Vervolging IS-ganger dreigt te stranden

Syriëgangers Omdat Nederland weigert om IS-gangers terug te halen, dreigt hun vervolging te worden stopgezet.

Een vluchtelingenkamp in Syrië.
Een vluchtelingenkamp in Syrië. Foto AFP

De vervolging van een IS-vrouw die vastzit in Syrië dreigt te worden afgeblazen, omdat de Nederlandse staat weigert haar terug te halen. Dat blijkt uit een brief die minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie, CDA) woensdag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

De Rotterdamse rechtbank stelde twee jaar geleden dat de Nederlandse staat zich meer moet inspannen om Ilham B. terug te halen, zodat zij haar proces kan bijwonen. Omdat dit niet is gebeurd, oordeelde de rechter maandag dat vervolging van de vrouw niet langer redelijk is, zo schrijft Grapperhaus aan de Kamer. Die uitspraak kan ook gevolgen hebben voor de bijna dertig andere IS-gangers die vastzitten in Syrië.

Lees ook: Hoe Nederland worstelt met IS-gangers

Op verzoek van het Openbaar Ministerie wacht de rechter nog wel drie maanden met een definitief oordeel. Het kabinet heeft tot 2 juni om alsnog in actie te komen, maar is sterk voorstander van berechting in de regio zelf, omdat terughalen een te groot veiligheidsrisico zou vormen.

De rechter is het daar niet mee eens. „Alles overwegende oordeelt de rechtbank dat het onder de huidige omstandigheden onredelijk is dat de vervolging in Nederland van betrokkene nog langer doorgang vindt”, schrijft Grapperhaus.

Spanningen binnen de coalitie

Het terughalen van Syriëgangers ligt politiek heel gevoelig in Den Haag en heeft tot spanningen binnen de coalitie geleid. De VVD is mordicus tegen, D66 vindt dat Nederland de berechting actief ter hand moet nemen. „We moeten alles doen om te voorkomen dat verschrikkelijke misdadigers van IS vrijuit gaan, dat kan het kabinet niet laten gebeuren”, zegt D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma in een reactie. „Het kabinet moet hier goed naar kijken en de nodige actie ondernemen.”

Het OM wil dat in elk geval 29 IS-verdachten worden gerepatrieerd worden, zodat ze in Nederland terecht kunnen staan voor lidmaatschap van een terroristische organisatie. De verwachting is dat hun advocaten ook zullen vragen om het stopzetten van vervolging, als Ilham B. in juni door de rechtbank definitief in het gelijk wordt gesteld. Het kabinet, schrijft Grapperhaus, „bestudeert” de uitspraak „en de mogelijk gevolgen daarvan”.