WHO roept internationale noodsituatie uit om Wuhan-coronavirus

Het is volgens de Wereldgezondheidsorganisatie van groot belang dat het virus zich niet verspreidt naar landen waar de gezondheidszorg relatief zwak is.
Foto Luca Zennaro / EPA

De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft de uitbraak van het Wuhan-coronavirus donderdagavond tot een internationale noodsituatie uitgeroepen. Hiermee roept het VN-agentschap de wereld op tot het nemen van maatregelen waarbij landen op internationaal niveau samenwerken. Het is volgens WHO-directeur-generaal Tedros Adhanom Ghebreyesus van het grootste belang dat het virus zich niet verspreidt naar landen met een relatief zwakke gezondheidszorg.

Het uitroepen van de noodsituatie zorgt ervoor dat een aantal WHO-aanbevelingen aan lidstaten van kracht wordt, waardoor verdere verspreiding van het virus over landsgrenzen tegengegaan kan worden. De aanbevelingen zijn niet-bindend, en de WHO kan geen sancties opleggen aan landen die zich er niet aan houden.

Lees ook: Wat weten we over het Wuhan-coronavirus?

Tedros maakte het besluit bekend na een bijeenkomst van een onafhankelijk panel van zestien deskundigen in Genève. Die waren volgens hem „bijna unaniem” in hun besluit om de uitbraak tot internationale noodsituatie uit te roepen.
Het panel besloot deze week tot twee keer toe om deze zogenaamde PHEIC-status nog niet toe te kennen aan het nieuwe coronavirus, omdat er nog meer informatie werd verzameld en er nog geen bewijs was dat het virus van mens op mens werd verspreid.
Dat bewijs was er donderdag wel; in acht gevallen bleek dat het virus van mens op mens was overgedragen. Ook buiten China: donderdag meldden de Amerikaanse autoriteiten de eerste mens-op-mens-besmetting in de VS.

In China, waar het virus naar alle waarschijnlijkheid ontstond, zijn tot op heden ruim 7.800 besmettingen bekend en heeft het virus aan zeker 171 mensen het leven gekost. In de afgelopen dagen verspreidde het nieuwe coronavirus zich naar negentien andere landen, waar in totaal 111 besmettingsgevallen bekend zijn.

De Chinese regering heeft vergaande maatregelen genomen om verdere verspreiding van het virus tegen te gaan. Tijdens het Chinese Nieuwjaar gelden in delen van het land een reisverbod en zijn grote toeristische attracties gesloten.
In zijn persconferentie prees Tedros het optreden van de Chinese regering, en de snelheid waarmee ze het virus wist te isoleren en de wereld op de hoogte stelde van de genetische samenstelling. Het uitroepen van de internationale noodtoestand is volgens de WHO-chef dan ook „geen motie van wantrouwen” aan het adres van de Chinese autoriteiten. „Het gaat er niet om wat er in China plaatsvindt, maar om wat er in andere landen gebeurt.”

Maatregelen

De WHO roept regeringen op om geen maatregelen te nemen die internationale handel en reizen onnodig verstoren. Luchtvaartmaatschappijen schortten reizen van en naar China deze week op en een aantal regeringen heeft hun staatsburgers teruggehaald uit China.
Nederlanders wordt nu aangeraden om alle niet-noodzakelijke reizen naar China af te zeggen. Het ministerie van Buitenlandse Zaken geeft een negatief reisadvies voor de provincie Hubei, waar het virus voor het eerst werd waargenomen. De ruim twintig Nederlanders die nu in de provinciehoofdstad Wuhan verblijven, worden mogelijk dit weekeinde al teruggevlogen.

Het is de zesde keer sinds 2005 dat de WHO een internationale noodtoestand van dit kaliber heeft uitgeroepen. Eerdere internationale noodsituaties waren de ‘Mexicaanse’ of ‘varkensgriep’ (2009), polio en ebola (beide in 2014) het zikavirus (2016) en de uitbraak van Kivu-ebola (2018).