Recensie

Recensie Film

De razernij van een lief, beangstigend meisje

Drama ‘System Crasher’ is een knappe debuutfilm over een meisje met wie jeugdzorg zich geen raad weet. De 12-jarige Helena Zengel speelt een verbluffende hoofdrol.

Benni (Helena Zengel) is beurtelings irritant, aandoenlijk, lief, manipulatief, beangstigend en dan weer heel kwetsbaar, in ‘System Crasher’.
Benni (Helena Zengel) is beurtelings irritant, aandoenlijk, lief, manipulatief, beangstigend en dan weer heel kwetsbaar, in ‘System Crasher’. Foto Kineo Film/Peter Hartwig

De negenjarige Benni heeft zoveel gedragsproblemen dat jeugdzorg zich geen raad met haar weet. Daarom is ze een ‘system crasher’, die ervoor zorgt dat het zorgsysteem keer op keer faalt. Regisseur Nora Fingscheidt, die ook het scenario schreef, verdiepte zich jarenlang in vergelijkbare probleemgevallen in de jeugdzorg. Dat heeft een opmerkelijke debuutfilm opgeleverd. Maar de verbluffende hoofdrol van de 12-jarige actrice Helena Zengel maakt de film echt indrukwekkend.

Zengel moet de hele film dragen, want System Crasher is consequent verteld vanuit het perspectief van het kind. Ze heeft tomeloze energie, die van het ene op het andere moment tot een gewelddadige explosie kan leiden. Fingscheidt slaagt erin om met indringende muziek en gewiekste montage die kinderlijke energie knap te volgen en vorm te geven.

Zengel is beurtelings irritant, aandoenlijk, lief, manipulatief, beangstigend en dan weer heel kwetsbaar. Zengel kan dat allemaal spelen op een volstrekt natuurlijke manier. Dat is ook een verdienste van Fingscheidt, die haar hoofdrolspeelster zo ver heeft weten te brengen. De hulpverleners in het verhaal – ook allemaal knappe personages – worden niet gedemoniseerd, maar gelukkig ook niet afgeschilderd als engelen. Ze willen allemaal het beste voor Benni, maar maken ook fouten. Zelfs haar overbelaste, onbetrouwbare moeder is uiteindelijk goedwillend.

Lees ook een interview met regisseur Norah Fingscheidt over ‘System Crasher’

De grote verdienste van de film is dat System Crasher nooit een eendimensionaal pamflet tegen de falende zorg wordt. Benni is even innemend en onmogelijk als ook een kind zonder een gedragsstoornis kan zijn.