China veroordeelt Chinees-Zweedse uitgever tot 10 jaar cel

Dissident Gui Minhai, die boeken uitgaf waarin kritiek werd geuit op de Chinese regering, werd in 2018 door agenten in burger uit een trein gehaald. Hij is schuldig bevonden aan het „doorspelen van informatie aan het buitenland”.
Bij een demonstratie in Hongkong in 2016 waren affiches te zien van betogers die willen dat Gui Minhai wordt vrijgelaten.
Bij een demonstratie in Hongkong in 2016 waren affiches te zien van betogers die willen dat Gui Minhai wordt vrijgelaten. Foto Philippe Lopez/AFP

De Chinees-Zweedse dissidente uitgever Gui Minhai is veroordeeld tot tien jaar gevangenisstraf. Hij is schuldig aan het „onwettig doorspelen van informatie aan het buitenland”, heeft een rechtbank in de Oost-Chinese stad Ningbo volgens internationale persbureaus dinsdag bekendgemaakt. Zweden heeft de vrijlating geëist van Gui, die vanuit Hongkong boeken verkocht waarin kritiek stond op de Chinese overheid.

De 55-jarige Gui zit sinds 2018 vast. Hij werd door tien agenten in burger uit een trein gehaald, terwijl hij met twee Zweedse diplomaten onderweg was naar een doktersafspraak op de Zweedse ambassade in Beijing. De aanhouding leidde tot spanningen tussen China en Zweden, die verder opliepen toen Gui eind 2019 een Zweedse prijs voor vervolgde schrijvers kreeg toegekend.

Drie jaar voor zijn arrestatie in de trein werd Gui ontvoerd vanaf zijn vakantieadres in het Thaise Pattaya. Tegelijk verdwenen vier andere medewerkers van zijn uitgeverij. Gui dook maanden later op in China, waar hij in een boodschap op de staatstelevisie zei dat hij zichzelf had aangegeven bij de autoriteiten in verband met een dodelijke aanrijding in 2003. Hij zei geen bemoeienis te wensen van Zweden.

Gedwongen verklaring

Mensenrechtenorganisaties en westerse journalisten zetten vraagtekens bij de oprechtheid van Gui’s woorden. Zij vermoedden dat Beijing hem had meegenomen uit Thailand en daarna gedwongen had de verklaring uit te geven. In 2017 kwam Gui vrij. Hij moest wel in China blijven en mocht niet terug naar Göteborg, waar hij woonde.

Lees ook: China versus Zweden: de diplomatie van het gebroken porselein

Gui, die in Ningbo is geboren en zo’n 35 jaar geleden de Zweedse nationaliteit kreeg, mag in de gevangenis voorlopig geen Zweedse diplomaten ontvangen. Consulair bezoek is in verband met de Covid-19-uitbraak niet mogelijk, liet de Chinese overheid dinsdag weten. De regering zegt de rechten van Gui volledig te respecteren. De uitgever is volgens een persbericht van de rechtbank niet van plan in beroep te gaan.

Gui’s uitgeverij verspreidde boeken waarin hoge Chinese politici op de hak werden genomen. Onder meer het liefdesleven van president Xi Jinping kwam aan bod. Dergelijke boeken zijn in heel China verboden, behalve in Hongkong, waar Gui’s handel gevestigd was. De ontvoering van Gui en zijn collega’s vestigde de aandacht op de pogingen van de Chinese regering dissidenten de mond te snoeren en de controle over Hongkong te vergroten. In de stadstaat, die in 1997 van Britse in Chinese handen overging, gelden meer vrijheden dan in de rest van China.