Scholen willen de wet ontduiken om lerarentekort

Onderwijs Scholen in de vier grote steden hebben zulke grote lerarentekorten, dat ze toestemming vragen de wet te mogen ontduiken.

Schoolbesturen in Rotterdam, Den Haag en Amsterdam vragen toestemming om de wet te ontduiken om het lerarentekort het hoofd te kunnen bieden. Bijvoorbeeld door een dag per week externe krachten voor de klas te zetten zonder lesbevoegdheid. Dat staat in concept-noodplannen die zij maandag hebben gepresenteerd.

In het plan van Amsterdam staat als randvoorwaarde dat maximaal 20 procent van de lessen door onbevoegden mag worden gegeven en het kerncurriculum (rekenen en taal) altijd door bevoegde docenten. In de grote steden is het lerarentekort echter zo groot dat een crisisaanpak nodig is.

Schoolbesturen kunnen niet meer bieden wat onder de huidige wet- en regelgeving vereist is, zeggen ze. „Het is duidelijk dat de toenemende problematiek in het onderwijs een groot risico vormt voor de kansen van de Haagse leerlingen en daarmee voor de toekomst van de stad”, schrijven de Haagse besturen. De stad komt 11 procent van het benodigde aantal leraren tekort. Ook de wethouders van de G4 stuurden vorige week een brandbrief naar minister Slob van Onderwijs (ChristenUnie) over het lerarentekort.

Behalve soepeler wet- en regelgeving, vragen de schoolbesturen ook meer geld. Zo willen zij een grotestedenbonus om leraren meer te kunnen betalen – in de Randstad zijn de tekorten het grootst. Ook willen ze dat scholen met veel leerlingen met een achterstand een bonus krijgen. Juist die scholen hebben moeite docenten aan te trekken. Slob heeft in een reactie alvast negen miljoen euro toegezegd, om zij-instromers beter te begeleiden.

„Het is heel goed dat de scholen de handen ineenslaan”, reageert Eugenie Stolk, voorzitter van de Algemene Onderwijsbond, „maar ik schrik ook van sommige plannen.” Vooral het plan om mensen voor de klas te kunnen zetten die geen onderwijsbevoegdheid hebben. „Dat gaat ten koste van de kwaliteit. Daar mag je nooit aan morrelen. En voor je het weet zijn onbevoegde docenten de nieuwe werkelijkheid.”

Arnold Jonk, directeur van schoolbestuur Samen Tussen Amstel en IJ en woordvoerder van de ‘kerngroep’ die de plannen voor Amsterdam bedacht, begrijpt de kritiek. „Daarom noem ik dit ook niet dé oplossing voor het lerarentekort, maar een noodpakket.” Nu al worden dagelijks ad hoc-maatregelen genomen: klassen worden naar huis gestuurd, schoolleiders staan voor de klas.

Jonk verwacht dat de maatregelen met ingang van het nieuwe schooljaar in zullen gaan. Hij denkt niet dat de maatregelen blijvend zullen worden. „Ik denk juist dat deze plannen het grote probleem van het lerarentekort zichtbaarder maken.” De plannen moeten nog met het onderwijsveld besproken worden.

Ook moet Slob nog toestemming geven. Scholen mogen niet zomaar overgaan op een vierdaagse lesweek of structureel lessen laten verzorgen door mensen zonder formele onderwijsbevoegdheid.

Donderdag en vrijdag staken het basis- en voortgezet onderwijs vanwege de problemen.