Amsterdamse uitzondering op vergunningplicht vakantieverhuur ongeldig

Raad van State De uitzondering die de gemeente Amsterdam maakt op de vergunning voor vakantieverhuur is niet toegestaan, oordeelt de Raad van State.
Toeristen in Amsterdam.
Toeristen in Amsterdam. Foto Koen van Weel/ANP

De gemeente Amsterdam mag woningbezitters geen vrijstelling verlenen van de vergunningplicht als ze hun huis willen verhuren aan toeristen. De uitzonderingen van de gemeente op de landelijke regels zijn niet toegestaan, heeft de Raad van State woensdag geoordeeld. Volgens de gemeente geldt de vrijstelling van de vergunningplicht voor 20.000 woningen in Amsterdam.

Amsterdammers konden hun woning zonder vergunning aanbieden voor vakantieverhuur als zij voldeden aan bepaalde voorwaarden. Zij moesten onder meer de verhuur vooraf melden en mochten hun huis niet meer dan dertig dagen per jaar verhuren. Volgens de bestuursrechter is de gemeente echter niet bevoegd om haar inwoners vrij te stellen van de wettelijke vergunningsplicht. De Huisvestingswet staat dergelijke uitzonderingen namelijk niet toe. De Raad van State heeft daarom besloten dat deze vrijstellingsmogelijkheid per direct niet meer van toepassing is.

‘Belangrijke kans’

De gemeente Amsterdam noemt de uitspraak „een verrassing” omdat deze „een verbod op vakantieverhuur lijkt in te houden”. Omdat het verhuren van woningen aan toeristen met het stellen van voorwaarden „op een andere manier” geregeld werd, werkte de gemeente niet met een vergunningplicht. Het stadsbestuur ziet de uitspraak daarom ook als „een belangrijke kans” in strijd tegen de „explosieve groei” van vakantieverhuur in de stad. Airbnb deelt geen adressen van de aangeboden woningen, waardoor handhaving lastig is.

De bestuursrechter deed uitspraak in de zaak van een Amsterdamse vrouw die in 2018 een boete van 6.000 euro kreeg opgelegd omdat ze niet had voldaan aan haar meldplicht voor vakantieverhuur. Die boete hoeft zij niet te betalen omdat de meldplicht in strijd was met de Huisvestingswet. Amsterdam mag boetes blijven opleggen als woningen zonder vergunning aan toeristen worden verhuurd, benadrukt de rechter. Welke gevolgen de uitspraak voor andere verhuurders heeft, kon de gemeente woensdag nog niet zeggen.

Lees ook: Hoe Airbnb toch weer aan het langste eind trekt

Wetsvoorstel

Er ligt momenteel een wetsvoorstel bij de Tweede Kamer om toeristische verhuur strenger te reguleren. Daarin staat onder meer dat gemeenten een registratieplicht mogen invoeren voor huiseigenaren die hun huis willen verhuren aan toeristen. Gemeenten moeten daarvoor wel onder meer aantonen dat er schaarste heerst op de woningmarkt.

De registratieplicht houdt in dat huiseigenaren die hun woning verhuren een registratienummer moeten aanvragen en dat nummer in hun advertentie op Airbnb moeten vermelden. Daardoor moet het voor gemeenten makkelijker zijn om te controleren of huiseigenaren zich aan lokale regels houden. Volgens de vier grote steden gaat de nieuwe wetgeving echter niet ver genoeg. Zij twijfelen of verhuurplatforms zullen meewerken aan het registratiesysteem en hebben liever niet dat handhaving van de regels bij de steden zelf komt te liggen.