Analyse

Andere trainer, maar dezelfde problemen bij PSV. ‘Dit heb ik nog nooit meegemaakt’

Het plan-B van de directie van PSV na het ontslag van Mark van Bommel overtuigt niet. Donderdag blameerde de club zich in de KNVB-beker bij eerstedivisieclub NAC Breda. „Dit heb ik nog nooit meegemaakt.”

PSV-spelers Pablo Rosario, Daniel Schwaab en Nick Viergever tijdens de wedstrijd tegen NAC, donderdagavond in Breda.
PSV-spelers Pablo Rosario, Daniel Schwaab en Nick Viergever tijdens de wedstrijd tegen NAC, donderdagavond in Breda. Foto ANP Sport

Het was de ingreep die de clubleiding noodzakelijk achtte, maar komt nu als een boemerang terug. Het ontslag van PSV-coach Mark van Bommel, half december, had voor nieuw elan en betere resultaten moeten zorgen onder interim-coach Ernest Faber. Maar het tegendeel is gebeurd.

Lees ook: NAC Breda stuurt PSV uit bekertoernooi, haalt kwartfinales

Met de desastreuze 2-0 nederlaag in de achtste finale van de KNVB-beker tegen eerstedivisieclub NAC Breda kan het seizoen van PSV in januari vrijwel als mislukt worden beschouwd. In een tijdsbestek van ruim drie maanden is de club sportief ontspoord. Eerder werd PSV al uitgeschakeld in de Europa League en in de eredivisie staat het vierde, met twaalf punten achterstand op koploper Ajax.

Andere trainer, zelfde problemen. Het was zondag al te zien tegen VVV-Venlo, waar PSV ternauwernood gelijkspeelde. Donderdag legde het fanatieke en fel jagende NAC in het Rat Verlegh Stadion de pijnpunten genadeloos bloot. PSV, vorig jaar nog bejubeld vanwege het vele talent dat er doorbrak, is verworden tot een passief en stuurloos team, zonder karakters, zonder spelplezier, zonder duidelijke spelopvatting.

„Dit was PSV onwaardig”, zei Faber, voormalig speler van de club. „Je moet trots zijn om voor PSV te spelen. Straal dat uit. Natuurlijk ben ik pissig.” Verdediger Nick Viergever noemde het niveau van de ploeg „beschamend”.

Laatste kans op een prijs

Wederom stond niemand op bij PSV op het moment dat het nodig was, met in het achterhoofd dat dit de laatste kans op een prijs zou zijn dit seizoen. Het energieke NAC knokte zich in de tweede helft via goals van Othman Boussaid en Ivan Ilic naar de zege, tussendoor kreeg PSV-verdediger Timo Baumgartl rood na het neerhalen van een doorgebroken speler.

„Ik ben dertig jaar aan de club verbonden”, zei Faber. „Dit heb ik nog nooit meegemaakt. Pak je verantwoordelijkheid, laat zien wat je waard ben. Doe het uiterste er iets van te maken. Ik heb dat niet gezien.”

Opnieuw faalt PSV in een uitwedstrijd. De moeizame zege in de verlenging bij de amateurs van GVVV niet meegerekend, heeft PSV sinds 3 oktober 2019 (bij Rosenborg BK) niet meer gewonnen buiten Eindhoven.

Afgezien van de sportieve val heeft PSV ook op personeelsvlak veel schade geleden de afgelopen periode. Naast Van Bommel moest ook bijna zijn volledige staf vertrekken, met assistenten Reinier Robbemond, Jürgen Dirkx en adviseur Bert van Marwijk. Keeper Jeroen Zoet, op een zijspoor beland, werd een uitweg geboden door verhuur aan FC Utrecht.

Lees ook: Coach geslachtofferd, maar de selectie van PSV is niet in balans

Het plan-B van de directie na het ontslag van Van Bommel overtuigde niet. De wat bleue Faber, hoofd-jeugdopleiding, werd in allerijl doorgeschoven. Zijn staf is licht bezet, met René Eijkelkamp en de relatief onervaren Boudewijn Zenden en Adil Ramzi. Op de achtergrond worden zij bijgestaan door de 73-jarige Guus Hiddink – de onvermijdelijke adviseur in een situatie als deze.

Afgelopen zondag zei Van Marwijk bij Ziggo-praatprogramma Rondo dat PSV-spelers nog veel contact zoeken met Van Bommel (zoals bekend zijn schoonzoon). „De spelers vinden het verschrikkelijk dat hij is ontslagen. Ze bellen en appen hem nog iedere dag.” Toptalent Mohamed Ihattaren, doorgebroken onder Van Bommel, gaf eerder bij de NOS aan dat hij boos was over het ontslag van de coach.

Bolwerk van realiteitszin

De gebeurtenissen in de afgelopen periode moeten de directie bij PSV – doorgaans een bolwerk van rust, realiteitszin en degelijk bestuur – tot stevige zelfreflectie dwingen. Algemeen directeur Toon Gerbrands, die onlangs nog verlengde tot 2025, heeft een naam opgebouwd als een daadkrachtige bestuurder. Maar ook hij heeft niet kunnen voorkomen dat PSV in korte tijd alles heeft verspeeld.

Van Marwijk uitte zondag kritiek op technisch manager John de Jong, zonder zijn naam te noemen. Dat ging over het aankoopbeleid. De oud-bondscoach zei dat Van Bommel op dat gebied „veel minder schuldig” is dan De Jong.

Zo kwam er geen adequate vervanger voor linksback Angeliño. En topaankopen Armindo Bruma (15 miljoen) en Timo Baumgartl (10 miljoen) renderen niet. Ook het vertrek van spits Luuk de Jong, die als aanvoerder de leider in de kleedkamer was, is niet goed opgevangen.

Technisch manager De Jong toonde zich weinig zelfkritisch. „Ik vind dat de kwaliteit van de spelersgroep goed is, en ik denk dat er niet het maximale uit gehaald is”, zei hij in december, op de dag van het vertrek van Van Bommel. De vraag is of hij dat nu nog steeds zo ziet.

In een interview in Voetbal International vorige week zei De Jong dat de samenstelling van de selectie „misschien te breed” is. „Misschien is daardoor te veel teleurstelling ontstaan, die is gaan doorwerken in de groep.” Met het ontslag van Van Bommel heeft De Jong zich indirect kwetsbaar gemaakt. Na deze sof in de KNVB-beker, zal de kritiek op hem als eindverantwoordelijke voor het technisch beleid toenemen.

Vijftien wedstrijden rest PSV nog, in de eredivisie. Lange maanden wachten, in een verloren seizoen.

Correctie (24 januari 2020): Ernest Faber is geen dertien, maar dertig jaar aan PSV verbonden. Hij werd verkeerd geciteerd, dat is hierboven aangepast.