Baudet sprak niet over ras, maar zo klonk het wel

Identiteit Baudet eist rectificatie van tv-rubriek Buitenhof, na de suggestie dat hij racistische motieven zou hebben. In de Tweede Kamer worden zijn uitspraken wel zo opgevat.

FVD-fractievoorzitter Baudet in de Tweede Kamer
FVD-fractievoorzitter Baudet in de Tweede Kamer BART MAAT/ANP

Wat heeft Thierry Baudet wel en niet gezegd? Vorige week, in de marge van een debat over de Europese meerjarenbegroting, deed de FVD-voorman allerlei pittige uitspraken over immigratie, Hitler en de Europese Unie. Buitenhof-presentatrice Natalie Righton vatte dat zondag bondig samen. Baudet zou hebben gezegd „dat de EU een vooropgezet plan heeft om het blanke Europese ras te vervangen door Afrikaanse immigranten”. Onjuist, vindt Baudet, die nu naar de rechter zegt te willen.

Op het eerste gezicht gaat Righton net te kort door de bocht. Tijdens het debat op 18 februari heeft Baudet het niet over het vervangen van „het blanke ras”, maar wel over „het opzetten van veerdiensten om immigranten vanuit Afrika over te zetten naar Europa om de nationale identiteit te verzwakken zodat er geen nationale staten meer zullen zijn”. Hij heeft het kortom niet over een strijd tussen rassen, maar over een strijd tussen identiteiten. Meer specifiek: de Europese identiteit probeert de nationale bewust kapot te maken. Hij heeft het over „de absurde verwijten die ik soms naar mijn hoofd geslingerd krijg”. Namelijk: dat zijn betoog een racistische ondertoon zou hebben.

‘Omvolkingstheorie’

Toch voelen verschillende Kamerleden, van links en rechts, dat tijdens het debat wel degelijk zo. PvdA-leider Lodewijk Asscher verwijt Baudet een podium te geven aan een variant op de in extreemrechtse kringen populaire ‘omvolkingstheorie’: het idee dat progressieve krachten niet-Europeanen willen ‘importeren’ om de ‘genenpoel’ en de identiteiten van de verschillende Europese volken te verwateren. Volgens Rob Jetten (D66) speelt Baudet „verstoppertje” en kan er geen twijfel bestaan over zijn „hele enge ideologie”. „De heer Baudet staat voor een dominant blank Europa waar geen plek is voor mensen met een andere afkomst.”

Ook CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt meent „elementen over rassenvermenging” te hebben gehoord bij Baudet, en dat geeft hem „een gevoel dat niet heel fijn is”. Dat is ook wat Buitenhof zondag ter verdediging verklaart: de uitspraken zijn wel degelijk op een bepaalde manier „,opgevat”, ook gezien eerdere uitspraken van Baudet.

Europees complot

Asscher vraagt Baudet vorige week dinsdag of hij zich ervan bewust is dat hij „een extreemrechtse of radicaal-rechtse theorie aan het verspreiden is, aan het witwassen is in deze vergaderzaal”. Ook Renske Leijten (SP) heeft het over „het witwassen van extreemrechts in de Tweede Kamer”. Leijten is vooral kwaad over de analyse die Baudet maakt over Hitler – Baudet brengt hem zelf als eerste ter sprake – en de Tweede Wereldoorlog. In die oorlog draaide het „helemaal niet om nationalisme”, zegt Baudet. Hitler en Mussolini zijn immers landen binnengevallen, terwijl, zo legt Baudet uit, nationalisten nationaal georiënteerd zijn. „Juist natiestaten zijn inherent vreedzaam.” Hitler was geen nationalist, zegt Baudet, maar geloofde in „antinationale of postnationale ideologieën” zoals fascisme en nationaalsocialisme.

Lees ook: ‘Verboden’ ideeën trekken hem aan

Baudet ziet zelfs een rechtstreeks verband met het „complot” dat hij aan de EU toeschrijft. „Van Napoleon tot Hitler tot wat je nu hebt in de EU: altijd maar die poging om die Europese landen onder centraal gezag te brengen.” Asscher eist nadere uitleg: er is kennelijk „een soort complot”, een „Hitlerachtige fantasie” waarbij „immigranten hier naartoe worden gehaald om onze identiteit te verzwakken”. Van wie dan? „De mensen die voorstander zijn van de Europese Unie”, zegt Baudet. „Het is gewoon een politiek project om de bevolkingen van Europa tot één amalgaam te maken en daar centrale machtsuitoefening over te realiseren.”

Tweede Kamerlid Leijten vindt Baudets versie van de oorlog „heel gevaarlijk”. „Als mij een ding is bijgebleven van alles wat ik geleerd heb en de indrukwekkende dingen die wij nog steeds leren over de Tweede Wereldoorlog, is het dat die ging over en voortkwam uit superioriteitsgevoel, uit denken in rassen, dat bepaalde rassen er niet mochten zijn. Als u op deze manier de geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog verdraait, dan vind ik dat inderdaad heel gevaarlijk in deze Tweede Kamer.”

Oikofobie

Door de verontwaardiging zou het kunnen lijken alsof de FVD-leider een nieuwe, hardere koers is ingeslagen. Maar in Baudets denken is de „systematische verdunning van de homogene bevolking door golven van massa-immigratie, open grenzen en multiculturalisme”, zoals hij het in 2013 omschrijft in zijn boek Oikofobie, al veel langer een centraal thema.

Lees ook: Voor Baudet is dit geen vrijblijvende denkoefening

Het is een factor die volgens Baudet bijdraagt aan een gevoel van identiteitsverlies en vervreemding, net zoals modernistische architectuur en soevereiniteitsoverdracht aan de Europese Unie dat op hun eigen manier doen. Allemaal knagen ze aan het thuisgevoel dat de natiestaat biedt, aldus Baudet. Afwisselend gaat het in dat verhaal over cultuur, etniciteit en ras. „Ik wil dat Europa dominant blank en cultureel blijft zoals het is”, zei Baudet bijvoorbeeld in september 2015.

Asscher vraagt Baudet om bewijzen voor de stelling dat immigratie dient om natiestaten te ondergraven. Baudet wijst op een interview in de Frankfurter Allgemeine Zeitung met Wolfgang Schäuble uit 2016, waarin de toenmalige Duitse minister van Financiën betoogt dat Europa niet zonder immigratie kan. „Als wij ons niet vermengen als Europeanen, vallen we ten prooi aan incest. Dat heeft hij letterlijk gezegd. Dat is een citaat.” Dat klopt overigens niet helemaal. Het interview was met Die Zeit, en Schäuble heeft het in de bewuste zin niet over „Europeanen” en ook niet over „vermengen”. Schäuble zegt: „Uitsluiting is wat ons zou vernietigen, wat ons zou degenereren tot inteelt.”

Met medewerking van Rik Rutten