Opinie

Banger voor breuken dan voor de stelling van Pythagoras

Onderwijsblog Deze week gaat het in de Kamer over de geplande onderwijsvernieuwing curriculum.nu. Wiskundedocent Karin den Heijer voorziet verdere daling van het wiskundeniveau. „Juist de kansarme kinderen worden hiermee op achterstand gezet.”
Foto Bart de Maat/ANP

„Waarom heeft u ons afhankelijk gemaakt van de grafische rekenmachine?” vragen twee leerlingen van me, die toelatingsexamen doen voor een studie in Delft. Ik sta met mijn mond vol tanden. Ik weet immers dat op geen enkele vervolgopleiding de grafische rekenmachine mag worden gebruikt. Behalve op de lerarenopleiding, want een leraar moet zijn leerlingen leren om te gaan met het ding.

De grafische rekenmachine staat symbool voor een groot probleem binnen het reken- en wiskundeonderwijs. Degenen die over de inhoud van het curriculum gaan, hebben in hun hele leven alleen maar schoolbanken gezien. Ze hebben geen idee wat er zich na school afspeelt. Net als de grafische rekenmachine draaien ze rond in het funderend onderwijs. Ze zijn niet in staat te zien waartoe goed reken- en wiskundeonderwijs in het vervolgonderwijs moet leiden. Laat staan waartoe slecht reken- en wiskundeonderwijs leidt.

Lees ook: Advies: nooit meer rekenen met breuken

De gevolgen van slecht rekenonderwijs zijn enorm. Door de oneindige hoeveelheid verhaaltjessommen denken vele vmbo-leerlingen dat ze niet kunnen rekenen, terwijl ze moeite hebben met begrijpend lezen. Mijn gymnasiasten zijn banger voor breuken dan voor de stelling van Pythagoras. Mijn instromende mbo-studenten bij informatica aan de hogeschool hebben nooit geleerd te rekenen met letters. Het is voor hen vrijwel onmogelijk om de wiskundevakken bij te benen.

Ter illustratie een uitwerking van een leerling van me. Deze leerling is zit in de vierde klas van het gymnasium, is bijzonder intelligent en heeft wiskunde B en D. Hij loopt vast omdat hij nooit goed heeft geleerd te rekenen met breuken. Hij kan de door hem gevonden formule niet vereenvoudigen, terwijl hij verder uitstekend weet wat hij moet doen om de complexe opgave op te lossen.

Curriculum.nu is een onzalig plan

Routinematig rekenen met ‘kale’ breuken moet in het primair onderwijs goed worden aangeleerd. In het voorstel van curriculum.nu, de geplande vernieuwing van de vakinhoud van het basis- en voortgezet onderwijs, wordt dit doorgeschoven naar het voortgezet onderwijs. Je moet even goed lezen om dit door te krijgen. Er is namelijk heel slim – zoals vaker bij onderwijsvernieuwing – gebruik gemaakt van newspeak. In het primair onderwijs moeten leerlingen voortaan rekenen met „benoemde breuken”. Hiermee wordt bedoeld: breuken in een verhaaltjessom, bijvoorbeeld ‘een vierde pizza’. Dit betekent een verdere niveaudaling van het rekenonderwijs op het primair onderwijs.

Deze week zijn er is er in de Tweede Kamer hoorzittingen over curriculum.nu. Ook ik ben hiervoor uitgenodigd, maar ik heb besloten dat mijn lessen moeten doorgaan. Desalniettemin vind ik curriculum.nu een onzalig plan dat kinderen de kans ontneemt hun wiskundig talent te ontdekken. Die slimme leerling op het gymnasium, die komt er wel. Maar het zijn juist de kansarme kinderen die hiermee op achterstand worden gezet. In plaats van het oplossen van een probleem, wordt hier juist een probleem gecreëerd.

Lees ook: Destilleer hier maar eens een curriculum uit

Het is mij sowieso totaal onduidelijk welk probleem curriculum.nu moet oplossen. Ook mijn collega’s weten dit niet. Hoewel, de meesten hebben er zelfs nog nooit van gehoord. Ik vind het voorstel onleesbaar en vol modieuze vaagpraat als „creatief denken”, „het maken van infographics”, en „probleemoplossen”. Hoe is het mogelijk om over zoiets eenvoudigs als wiskunde en rekenen zoveel bladzijden vol te schrijven? Het voorstel is voor mij één onbegrijpelijke, vage verhaaltjessom van 84 bladzijden.

Kortom, dit is mijn commentaar op curriculum.nu:

  • Er ontbreekt een probleemanalyse.
  • De schrijvers van curriculum.nu zijn niet toegerust om een curriculum te ontwikkelen.
  • Er ontbreekt een evaluatie van het voorgaande beleid.
  • Er is geen draagvlak.
  • De kwaliteit van het voorstel is belabberd.

Frustreren

Doorgaan met dit project zal de toch al overbelaste wiskundeleraren frustreren en het niveau van het wiskundeonderwijs verder doen dalen. Deze zoveelste onderwijsvernieuwing moet per direct worden stopgezet.

Laat de politiek voor de vakgebieden permanente onderhoudsteams instellen, samengesteld uit docenten en wetenschappers die verstand van zaken en overzicht hebben vanuit diverse lagen in het onderwijsgebouw. Zo’n situatie maakt goede en verstandige afwegingen en geleidelijke aanpassingen mogelijk.

Karin den Heijer is wiskundedocent op het Erasmiaans Gymnasium en de Hogeschool Rotterdam.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.