Ook in Oost blijken in veel huizen nog loden waterleidingen te zitten

Talk of the Town / Amsterdam Net zoals eerder in Amsterdam-Noord sloeg de ongerustheid bij bewoners van een woonblok in Oost toe: het drinkwater bevat te veel lood.

Watertappunt voor bewoners, hier in Noord. Ook in Oost maken veel bewoners hier gebruik van vanwege lood in hun leidingen.
Watertappunt voor bewoners, hier in Noord. Ook in Oost maken veel bewoners hier gebruik van vanwege lood in hun leidingen. Foto Olivier Middendorp

Vlak voor de jaarwisseling werd bekend dat 48 woningen aan de Kramatweg in Oost aangesloten zijn op oude, loden waterleidingen. Net zoals eerder bij buurtbewoners van Tuindorp Nieuwendam en Tuindorp Buiksloot in Noord sloeg de ongerustheid toe: het drinkwater bevat te veel lood. „We zijn nu bijna zover dat iedere Amsterdammer zijn hoofd in de kruipruimte van woningen voor 1960 gaat steken”, zegt Oscar Vrij van Stichting !Woon, die hulp verleent aan huurders. Na 1960 kwam er een verbod op het gebruik van loden leidingen. Maar het probleem is: oude leidingen mochten wel blijven zitten.

Lees ook dit artikel uit december 2019 over loden leidingen in Noord: ‘Het gevaar komt opeens uit de kraan. Hier, in Nederland’

Jeroen Koster, ook werkzaam bij !Woon en teamleider Oost, vervolgt: „Beheerder Rappange Makelaardij wilde het blok slopen, maar een actieve bewonerscommissie verzette zich daartegen. Bewoners drongen aan op renovatie, waardoor tegelijkertijd de loden leidingen vervangen zouden worden. Maar dat heeft Rappange goeddeels naast zich neergelegd.”

8 tot 9 keer de toegestane hoeveelheid

„Al in 2016 werden in het woonblok oude loden leidingen aangetroffen die zeer kwetsbaar zijn”, aldus Vrij, die citeert uit een mail van de bewonerscommissie. Omdat Rappange destijds geen onderzoek deed, heeft !Woon in november 2019 het drinkwater op lood getest, waarbij in enkele huizen acht tot negen keer de toegestane hoeveelheid van 10 microgram per liter drinkwater werd aangetroffen. Koster: „Het is dus bekend dat de leidingen aan de Kramatweg vervangen hadden moeten worden.” De GGD laat weten dat „pandeigenaren altijd verantwoordelijk zijn voor vervanging van loden leidingen. Inmiddels zijn schriftelijke vragen aan het college gesteld, onder meer over het aanspreken van Rappange.”

Waarom duurt het lang en waarom gebeurt er weinig? Dat zijn de vragen die bewoners bezighouden. Het lijkt eenvoudig: de eigenaar is verantwoordelijk, maar de werkelijkheid wijst anders uit – loden drinkwaterleidingen kunnen in principe blijven liggen waar ze zijn, dus daaraan kunnen geen rechten worden ontleend. „Alleen met behulp van het monsteren van kraanwater kan lood worden vastgesteld”, aldus Vrij. „Waarna verplichting tot verwijdering volgt voor de eigenaar. Maar die tests zijn een dure aangelegenheid die de bewoners zelf moeten bekostigen. Voor de Kramatweg hebben wij dat aangeboden en Rappange het verzoek tot vervanging doorgegeven.”

Looddossiers ‘gewoonweg gesloten’

Oscar Vrij laat weten dat „in het verleden de communicatie met verhuurders, particulier en sociaal, vaak teleurstellend is. Looddossiers werden gewoonweg gesloten”. Intussen is er in het geval van de Kramatweg een advocaat gevonden om te bemiddelen: „We moeten nu deze zaak vlottrekken. De juridische weg gaat aldus: de advocaat verzoekt de eigenaar de loden leidingen te vervangen op basis van onze rapportage. Wordt daar geen gehoor aan gegeven, dan volgt een kort geding. Er bestaat helaas een lacune tussen de norm uit het drinkwaterbesluit en de wetgeving: het bouwbesluit geeft geen mogelijkheid in bestaande gevallen te eisen dat loden leidingen vervangen moeten worden.”

Een watertappunt in Amsterdam-Noord. Foto Olivier Middendorp

De directie van Rappange zegt dat „zij, samen met Eigen Haard die de buurpanden bezit, nieuwbouw wilde realiseren, maar dat hield een aantal bewoners tegen. In 2016 waren de loden leidingen geen issue. Daarna zijn in het blok een aantal woningen gerenoveerd. Dit alles neemt niet weg dat wij het probleem serieus nemen. Omdat er gesproken wordt van een onderzoek waarbij de norm vele malen overschreden wordt hebben we de resultaten opgevraagd, maar tot op heden niet gekregen. Zowel !Woon als de huurders houden het onderzoek onder zich. Wij zullen derhalve eerst zelf onderzoek dienen te doen om de situatie goed in kaart te kunnen brengen.”

‘Onacceptabele risico’s voor bewoners’

Dorrit de Jong (Raadslid Wonen en Bouwen, GroenLinks) laat weten zij met enkele andere partijen „het initiatief heeft genomen een openbare vergadering van de commissie Wonen en Bouwen te organiseren met verhuurders en gezondheidsexperts om dit probleem op te lossen. Loden leidingen zorgen voor onacceptabele risico’s voor bewoners en vooral hun kleine kinderen. Er moet snel wettelijk geregeld worden dat verhuurders deze moeten verwijderen.” In de raad van 22 en 23 januari wordt dit onderwerp behandeld.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.