Reportage

Geen jubelstemming in Brexit-country: ‘Zo belangrijk is het ook weer niet’

In King’s Lynn stemden twee op de drie inwoners voor de Brexit. Maar nu het zover is, laten aanhangers van de lokale voetbalclub de zaken het liefst zoveel mogelijk bij het oude.

King’s Lynn-fans, hun club verliest thuis tegen Kidderminster Harriers met 0-2.
King’s Lynn-fans, hun club verliest thuis tegen Kidderminster Harriers met 0-2. Foto Merlin Daleman

De groepen mannen, de vaders met hun kinderen en hier en daar een stel vriendinnen die om half drie door het stadspark lopen stralen intens zelfvertrouwen uit. Op de eerste dag na de Brexit geloven ze in een mooie toekomst. Al zeventien maanden heeft King’s Lynn Town FC geen thuiswedstrijd verloren in de Vanarama National League North, ergens in de kelder van de Engelse voetbalcompetitie.

En vandaag speelt het team thuis in King’s Lynn, zo’n 150 kilometer ten noorden van Londen, tegen de Kidderminster Harriers, die van de vijf voorgaande wedstrijden vier verloren. De vraag is alleen of het vandaag 3-0 of 4-0 of 5-0 wordt. Trots, met blauwe sjaaltjes om hun nek, trekt de menigte naar The Walks, het stadion van King’s Lynn.

14.45 uur

De spelers van King’s Lynn en de Harriers rekken en strekken. De grensrechter, met getatoeëerde armen en een bierbuik draaft warm langs de zijlijn. De 80-jarige John Oxbrow en zijn paar jaar jongere generatiegenoten Kerron Abel en Allen Smith leunen over de omheining bij de cornervlag. Vanaf hier kijken ze altijd naar de wedstrijden van King’s Lynn, al decennia. „De eerste keer dat ik mee mocht was in 1947”, zegt Oxbrow. „Ik moest toen van mijn vader een zak met snoepjes delen met een jongetje dat ik niet kende.” Allen Smith: „Daar is hij nog steeds chagrijnig over.”

Het liefst praten de drie mannen de hele dag over voetbal („Nummer 10 is echt goed.”), maar na enig aandringen vertellen ze over die andere belangrijke gebeurtenis van de dag: voor het eerst in 47 jaar werden zij wakker in een Verenigd Koninkrijk dat niet deelneemt aan Europese integratie.

Allen Smith peutert aan zijn zwarte hoed. Oxbrow rolt nog een shagje. Abel zoekt in zijn jaszak naar een aansteker. Ze denken na over de vraag of ze vandaag blijer zijn om Brits te zijn dan gisteren. „Niet echt”, zegt Smith. „We hebben alle drie voor de Brexit gestemd, zoals de meeste mensen hier in de buurt.”

Ruim 66 procent van de bewoners van King’s Lynn en omstreken stemde in 2016 voor uittreden. Dit is Brexit-country, vervolgt Smith. „Maar ik kan niet zeggen dat ik daarom in een jubelstemming ben. Ik heb het gisteren niet gevierd.” Abel: „Zo belangrijk is het ook weer niet. Oxbrow: „Mijn dochter woont op Gran Canaria. Zij was woest toen ze hoorde dat ik voor de Brexit had gestemd. We hebben dat bijgelegd. Je moet nooit te lang boos blijven.”

15.04 uur

Na een minuut stilte voor een jong overleden supporter van King’s Lynn volgt de aftrap. Onmiddellijk verandert de wedstrijd in een potje flipperkastvoetbal, met hoge voorzetten die afzwaaien door de straffe wind en aanvallers die zich rot rennen in een poging bij de bal te komen. De wedstrijd op The Walk heeft niks te maken met de kunstvormen die de Engelse Premier League-teams, met hun Duitse en Portugese wondercoaches en leger aan kosmopolitische baltovenaars. Als een man tegen een vrouw zegt ‘jouw jongen doet het prima’ bedoelt hij dat letterlijk: de vrouw is de moeder van de middenvelder van King’s Lynn. Het stadion heeft geen scorebord of klok: wedstrijdgegevens moeten toeschouwers zelf bijhouden.

