Recensie

Recensie Theater

Choreografie verbeeldt hoop op betere toekomst

Dans Met de voorstelling ‘Kirina’ trekt choreograaf Coulibaly de lijn van de hoop op een beter leven uit het verleden door naar de migratiestromen van vandaag.

De voorstelling ‘Kirina’ van Faso Danse Théâtre.
De voorstelling ‘Kirina’ van Faso Danse Théâtre. Philippe Magoni

Het is een voortdurende stroom: op het achterste deel van het toneel lopen tientallen mensen voorbij, van links naar rechts. Op weg, kennelijk met een doel. Waarheen? In elk geval naar de toekomst. Zoals de mens altijd zijn weg naar de toekomst zoekt, wil de Burkinese choreograaf Serge Aimé Coulibaly maar zeggen. „Je moet herboren worden”, klinkt meermalen in één van de teksten uit de voorstelling.

De titel echter verwijst naar het verleden. De slag bij Kirina uit de dertiende eeuw heeft in West-Afrika een vergelijkbare lading als hier de slag bij Waterloo. Met zijn overwinning bevrijdde het Mandinka-volk zich van een onderdrukker en stichtte een welvarend rijk. Maar hoewel de langzaam op gang komende, dan onstuitbaar doorrollende choreografie telkens weer elementen van strijd vertoont, is Kirina allesbehalve een geschiedenisles. Begeleid door een ensemble van balafoon (‘Afrikaanse marimba’), bas, gitaar, percussie en liederen van de beroemde Malinese zangeres Rokia Traoré, uitgevoerd door Marie Virginie Dembélé, schilderen negen dansers uit Afrika en Europa een universeel beeld van een gemeenschap die bruist van kracht en dynamiek. Slechts een enkele keer bewegen zij synchroon, meestal is het toneel een chaotische snelkookpan van beweging, met heel soms een rustpunt in een solo.

Bloeddorstige oorlogsgod

Steeds vaker exploderen tegenstellingen onder luid gekrijs in stomende, agressieve scènes waaraan ook de figuranten deelnemen en het bloedvergieten wordt gesymboliseerd door de rondvliegende rode kledingstukken die hoog opgetast op stapels liggen. Aan het eind, als de bloeddorstige oorlogsgod/onderdrukker zijn tevredenheid heeft getoond in een diabolische solo, ontstaat opnieuw een mensenstroom, op weg naar een nieuwe bestemming.

Door anekdotiek te vermijden, kan Coulibaly, die sinds 2002 in Europa werkt, de lijn van de hoop op een beter, veiliger leven doortrekken naar de migratiestromen van vandaag, die eveneens vaak het gevolg zijn van oorlog. Coulibaly benadrukt vooral hoop en veerkracht. Dat is even indrukwekkend als ontroerend.