Psalm 33 tegen de Tong van Lucifer

Omstreden kunstwerk De Tong van Lucifer in de Flevopolder hangt sinds de stormen scheef. SGP en ChristenUnie grijpen de aanstaande restauratie aan om te pleiten voor verwijdering.

De scheefgezakte Tong van Lucifer in de Flevopolder.
De scheefgezakte Tong van Lucifer in de Flevopolder. Foto Omroep Flevoland

De Tong van Lucifer aan de Knardijk langs de A6 moet weg. Het ovale, beeldbepalende kunstwerk hangt sinds de stormen van de afgelopen weken scheef en restauratie is waarschijnlijk duur. Maar dat is niet de belangrijkste reden voor de SGP in de Provinciale Staten van Flevoland om te pleiten voor verwijdering. Dat is het vermeend godslasterlijke karakter van het beeld.

„Dit beeld tart God”, zegt SGP-Statenlid Sjaak Simonse. „Elke keer dat ik erlangs kom word ik daar verdrietig van.” De Tong van Lucifer (1993), gemaakt door kunstenaar Ruud van de Wint (1942 - 2006), lijkt te verwijzen naar de gevallen engel Lucifer. De naam wekt de suggestie dat de duivel vanaf de dijk zijn tong uitsteekt naar de hemel.

Het kunstwerk wordt binnenkort verwijderd voor restauratie: „Het hangt op half zeven, de kans bestaat dat het een keer omvalt”, zegt gedeputeerde Michiel Rijsberman (D66). Het fundament is nog goed, maar bij inspectie bleek het omhulsel van de dragende constructie losgeraakt. Rijsberman: „Na de restauratie zetten we het beeld terug op zijn plaats, zo doen we dat altijd.”

Voor SGP en ChristenUnie is het aanstaande vertrek van de Tong van Lucifer echter reden om te pleiten voor definitieve verwijdering. „Als het beeld naar een museum zou gaan, kan wie dat wil het daar welbewust opzoeken”, zegt Simonse. Om zijn pleidooi kracht bij te zetten, heeft hij woensdag in de Statenvergadering over de Cultuurnota van Flevoland Psalm 33 aangehaald. Daarin staat: ‘Heft vrolijk aan, wijdt Hem uw kunst/Alles moet Hem eren’. Simonse: „Dit kunstwerk is het omgekeerde daarvan.” Ook wijst hij, al was dat voor hem een minder belangrijk argument, op de terugkerende restauratiekosten van de Tong van Lucifer, dat van 2006 tot 2010 van zijn plek was voor een reparatie na vandalisme door koperdiefstal. „Ik heb gisteren gezegd: de kosten van dat beeld gaan in de richting van een half miljoen.” Sinds 2010 is er verlichting en beveiliging (een bewakingscamera) en in 2009 eiste het kunstwerk het leven van een restaurateur, toen het uit de takels van een kraan viel.

Schaal van de dijk

Gedeputeerde Rijsberman vindt de negen meter hoge en vier meter brede, geheel van koperdraad opgetrokken Tong van Lucifer „een prachtig beeld op een prachtige plek, het past goed bij de schaal van de dijk waar het op staat”, zegt hij. Maar hij begrijpt ook „de pijn van de tegenstanders. Met deze titel lijkt het op godslastering.” Daarom is zijn voorstel nu dat er een nieuwe naam komt voor het beeld. „Er was ooit een andere werktitel, schild of zo. Dat is een onschuldige naam.” Kunstenaar Ruud van de Wint, bekend van de grote schilderingen in de vergaderzaal van de Tweede Kamer, koos uiteindelijk voor de Tong van Lucifer. Daarmee verwees hij naar verluidt overigens niet naar de christelijke betekenis van Lucifer als de duivel, maar naar Lucifer uit de Romeinse mythologie, die het vuur symboliseert. Rijsberman: „Maar als de benaming het probleem is, dan moet je je afvragen: kan het kunstwerk niet anders heten?”