Rechter: publiceren over seksueel misbruik Jehova’s Getuigen toegestaan

Jehova’s Getuigen Nederland wilde via een kort geding de publicatie van een studie naar seksueel misbruik binnen de gemeenschap blokkeren. De rechter heeft die vordering afgewezen.
Het kort geding over de publicatie van het rapport over misbruik binnen Jehova's Getuigen diende in de rechtbank van Utrecht.
Het kort geding over de publicatie van het rapport over misbruik binnen Jehova's Getuigen diende in de rechtbank van Utrecht. Foto Frank van Beek/ANP

Het onderzoeksrapport over seksueel misbruik binnen de Jehovagemeenschap in Nederland mag gepubliceerd worden. Dat heeft de rechtbank in Utrecht donderdagmiddag besloten. Jehova’s Getuigen Nederland probeerde de publicatie van het rapport tegen te houden via een kort geding tegen de onderzoekers van de Universiteit Utrecht. Donderdag stelde de rechter echter dat er een groot belang is voor het openbaar worden van het rapport.

In het rapport wordt niet alleen de omvang van het misbruik in kaart gebracht, maar vooral de manier waarop daar binnen de gesloten geloofsgemeenschap mee wordt omgegaan. Misbruik wordt niet gemeld, er is geen adequate hulp voor slachtoffers en daders worden door een eigen rechtssysteem berecht, zeggen slachtoffers van misbruik tegen NRC. Dinsdag werd bekend dat Jehova’s Getuigen Nederland een kort geding had aangespannen tegen de onderzoekers en hun opdrachtgever, het ministerie van Justitie en Veiligheid.

Minister: zorgelijk beeld uit rapport

Lees meer over het misbruik binnen Jehova’s Getuigen: ‘Tijdens de kerkdienst stak hij zijn vingers onder mijn rok en trui’

Het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC) van het ministerie plaatste op donderdag direct na de uitspraak het rapport online. De eerste aanbeveling die daarin wordt gedaan is dat de gemeenschap voortaan meer aandacht heeft „voor de ondersteuning en erkenning van (vermeende) slachtoffers.”

Het rapport is gebaseerd op 751 mensen die zich meldden bij de onderzoekers. Van hen had 292 zelf misbruik ervaren binnen de gemeenschap, 459 mensen maakten melding van misbruik dat een ander overkwam. Een kwart deed aangifte.

Minister Sander Dekker (Rechtsbescherming, VVD), die om het onderzoek naar misbruik binnen de gemeenschap had gevraagd, vindt dat uit de studie een „uitermate zorgelijk” beeld naar voren komt. Het aangifte doen van misbruik wordt bemoeilijkt. De minister heeft donderdagavond aan persbureau ANP laten weten dat het bestuur van Jehova’s Getuigen niets wil doen om de aanbevelingen uit het rapport op te volgen. „Ik vind die houding uitermate kwalijk”, zegt hij daarover.

Schade aan gemeenschap geen argument

Het kort geding diende woensdag op verzoek van de jehova’s achter gesloten deuren. Volgens de advocaten van de gemeenschap zou tijdens de behandeling veel van de inhoud van de studie worden besproken, die volgens de jehova’s „onjuist” is. Het rapport zorgt volgens de jehova’s voor „onherstelbare schade” aan de gemeenschap.

Bij de uitspraak donderdag verwierp de rechter de vordering en beriep zich daarbij op het recht op vrijheid van meningsuiting. Het argument over beschadiging van de geloofsgemeente staat volgens de rechter niet in verhouding tot de misstanden. Er is een zwaarwegend belang voor het openbaar worden van de inhoud van het rapport, stelde de rechter. Hij sprak van een gedegen wetenschappelijk rapport.