Baudet zegt niet over ras te spreken, maar voor Kamerleden voelt het wel zo

Identiteitsdebat Het debat over de Europese begroting was vooral ook een clash van Baudet met linkse fracties over identiteit, ras en nationalisme.

Foto Bart Maat / ANP

Wat heeft Thierry Baudet wel en niet gezegd? Vorige week dinsdag, in de marge van een debat over de Europese meerjarenbegroting, deed de FVD-voorman allerlei pittige uitspraken over immigratie, Hitler en de Europese Unie. Over de parafrase daarvan door Buitenhof-presentatrice Natalie Righton zondag, heeft Baudet nu een kort geding aangespannen. Volgens Righton zou hij hebben gezegd „dat de EU een vooropgezet plan heeft om het blanke Europese ras te vervangen door Afrikaanse immigranten”. Baudet ontkent dat. Hij heeft het over „de absurde verwijten die ik soms naar mijn hoofd geslingerd krijg”. Namelijk: dat zijn betoog een racistische ondertoon zou hebben.

Toch voelen verschillende Kamerleden, van links en rechts, dat tijdens het debat wel degelijk zo. PvdA-leider Lodewijk Asscher verwijt Baudet een podium te geven aan een variant op de in extreemrechtse kringen populaire ‘omvolkingstheorie’: het idee dat progressieve krachten niet-Europeanen willen ‘importeren’ om de ‘genenpoel’ en de identiteiten van de verschillende Europese volken te verwateren. Volgens Rob Jetten (D66) speelt Baudet „verstoppertje” en kan er geen twijfel bestaan over zijn „hele enge ideologie”. „De heer Baudet staat voor een dominant blank Europa waar geen plek is voor mensen met een andere afkomst.”

Ook CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt meent „elementen over rassenvermenging” te hebben gehoord bij Baudet, en dat geeft hem „een gevoel dat niet heel fijn is”.

Het wiswassen van rechts

Asscher vraagt Baudet vorige week dinsdag of hij zich ervan bewust is dat hij „een extreem-rechtse of radicaal-rechtse theorie aan het verspreiden is, aan het witwassen is in deze vergaderzaal”. Renske Leijten (SP) is vooral kwaad over de analyse die Baudet maakt over Hitler – Baudet brengt hem zelf als eerste ter sprake – en de Tweede Wereldoorlog.

In die oorlog draaide het „helemaal niet om nationalisme”, zegt Baudet. Hitler en Mussolini zijn immers landen binnengevallen, terwijl, zo legt Baudet uit, nationalisten nationaal georiënteerd zijn. „Juist natiestaten zijn inherent vreedzaam.” Hitler was geen nationalist, zegt Baudet, maar geloofde in „antinationale of postnationale ideologieën” zoals fascisme en nationaal-socialisme.

Lees ook: ‘Verboden’ ideeën trekken hem aan

Baudet ziet zelfs een rechtstreeks verband met het „complot” dat hij aan de EU toeschrijft. „Van Napoleon tot Hitler tot wat je nu hebt in de EU: altijd maar die poging om die Europese landen onder centraal gezag te brengen.” Asscher eist nadere uitleg: er is kennelijk „een soort complot”, een „Hitlerachtige fantasie” waarbij „immigranten hier naartoe worden gehaald om onze identiteit te verzwakken”. Van wie dan? „De mensen die voorstander zijn van de Europese Unie”, zegt Baudet. „Het is gewoon een politiek project om de bevolkingen van Europa tot één amalgaam te maken en daar centrale machtsuitoefening over te realiseren.”

Tweede Kamerlid Leijten vindt Baudets versie van de oorlog „heel gevaarlijk”. „Als mij één ding is bijgebleven van alles wat ik geleerd heb en de indrukwekkende dingen die wij nog steeds leren over de Tweede Wereldoorlog, is het dat die ging over en voortkwam uit superioriteitsgevoel, uit denken in rassen, dat bepaalde rassen er niet mochten zijn. Als u op deze manier de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog verdraait, dan vind ik dat inderdaad heel gevaarlijk in deze Tweede Kamer.”

Oikofobie

Door de verontwaardiging zou het kunnen lijken alsof de FVD-leider een nieuwe, hardere koers is ingeslagen. Maar in Baudets denken is de „systematische verdunning van de homogene bevolking door golven van massa-immigratie, open grenzen en multiculturalisme”, zoals hij het in 2013 omschrijft in zijn boek Oikofobie, al veel langer een centraal thema.

Lees ook: Voor Baudet is dit geen vrijblijvende denkoefening

Het is een factor die volgens Baudet bijdraagt aan een gevoel van identiteitsverlies en vervreemding, net zoals de soevereiniteitsoverdracht aan de Europese Unie dat doet. Allemaal knagen ze aan het thuisgevoel dat de natiestaat biedt, aldus Baudet. Afwisselend gaat het in dat verhaal over cultuur, etniciteit en ras. „Ik wil dat Europa dominant blank en cultureel blijft zoals het is”, zei Baudet bijvoorbeeld in september 2015.

Asscher vraagt Baudet om bewijzen voor de stelling dat immigratie dient om natiestaten te ondergraven. Baudet wijst op een interview in de Frankfurter Allgemeine Zeitung met Wolfgang Schaüble uit 2016, waarin de toenmalige Duitse minister van Financiën betoogt dat Europa niet zonder immigratie kan. „Als wij ons niet vermengen als Europeanen, vallen we ten prooi aan incest. Dat heeft hij letterlijk gezegd. Dat is een citaat.” Dat klopt overigens niet helemaal. Het interview was met Die Zeit, en Schaüble heeft het in de bewuste zin niet over „Europeanen” en ook niet over „vermengen”. Schaüble zegt: „Uitsluiting is wat ons zou vernietigen, wat ons zou degenereren tot inteelt.”

Met medewerking van Rik Rutten