‘Splijtzwam’ achtervolgt Partij voor de Dieren ook op congres

De Partij voor de Dieren vocht de interne ruzie over het royement van gewezen partijvoorzitter, Sebastiaan Wolswinkel, zondag openlijk uit op haar partijcongres in Amsterdam.

Phil Nijhuis/ANP

Voor de RAI in Amsterdam staat zondagmiddag Sebastiaan Wolswinkel, omgeven door enkele journalisten en oud-partijgenoten. Het is de middagpauze van het congres van de Partij voor de Dieren, en hoewel het agendapunt over zijn royement pas na de pauze aan bod zal komen, gaat het bijna twee uur lang nergens anders over. Mag hij wel of niet spreken over zijn royement? Moet daar ruimte voor komen op de agenda? In de loop van de middag wordt duidelijk: Wolswinkel zal niet spreken. Driekwart van de leden stemt tegen een voorstel om hem binnen te laten, aangemoedigd door een ‘onafhankelijke dagvoorzitter’ die het bestuur speciaal voor de gelegenheid heeft ingehuurd.

Het beloofde op voorhand spannend te worden op het partijcongres. In de aanloop hadden tientallen PvdD’ers hun zorgen geuit over het royement van hun vorig jaar maart gekozen voorzitter. Ze vonden dat onterecht en ondemocratisch. Ze voorspelden „vuurwerk”: een motie van wantrouwen tegen het partijbestuur en ook tegen de interne commissie van beroep die Wolswinkels bezwaar afgelopen week ongegrond verklaarde. Maar ook de motie van afkeuring die uiteindelijk werd ingediend, werd zondag door driekwart van de leden weggestemd.

Spreektijd

Wolswinkel zelf was zondag voor de zekerheid toch maar naar de RAI gekomen, ook al waren de moties om hem spreektijd te gunnen bij voorbaat al door het bestuur afgewezen. En naarmate de tijd vorderde en de onenigheid tussen de leden toenam, keerde een steeds groter deel van de zaal zich tegen de leden die het opnamen voor deze ‘splijtzwam’ binnen de partij.

De geroyeerde partijvoorzitter Sebastiaan Wolswinkel voor de ingang van de RAI tijdens het congres van de Partij voor de Dieren (PvdD) waar hij niet naar binnen mag. Phil Nijhuis/ANP

De sfeer in de zaal was de hele middag kil. Het regende beschuldigingen jegens het partijbestuur. Wolswinkel zou al vanaf zijn verkiezing geen eerlijke kansen hebben gekregen omdat hij werd verkozen boven de door het bestuur voorgedragen Elze Boshart. Het bestuur zou een ‘trucje’ hebben gebruikt om van Wolswinkel af te komen en zou de interne democratie in gevaar brengen door Wolswinkel niet op het congres te laten spreken. Dat het bestuur de volledige tekst van de bezwaarcommissie niet wilde vrijgeven, zorgde ook voor wrevel. Volgens het partijbestuur kon dat niet om privacyredenen. Volgens bestuurslid Marjolein Heesters wil Wolswinkel teveel uit de school klappen, verwijzend naar Wolswinkels openheid naar de media die mede tot zijn royement heeft geleid.

Geen functioneringsgeprek

De meerderheid van de zaal was op hand van het bestuur zo bleek toen driekwart van de aanwezige leden de motie wegstemde om Wolswinkel toch te laten spreken. „We moeten van het congres geen functioneringsgesprek maken”, aldus Eerste Kamerlid Christine Teunissen. Wolswinkel toch te laten spreken zou bovendien de facto een motie van wantrouwen betekenen tegen de commissie van beroep die de zaak heeft afgedaan, klonk het, terwijl die er juist is om dit soort ‘volksgerichten’ op congressen te voorkomen. En, zo benadrukten velen, de hele zaak leidde af van de eigenlijke reden waarom het congres werd gehouden.

Dat was ook het betoog van boegbeeld van de partij, Marianne Thieme, die op het congres formeel afscheid nam als partijleider. Ze zei de afgelopen maanden geregeld op haar tong te hebben gebeten, en hekelde „pogingen van sommigen om tweedracht te zaaien” binnen de partij.

Waarnemend fractievoorzitter, Esther Ouwehand, wil het stokje van Thieme overnemen, zo zei ze aan het slot van het congres. Zij zal zich komend voorjaar kandideren als de nieuwe lijsttrekker. Het is nog onduidelijk of de teleurgestelde partijleden met een tegenkandidaat komen. Want de rust in de partij is, na dit congres, nog lang niet hersteld.

Buiten op het plein vertelt Wolswinkel dat hij in een snackbar in de buurt ‘spreekuur’ gaat houden voor leden die nog opheldering van hem willen. „Mensen wensen mij sterkte”, zegt Wolswinkel. „Ik zou zeggen: ik wens de partij heel veel sterkte.”