Reportage

Romeinen mijden hun Chinatown - en de Chinezen zelf zijn ook voorzichtig

Chinatown Rome Zelfs op een zaterdagmiddag is het rustig in de Chinese wijk van Rome. ‘Mensen zijn bang. Het is niet nodig, maar toch zijn ze bang.’

Vrouwen lopen in Rome langs een muurtekening die waarschuwt tegen anti-Chinese xenofobie rond de uitbraak van het coronavirus.
Vrouwen lopen in Rome langs een muurtekening die waarschuwt tegen anti-Chinese xenofobie rond de uitbraak van het coronavirus. Foto Guglielmo Mangiapane/Reuters

Bij de Asian Food Store van Xin Shi, in de Romeinse Chinatown een paar huizenblokken van station Termini, weten ze het zeker: de verkoop trok net weer wat aan, maar door de uitbraak van het coronavirus op twee plaatsen in het noorden van Italië blijven ook hier, ruim vijfhonderd kilometer verder naar het zuiden, veel klanten weer weg.

De dame in het kantoortje die zich Sara noemt, wijst naar buiten, waar de straten in deze normaal zo drukke wijk veel leger zijn dan anders. „Zaterdagmiddag. Zo leeg. Er komen veel minder mensen.” Ze wijst even op de uitgeprinte Chinese internetkrant die naast de kassa ligt. „Hierdoor. Mensen zijn bang. Het is niet nodig, maar toch zijn ze bang.’’

De massagesalon is dicht. Het reisbureau ook. Bij het naamloze ‘Chinese restaurant’ (‘Heel de dag open’) zijn de rolluiken omhoog, maar het licht is niet eens aan. Veel Italianen nemen het zekere voor het onzekere. Het verhaal van het coronavirus is in Italië een paar weken geleden begonnen met twee besmette Chinese toeristen – vandaag werd bekend dat hun toestand snel aan het verbeteren is. En met alle aanbevelingen die heel de dag op tv voorbijkomen (geen paniek, de meeste zieken worden beter, maar wel goed je handen wassen) nemen veel mensen een onofficiële voorzorgsmaatregel: contact met Chinezen vermijden.

In Prato zijn honderden Chinezen vrijwillig in quarantaine gegaan na een bezoek aan het thuisfront

„Dat doen wij Chinezen zelf ook’’, zegt ‘Glory’, voordat ze met haar tasje met boodschappen de metro induikt. „Voorzichtig zijn is goed.” Veel Chinezen in deze wijk willen niets kwijt, of een kortaf: „Geen problemen gehad. Geen ruzie met Italianen.” De paar incidenten die er zijn geweest, speelden meer naar het noorden, niet in Rome.

De kleine Li Hua, die hand in hand met zijn vader naar een carnavalsfeestje loopt, verkleed in een rood brandweerpak, is verbaasd over de vraag naar problemen. In rap Italiaans begint hij te vertellen dat hij op school gewoon met zijn vriendjes heeft gespeeld, als altijd – maar zijn ouders hebben ook benadrukt tegenover de onderwijzers dat ze niet voor de Chinese feestdagen naar China zijn geweest.

Controle op quarantaine

‘China’ blijft een alarmsignaal, ook al was zaterdagmiddag nog steeds niet duidelijk wat de bron is van de twee besmettingshaarden, bij Lodi ten zuidoosten van Milaan, en bij Padua. Het ministerie van Gezondheid heeft vrijdag verordonneerd dat iedereen die de afgelopen veertien dagen uit China is gekomen, zich moet melden bij de lokale gezondheidsdienst. Die zal mensen verplichten tot quarantaine in eigen huis, op basis van vertrouwen, maar wel met regelmatige controle – en overtreding is strafbaar.

Zaterdag is daar een algemenere maatregel bovenop gekomen: wie in contact is geweest met mensen die met het virus zijn besmet, moeten verplicht in quarantaine.

Lees ook dit bericht over de corona-uitbraak in Italië

„Wij begrijpen de gevaren zelf ook heel goed”, zegt Lavinia, een Chinese in een parfumeriewinkel, terwijl haar vriendinnen instemmend knikken. ‘Prato’ is het grote voorbeeld. In die industriestad bij Florence woont de grootste Chinese gemeenschap van Italië, 25.000 mensen in een stad van tegen de 200.000, veel bedrijfjes die in de modesector werken. Hier is, op eigen initiatief, een vrijwillige quarantaine van kracht: wie uit China is teruggekeerd, houdt zijn kinderen en zichzelf twee weken binnen. Landgenoten zetten plastic zakken met boodschappen voor de deur, en er is sterke sociale controle. Het gaat om naar schatting 1.300 mensen. „Wij zijn niet in China geweest”, vertelt Lavinia. „Maar wie daar wel is geweest, moet ook aan de andere mensen denken. Geen risico nemen.”

Geen ‘vrede’

Ook al is het opvallend rustig in en rondom de piazza Vittorio Emanuele, het belangrijkste plein in de Chinese wijk van Rome, de grotere zorgen betreffen het noorden van het land, sinds de eerste melding van een Italiaanse besmetting vrijdagmorgen en de berichten daarna over twee doden.

Het kabinet bespreekt volgens Italiaanse media zaterdagavond een nieuwe reeks maatregelen. En in het klein worden allerlei stappen gezet om verspreiding van het virus zo veel mogelijk tegen te gaan. Bedrijven in het economisch belangrijke Noord-Italië zijn contact aan het zoeken met werknemers uit de stadjes waarvoor nu een vrijwillige quarantaine geldt, om te zeggen dat ze een paar dagen thuis moeten blijven.

Ook voor de mis van zondag zijn er consequenties: de bisschop van Vincenza heeft de traditionele ‘vrede’- handdruk voor zondag verboden. Al zou het goed kunnen dat veel kerkgangers toch al van plan waren deze week voor alle zekerheid een keertje over te slaan.