Zelfmoordhulplijn 113 drie keer zo vaak gebeld

Suïcide Stichting 113 Zelfmoordpreventie voerde vorig jaar ruim drie keer zoveel gesprekken met suïcidale mensen als in 2016. Het aantal zelfdodingen is de afgelopen jaren licht gestegen.
Foto David van Dam

Ruim 93.000 gesprekken heeft Stichting 113 Zelfmoordpreventie vorig jaar gevoerd met suïcidale mensen. Ze stonden daarmee drie keer zoveel mensen te woord - via de telefoon of de chat - als in 2016, zo blijkt uit jaarcijfers die Trouw heeft opgevraagd. Volgens 113-psycholoog Judith de Heus speelt de toegenomen naamsbekendheid van 113 een belangrijke rol bij de stijging.

Het is onduidelijk of ook een verband bestaat tussen de stijging en het gebrek aan goede zorg voor mensen met suïcidale gedachten. Denk bijvoorbeeld aan de problemen in de geestelijke gezondheidszorg (ggz) en de jeugdzorg. Veel ggz-instellingen kampen met lange wachtlijsten, personeelstekorten en een te hoge werkdruk. Hoogleraar kinderpsychiatrie Arne Popma waarschuwde eerder deze maand nog in NRC dat er meer kan worden gedaan om zelfdoding door tieners te voorkomen.

Lees ook: Hoe voorkom je dat een patiënt zelfmoord pleegt?

Afgelopen jaren is het aantal zelfdodingen licht gestegen. In 2017 beroofden 1.917 mensen zich van het leven, terwijl dat in 2014 1.835 mensen waren. Al zegt die stijging volgens 113 weinig en heeft het vooral te maken met de groei van de bevolking. Statistisch gezien plegen mannen van middelbare leeftijd het vaakst zelfmoord (40 tot 65 jaar). Onder jongeren neemt het aantal zelfmoorden toe. In 2017 pleegden 81 jongeren van tien tot twintig jaar zelfmoord, terwijl een jaar eerder 48 dat deden. Zo’n 60 procent van de mensen die zelfmoord plegen is niet in behandeling bij een psychiater.

Extra geld

Eerder deze maand publiceerde Stichting 113, dat 24 uur per dag en zeven dagen per week bereikbaar is voor suïcidale mensen met een hulpvraag, een onderzoek over het hoge aantal zelfmoorden onder jongeren in 2017. Daarin uiten nabestaanden kritiek op de zorg. Voor veel van de jongeren waren meerdere psychiatrische diagnoses vastgesteld, maar hun zorg schoot tekort. Vaak kwamen ze terecht in een „vicieuze cirkel van aanmeldingen, wachtlijsten, diagnostiek, afwijzingen en verwijzingen”.

In de zomer van 2018 maakte het kabinet structureel 2 miljoen euro extra geld vrij voor de Stichting 113 Zelfmoordpreventie om het aantal zelfmoorden terug te dringen. Tot nu toe is dat niet gelukt.

Praten over zelfdoding kan bij de landelijke hulplijn 113 Zelfmoordpreventie. Telefoon 0900-0113 of www.113.nl.