Dag’. Dat was natuurlijk een teleurstelling. Toch was dat een magisch moment. Dat was een cadeau waarvan we nooit hadden verwacht dat we dat nog zouden krijgen. Die gebeurtenis is bijna letterlijk een scène geworden in de film.”

Lees hier de recensie van ‘Onward’

Was de relatie met uw broer vergelijkbaar met die van de jongens in de film?

„Zelf lijk ik heel erg op Ian, zeker op die leeftijd. Ik was ook heel erg verlegen, nerveus en onhandig. Ik had heel weinig zelfvertrouwen. Maar mijn broer was totaal geen wilde jongen zoals Barley. Barley is een fan van heavy metal, die nergens bang voor is en overal op afgaat. Mijn broer is juist een heel bescheiden en bedachtzaam persoon, die altijd logisch nadenkt. Hij is tegenwoordig computerprogrammeur. Maar de manier waarop Barley zich over Ian ontfermt lijkt wel weer op hoe mijn broer er ook altijd voor mij is geweest.”

De vader is alleen te zien als een paar benen zonder bovenlijf. U neemt daarmee best een risico of de kijker daar wel in mee zal gaan.

„Dat er een zeker risico aan kleeft, is juist spannend en opwindend. In eerdere versies haalden de jongens hun vader stukje bij beetje terug. Maar dat gaf te veel verbrokkeling aan het verhaal. Voor mij heeft zo’n half personage, dat alleen benen heeft, ook een zekere symboliek. Als je iemand bent verloren die je nooit hebt gekend is elk brokje informatie dat je later nog kunt terughalen magisch. Als je er later achter komt wat je vaders favoriete eten was, of wat zijn favoriete televisieprogramma was, is dat ineens heel speciaal en belangrijk. Je blijft achter met een soort puzzel waar je af en toe een stukje van terugvindt.”

‘#Metoo’ ging ook aan Pixar niet voorbij. Is er voor u veel veranderd bij de studio sinds het vertrek van John Lasseter?

„Minder dan je van buitenaf misschien zou kunnen denken. Pixar is altijd een studio geweest waar collega’s voortdurend met elkaar discussiëren en meedenken over elkaars films, om de films zo goed mogelijk te maken. Dat is niet echt veranderd. Pete Docter was al vanaf het begin bij Pixar betrokken. Ik heb altijd al veel met Pete gewerkt. Hij was ook de uitvoerend producent van Monsters University. Ik ben een enorme fan van zijn stijl en smaak.”

‘Onward’ is na een flink aantal vervolgfilms weer een nieuw verhaal. Wat is de juiste verhouding tussen nieuwe verhalen en sequels?

„Ik heb zelf een vervolgfilm gemaakt met Monsters University. Dat was een geweldige ervaring, maar ik weet daardoor ook hoe moeilijk en uitdagend het is om een geslaagde vervolgfilm te maken. Ik besef heel goed hoe lastig het is om de elementen te nemen van iets wat al bestaat, daar vervolgens iets mee te doen wat nieuw en fris is, maar zonder dat je die elementen al te veel mag veranderen. Dat is alsof je een nieuwe puzzel moet uitvinden, maar met dezelfde puzzelstukken.

„Als er een echt goed idee is voor een vervolgfilm, zullen we dat in de toekomst ook zeker weer gaan doen, vermoed ik. Op dit moment is het toevallig zo dat er veel originals na elkaar uitkomen. De reden daarvoor is gewoon dat er een tijd lang niet zoveel pitches van collega’s zijn gedaan voor sequels. Dat komt en gaat een beetje in golven.”

Zijn er kenmerken waaraan een film van Pixar moet voldoen? Is er een huisstijl?

„In de films moet altijd een kern aanwezig zijn van echte menselijke ervaringen en emoties. Dat staat altijd voorop. Gemiddeld duurt het zes jaar om een film te maken. Dan wil je wel dat die film ook iets te zeggen heeft en ergens over gaat. De film moet gemaakt zijn met een reden, in ieder geval een reden waar we zelf in geloven. Andere essentiële elementen zijn humor en de personages. De personages moeten rijk en gevarieerd zijn. Ik kan me geen Pixar-film voorstellen die niet ten minste die elementen bevat.

„Ik ben gek op films die me laten huilen, films waar ik echt iets bij voel. Maar dat werkt alleen als de film ook voldoende humor en avontuur heeft. Je kunt niet alleen heel emotionele scènes achter elkaar zetten. Zo zit het leven ook niet in elkaar.”