Vliegtuigen geland op gesloten baan Schiphol in januari

Schiphol Op 18 januari is de Zwanenburgbaan een klein half uur in gebruik geweest terwijl die officieel nog gesloten was. Volgens de Luchtverkeersleiding was er geen sprake van botsingsgevaar.
De Onderzoeksraad voor Veiligheid vraagt zich af of de veiligheid van Schiphol gewaarborgd kan worden als de luchthaven verder uitbreidt.
De Onderzoeksraad voor Veiligheid vraagt zich af of de veiligheid van Schiphol gewaarborgd kan worden als de luchthaven verder uitbreidt. Foto Peter Bakker/ANP

Op Schiphol zijn op 18 januari zestien vliegtuigen geland op een baan die nog gesloten was. De luchtverkeersleiding heeft hiervan zelf melding gedaan op de website en bij de Onderzoeksraad voor Veiligheid, en onderzoekt de toedracht van het voorval.

Lees ook: Opeens is veiligheid op Schiphol een zorg

Op de betreffende zaterdag werden vliegtuigen naar de Zwanenburgbaan geleid, omdat een toestel dat nog een pin in het landingsgestel had de Buitenveldertbaan bezet hield. In een periode van 25 minuten landden er zestien vliegtuigen op de Zwanenburgbaan, terwijl deze nog niet officieel geopend was. Een zeventiende vliegtuig moest een doorstart maken toen de verkeersleiding ontdekte dat de baan nog gesloten was, blijkt uit geluidsopnames die NH Nieuws in handen heeft. Die verkreeg de omroep door radioverkeer van de verkeerstoren te beluisteren die op ween website wordt uitgezonden.

Een woordvoerder van Luchtverkeersleiding Nederland (LVNL) verklaart dat „alle betrokken partijen wel op de hoogte waren van het gebruik van de baan”. Er was al een baaninspectie uitgevoerd en de baanverlichting met bijbehorende stopbars, die voorkomen dat voertuigen de baan op kunnen rijden, was ingeschakeld. Hierdoor zou er geen risico op botsingsgevaar zijn geweest.

LVNL is het bovendien er niet mee eens dat NH Nieuws de geluidsopnames heeft gepubliceerd, en wil een kort geding aanspannen. De luchtverkeersleiding beroept zich op een Europese verordening, schrijft NH Nieuws, waarin zou staan dat dergelijke radio-opnames niet opnieuw mogen worden uitgezonden. De LNVL zegt werknemers in de opnames te willen beschermen willen niet dat de informatie uit zijn context wordt gehaald. NH Nieuws wil hier echter niet aan toegeven: „Het maatschappelijk en journalistiek belang van dit fragment echter van dusdanig hoge waarde, dat wij deze niet willen verwijderen.”

Veiligheid bij uitbreiding

In 2017 publiceerde de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) een kritisch rapport over Schiphol, waarbij zij concludeerden dat de veiligheid in het gedrang komt bij verdere uitbreiding. Onder andere het kruisen van start- en landingsbanen maakt dat de afhandeling van het vluchtverkeer complex is. De OVV roept op tot een fundamentele herziening van deze afhandeling.

Een vergelijkbaar incident met een gesloten baan kwam in de periode vanaf 2016 tot nu één keer eerder voor, toen op 15 juli 2018 een vliegtuig startte vanaf de Buitenveldertbaan terwijl de administratieve procedure om de baan gebruiksklaar te maken nog niet volledig was afgerond.