Rijk onderzoekt zelfcensuur Inspectie Justitie en Veiligheid

Beïnvloeding De onafhankelijke toezichthouder moet vaststellen of er sprake was van ongewenste beïnvloeding bij onderzoeksrapporten.

Minister Grapperhaus laat de Auditdienst Rijk onderzoek doen naar mogelijke beïnvloeding.
Minister Grapperhaus laat de Auditdienst Rijk onderzoek doen naar mogelijke beïnvloeding. Foto Sem van der Wal/ANP

De onafhankelijke toezichthouder Auditdienst Rijk gaat onderzoeken of de Inspectie Justitie en Veiligheid onder druk van topambtenaren gevoelige onderzoeksresultaten heeft achtergehouden voor de Tweede Kamer. Daarbij moet worden vastgesteld of er sprake is geweest van „interventies die hebben geleid tot veranderde strekking van de conclusies in de rapporten”. Dat schrijft minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA) woensdag in een Kamerbrief.

In de brief schetst Grapperhaus een reeks aan klachten van medewerkers van de inspectie over mogelijke ongewenste beïnvloeding van de rapporten. Ook gaven sommige medewerkers aan dat zij een onveilige werksituatie ervoeren door de manier van leidinggeven en bejegening door de leiding. Het gaat onder meer om de onderzoeken naar de invoering van de Nationale Politie, aanpak van ondermijning, de fatale arrestatie van Mitch Henriquez waarbij een nekklem werd gebruikt en de vrijlating van ex-tbs’er Udo D. die onder meer een moord pleegde.

Bij al deze zaken moet de Auditdienst Rijk vaststellen of „conclusies in de definitieve rapporten wezenlijk afwijken van de conclusies in de conceptversies die voor wederhoor zijn voorgelegd”, aldus Grapperhaus. Ook laat hij weten dat een onderzoek naar de Immigratie- en Naturalisatiedienst over de behandeling van asielaanvragen opnieuw wordt uitgevoerd. De minister verwacht de Kamer nog voor de zomer te informeren over de uitkomsten van de nieuwe onderzoeken.

Vorige maand bleek dat zeven medewerkers van de Inspectie voor Justitie en Veiligheid in 2017 klachten indienden over een cultuur van „ongelijke beïnvloeding” van onderzoeken, maar dat deze klachten vervolgens niet werden afgehandeld. Bronnen van het AD beweerden dat dit gebeurde onder druk van topambtenaren die onderzoeksresultaten lieten aanpassen.