Is dat het leuke aan een lokaal team steunen, dat de voetballers aanraakbaar zijn, dat je kunt horen hoe een vleugelspeler zijn neus snuit voor een corner? Nee, dat vinden de drie mannen niet. Ze steunen King’s Lynn omdat ze geboren en getogen zijn in King’s Lynn, maar kunnen net zo goed genieten van de show van de Premier League. Een hunner heeft een seizoenskaart van Norwich City, die in de hoogste Engelse divisie speelt. Abel: „Voor mij toont de Premier League aan waar wij als land goed in zijn. Wij houden van traditie, maar verwelkomen talentvolle buitenlanders.”

15.18 uur

De Harriers scoren. De meegereisde fans uit Kidderminster, drie uur in de bus, juichen. Dit maken ze niet vaak mee. Oxbrow: „King’s Lynn is koploper dus gaan andere teams extra hun best doen als ze hier komen voetballen.”

Lees ook: Wat verander er wel en niet nu Brexit een feit is? In dit artikel zetten we het op een rij.

15.40 uur

Een keiharde lage voorzet vanaf links verrast de verdediging van King’s Lynn: 0-2 voor Kidderminster. Abel: „Waardeloos!”

15.52 uur

Tijdens de rust wordt er gefoeterd op de scheids, die volgens een man in een scootmobiel verzuimde een aanval wegens buitenspel af te fluiten. „Die gast stond zo ver buitenspel dat hij zich bijna in de EU bevond.” Het is de eerste en enige keer dat iemand, grappend of serieus, spontaan de Brexit ter sprake brengt. Vriendengroepen praten over het stappen van vrijdagavond. Een koppel – twintigers – staat in de rij voor thee. Zij vertelt dat ze zenuwachtig is voor een sollicitatiegesprek op maandag. Hij geeft haar een knuffel. Drie tienermeisjes evalueren de tegenstander: Rhys Williams, de 18-jarige verdediger, een lange jongen met een opgestoken knot, is knap.

Waarom heeft men het niet over de Brexit, over hoe Boris Johnson vrijdag het moment van vertrek markeerde door op een gong te slaan? Abel: „Omdat de meeste mensen denken dat er weinig zal veranderen”, zegt hij, voordat hij een uitgebreide geschiedenisles van de regio geeft.

De kern: King’s Lynn was al in de vijftiende eeuw als Hanzestad nauw verbonden met Europa. Er werd gehandeld en Nederlandse ingenieurs hielpen met de irrigatie van het vlakke landschap van akkers en vennen. „Wij willen blijven handelen”, zegt Abel. Zijn maat Allen Smith vult aan: „Duitsers spullen verkopen is beter dan hun bommen op je dak krijgen.”

16.32 uur

De tweede helft lijkt op de eerste: veel gedraaf, weinig opbouw en weer weet King’s Lynn niet te scoren. Een keer moet de keeper van Kidderminster een mooi afstandsschot wegboksen. Ooooohhhh, scanderen de 1.678 toeschouwers op The Walk. Echt erin geloven doen ze niet meer. Ze kijken al vooruit: zelfs als ze verliezen staan ze nog bovenaan en kunnen ze promoveren. De semi-profs van King’s Lynn komen dan terecht in de vijfde divisie van het Engelse voetbal.

Na B-Day vorige week vrijdag, kijkt de Britse politiek ook naar wat komen gaat. Maandag zal premier Boris Johnson in een toespraak uiteenzetten wat zijn inzet is voor een handelsverdrag met de EU.

De drie mannen langs de lijn hopen dat Johnson een deal sluit die alles laat zoals het is. Abel: „Margaret Thatcher en Tony Blair wilden als premiers het land veranderen en hebben de boel naar de knoppen geholpen. Thatcher sloopte de Britse industrie en Blair zette de landsgrenzen wagenwijd open. Van dat soort revoluties houden Britten niet. Als Johnson zorgt dat er niet te veel reuring is, vind ik het prima.”

John Oxbrow werkte voor zijn pensioen voor een fabriek die kogellagers maakte. Hij vindt het belangrijk dat na de Brexit de lokale bedrijven overeind blijven. Maar wat economische pijn op korte termijn is acceptabel. Liever dat dan als onderliggende partij door de EU tot een slechte handelsdeal gedwongen te worden, zegt hij. „Echt weg van de EU, dus geen zeggenschap van EU-rechters, geen dictaten uit Brussel, is het belangrijkste. Johnson is een slimme vent en zal niet alles slikken wat de EU van hem verlangt. De economie zal uiteindelijk aantrekken. Als het vandaag slecht gaat, gaat het morgen weer beter. Het is net voetbal.”

Zie voor het Brexit-dossier nrc.nl/Brexit