Duitsland doneert vier miljoen euro aan Nationaal Holocaust Museum in Amsterdam

Massamoord Voor zover bekend schonk het land niet eerder zo’n groot bedrag aan een Nederlandse instantie. Het museum hoopt in 2022 open te gaan.

Het Nationaal Holocaust Museum in Amsterdam. Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP
Het Nationaal Holocaust Museum in Amsterdam. Foto Robin van Lonkhuijsen/ANP

De Duitse staat schenkt vier miljoen euro aan het Nationaal Holocaust Museum (NHM) in Amsterdam. Dat heeft de organisatie maandag samen met de Duitse minister van Buitenlandse Zaken Heiko Maas bekendgemaakt.

Voor zover bekend schonk de Bondsrepubliek niet eerder zo’n groot bedrag aan een Nederlandse instantie die zich bezighoudt met de massamoord op de Europese joden door de nazi’s. Duitsland wil met de donatie „een op de toekomst gerichte omgang met het verleden stimuleren,” aldus minister Maas in een persverklaring. „Juist nu, in een tijd waarin joden opnieuw geconfronteerd worden met een steeds gewelddadiger antisemitisme.”

Het NHM begon vier jaar geleden als ‘proeftuin’: in 2022 hoopt het als een volwaardig museum zijn deuren te openen. Het NHM is gehuisvest in de voormalige Hervormde Kweekschool in de Plantagebuurt in Amsterdam, vanwaaruit verzetsgroepen honderden Joodse kinderen in veiligheid wisten te brengen.

Lees ook: Alledaagse foto’s die doen huiveren

Vanaf februari begint het museum aan een twee jaar durende verbouwing van de Kweekschool en de tegenover gelegen Hollandsche Schouwburg, die moet leiden tot een permanente tentoonstelling over de deportatie van en moord op 102.000 Nederlandse joden tijdens de Duitse bezetting.

De financiering van dit project is nog niet rond. „Met de donatie van Duitsland hebben we het punt bereikt waarop we kunnen zeggen: het gaat lukken,” zegt Emile Schrijver, directeur van het Joods Cultureel Kwartier, waarvan het museum onderdeel uitmaakt. Hij spreekt van een „uitzonderlijk genereuze bijdrage” van de Duitse staat.

‘Aan de verkeerde kant’

Eerder doneerde de Nederlandse staat 5,6 miljoen euro aan het NHM. De gemeente Amsterdam beslist op korte termijn over een bijdrage, naar verluidt van enkele miljoenen. De rest van het benodigde budget van ruim 27 miljoen euro haalt het museum uit bijdragen van vermogende particulieren en bedrijven. Onder die schenkers zijn ook Philips en de Nederlandse Spoorwegen, twee bedrijven die tijdens de oorlog samenwerkten met de Duitse bezetter.

Het museum klopt voor de fondsenwerving bewust aan bij bedrijven en overheden die tijdens de oorlog ‘aan de verkeerde kant’ stonden, zegt directeur Schrijver. „Daarbij willen we wegblijven van het simplistische beeld van ‘jullie zijn de dader en moeten geld geven’”.

Duitse staat doneert vaker

De Duitse staat doneert regelmatig aan instanties in binnen- en buitenland die de herinnering in leven houden aan de moord op 6 miljoen Europese joden tijdens het Derde Rijk. Vorige maand zegde bondskanselier Angela Merkel nog 60 miljoen euro toe aan het herdenkingscentrum in het voormalige vernietigingskamp Auschwitz in Polen.

De Duitse minister Maas zou de schenking maandag persoonlijk komen aankondigen tijdens een bezoek aan Nederland, maar heeft zijn reis afgezegd vanwege de onrust in het Midden-Oosten.