Renovatie Boijmans wordt uitgevoerd door Mecanoo architecten

Boijmans Van Beuningen Mecanoo architecten moet de renovatie van Boijmans Van Beuningen gaan doen. Ze renoveren momenteel ook een bibliotheek in Washington die ontworpen is door Mies van der Rohe.

De opening van de door Mecanoo ontworpen cultuurtempel National Kaohsiung Center for the Arts in Taiwan in oktober 2018
De opening van de door Mecanoo ontworpen cultuurtempel National Kaohsiung Center for the Arts in Taiwan in oktober 2018 Foto Ritchie B. Tongo/EPA

De renovatie van Museum Boijmans Van Beuningen wordt gedaan door Mecanoo architecten, dit maakte de gemeente Rotterdam en het museum vrijdagmiddag bekend. Er werd voor dit architectenbureau, dat in 1984 werd opgericht en onder leiding staat van Francine Houben, gekozen vanwege de „flexibiliteit om tot goede ontwerpoplossingen te komen voor bestaande knelpunten.” Daarbij staan in het ontwerp „een betere beleving van het museum, verbinding van het museum met het Museumpark en de stad en restauratie en verduurzaming van de monumentale bouwdelen” centraal.

De keuze voor Houben is een logische: haar bureau ontwierp onder meer de bibliotheek van de TU Delft, de woontoren Montevideo in Rotterdam, de bibliotheek van Birmingham en de enorme cultuurtempel National Kaohsiung Center for the Arts in Taiwan. Momenteel legt Mecanoo de laatste hand aan de renovaties van de bibliotheken in New York en in Washington. In eerstgenoemde gaat het om de New York Public Library, een Beaux Arts-gebouw uit 1907. In Washington gaat het om de bibliotheek die door Ludwig Mies van der Rohe werd ontworpen rond 1965-1966. Er kan dus gerust gesteld worden dat Houben gespecialiseerd is in vernieuwing van oude cultuurgebouwen, en dat ze niet vastzit aan één stijl.

Houben zelf stelt in het persbericht: „De monumentale gebouwen worden in ere hersteld, de route door Boijmans wordt meer logisch en er ontstaat een betere verbinding met de stad en het Museumpark.”

Boijmans is tot 2026 gesloten voor een grootschalige renovatie en verbouwing voor in totaal 223,5 miljoen euro (exclusief btw). De gemeente betaalt de renovatie en asbestsanering voor 168,5 miljoen euro van het gemeentelijke pand uit 1935. Externe geldschieters zouden een aanvullende verbouwing van 55 miljoen euro moeten bekostigen om Boijmans „toekomstbestendig” te maken. Hierbij wordt onder andere de ingang toegankelijker, de routing in het gebouw verbeterd en de omliggende Museumtuin aangepast.

Maar Boijmans en de gemeente hebben grote moeite om de benodigde 55 miljoen euro voor de aanvullende ‘ambitievariant’ te vinden, reconstrueerde NRC. De gemeenteraad is bovendien niet bereid om het financiële tekort te betalen met gemeentelijke middelen, bleek donderdagavond in het stadhuis. Zes partijen, samen goed voor een meerderheid van 28 van de 45 zetels, stelden hiertoe een motie op en dragen het college op naar externe financiering te blijven zoeken.

Tijdsdruk

De tijd dringt, want volgens planning neemt de raad in juni een definitief besluit of de aanvullende verbouwing wel of niet doorgaat. D66, de partij van cultuurwethouder Said Kasmi, zei donderdag ervan uit te gaan dat het „naar alle waarschijnlijkheid” niet lukt in vier maanden nog externe fondsen bereid te vinden. Coalitiepartner VVD riep Kasmi op snel met „een helder plan” te komen om een oplossing te vinden.

Lees het artikel Renovatie Boijmans is een duur ‘moetje’

Maar het geplande raadsdebat over de problemen van Boijmans stokte rond middernacht al voordat het echt begonnen was. Op de vraag waarom de filantropische stichting Droom en Daad en de BankGiroLoterij nu niet willen bijdragen, kon Kasmi publiekelijk geen antwoord geven, zei hij. De wethouder sprak van „vertrouwelijke gesprekken” en zegde de raad een geheime raadsbrief toe waarin hij tekst en uitleg zal geven.

Het leverde Kasmi kritiek op vanuit de oppositie, omdat de voortgang van grote, gevoelige dossiers, zoals het geplande Feyenoord City en het noodlijdende Warmtebedrijf, vaker in geheime bijeenkomsten wordt besproken met de raad. ‘Hoe kan ik u controleren?’, was het verwijt van de Partij voor de Dieren naar Kasmi.

92 miljoen extra huur

De 55 miljoen euro is niet het enige financiële vraagstuk rond Boijmans. Na de investering voor de renovatie zal de jaarlijkse huur die het museum aan de gemeente betaalt naar schatting met 5,5 miljoen euro stijgen – tot 7,8 miljoen als de verbouwing van 55 miljoen óók doorgaat. De extra kosten van de ambitievariant in de huur zijn zo over veertig jaar in totaal 92 miljoen euro, staat in het raadsbesluit van 2018.

Ter vergelijking: Boijmans betaalde in 2018 nog 1,6 miljoen euro huur per jaar. Het museum zal de hogere huur niet uit eigen inkomsten kunnen betalen, dus de subsidie voor Boijmans zal omhoog moeten. Hoe de gemeente deze kosten in een meerjarige begroting wil gaan opvangen, is nog niet bekend. Het college zal hiervoor in juni een voorstel aan de raad voorleggen, zegt de woordvoerder van Kasmi.