Dansen, opera of spelletjes, het is eigenlijk leuker zónder alcohol

Dry January Een alcoholvrije ochtendrave of een kookcursus. Tien activiteiten die uitstekend kunnen zonder drank.

Illustratie Astrid Anna van Rooij

Natuurlijk kun je best zonder drank naar een feest, etentje of café. En het is ook heel fijn dat je daar dan de volgende dag aan kunt terugdenken zonder kater, of schaamte over een te openhartige ontboezeming, een onhandige opmerking of erger. Maar laten we wel wezen: met drank is het vaak toch net gezelliger, intenser, intiemer. Het zal je nuchter zelden gebeuren dat je opkijkt en je beseft dat jouw gezelschap het allerlaatste is in het café, en dat het personeel is begonnen met opruimen.

Dat wil niet zeggen dat er geen latemiddag- en avondactiviteiten zijn die wél aangenaam zijn zonder drank. Beter vaak zelfs. En dan hebben we het niet over drugs gebruiken. Dit zijn de beste drankvrije avondactiviteiten voor tijdens ‘Dry January’ – ook wel samengetrokken tot ‘Drynuary’ – en ver daarna.

  1. Dansen

    Salsa, bachata en kizomba, dansvormen die allemaal onder de noemer ‘latin’ vallen, zijn populair in Nederland. Het gebeurt dan ook regelmatig dat een horecaondernemer op stille middagen of avonden dansfeestjes programmeert. En het gebeurt ook bijna net zo vaak dat daar na een half jaar weer de stekker wordt uitgetrokken. Niet omdat er te weinig publiek op afkomt, maar omdat de baromzet tegenvalt. Latin-dansers drinken heus weleens wat, maar doorgaans vooral spa en frisdrank.

    Bij alle dansen worden draaien en vaak ook ingewikkelde figuren ingezet, en dat gaat lastiger als je aangeschoten bent. Bovendien: wie genoeg tijd op de dansvloer doorbrengt, heeft bijna geen behoefte meer aan drank.

    Met dansen maak je, net als bij andere inspannende activiteiten, endorfine en dopamine aan, zegt hoogleraar neuropsychologie Erik Scherder. De gecompliceerde figuren die tijdens Latindansen worden gemaakt en de muziek lijken volgens hem bovendien een ideale combinatie om depressie en angstgevoelens af te remmen.

    Degenen die zich laten leiden – in de praktijk meestal vrouwen – blijken een sterk empathisch vermogen nodig te hebben om dat te kunnen doen. Doordat danspartners elkaar vaak aanraken komt ook nog het ‘knuffelhormoon’ oxytocine vrij, dat een rol speelt bij het verbinden van sociale contacten met gevoelens van plezier.

    Vechtpartijen zijn op dansavondjes zeer zeldzaam.

    Tango en stijldansen zijn natuurlijk ook prima opties.

  2. Film/theater/zitconcert

    Je kunt je een halve opera-akte lang verheugen op het glas witte wijn dat je in de pauze gaat drinken. Met een beetje geluk wordt er een niet al te beroerd glas geschonken, maar de droge mond, dorst en het enigszins afgeleide gevoel dat je eraan overhoudt, maken de rest van de voorstelling niet per se aangenamer of interessanter. En dat geldt eigenlijk voor alle theaterstukken, films en klassieke concerten. Popmuziek is veel meer verbonden met drank. Bij bijna alle popconcerten kun je dan ook op ieder moment terug naar de bar om je droge keel te smeren.

  3. Dingen in huis

    Een glas wijn bij het koken is een uitstekende manier om je los te maken van de werkdag, maar leidt al snel tot een glas (of twee) bij het eten, waarna de avond al snel uitloopt op lamlendig Netflixen. Wie de wijn (of andere alcoholische drank) kan laten staan, heeft er zo een paar uur bij. Om nu eindelijk eens een roman te gaan lezen, een kast te ordenen, online een fotoalbum samen te stellen, een beetje te werken of de klusjes te doen die je normaal gesproken op zaterdag doet. Zo heb je eindelijk eens écht een heel weekend vrij.

  4. Familiebezoek

    Ga, als je collega’s op vrijdagmiddag hun eerste kater van het weekend bij elkaar staan te drinken, op bezoek bij ouders, grootouders of andere familieleden. Die zijn waarschijnlijk blijer je te zien dan de mensen waar je de hele dag al tegenaan kijkt. Doordeweeks familiebezoek is bovendien een uitstekende manier om meer tijd voor jezelf en je eigen gezin te hebben in het weekend.

  5. Spelletjes

    Gezellig een biertje of wijntje tijdens bridge, Carcassonne of Ticket to Ride? Nee, helemaal fout: een beetje op niveau bordspellen spelen, schaken of kaarten doe je nuchter. Zonder alcohol ben je scherper, sluwer, gewiekster. De nuchtere speler denkt twee, drie stappen vooruit, cruciaal voor een sterke speelbeurt. Bovendien blijft het zonder drank een stuk gezelliger aan tafel. Wie was er nou aan de beurt? O, en wat moet ik nu eigenlijk doen? Hee, mag dat wel? Sorry, maar je speelt vals. Nee echt, ik weet het zeker. Je speelt váls. Dat doe je áltijd.

    Lees ook: Alcohol is schadelijk, ook in kleine hoeveelheden
  6. Sport

    Er zijn mensen die na een biertje of twee nog gewoon een uur kunnen hardlopen, maar bevorderlijk voor de prestaties is drank zelden. En doordeweeks sporten kan een enorm goed en bevredigend gevoel geven, zeker aan mensen die de hele dag zitten. Wie eenmaal een sport heeft gevonden die echt bevalt – dat wil zeggen: waarbij het niet alleen meer gaat om het gevoel gesport te hebben, maar waarbij het sporten zelf ook plezierig is – zet daar steeds gemakkelijker etentjes en café-avondjes voor opzij.

    Voor degenen die niet gewend zijn aan sport in de avonduren: eet niet al te veel van tevoren, en pas op met al te hevige inspanning laat op de avond – dat kan ervoor zorgen dat je moeilijk in slaap komt. Mensen met slaapproblemen wordt aangeraden vanaf drie uur voor bedtijd niet meer te sporten.

  7. Cursus

    Volg de cursus ‘De filosofie van het goede leven’ of ‘De kunst van het mislukken’ bij de School of Life, ga op dansles (geschikt voor alle leeftijden, en het is lang niet overal nodig je als paar in te schrijven) of doe een kookcursus. Dat laatste is een goede manier voor mensen om het glas wijn tijdens het koken eens weg te laten. Want er is natuurlijk best iets af te dingen op de gewoonte om goed (uit) eten altijd gepaard te laten gaan met veel wijn. De juiste wijn, zegt wijnexpert Harold Hamersma, zorgt ervoor dat eten beter smaakt en is goed voor de spijsvertering. Maar met elk glas wordt de aandacht voor wat er op het bord ligt, weer een beetje minder. Bovendien wordt, aldus het Trimbos-instituut, bij een inname van een tot drie glazen ook het smaak- en geurvermogen al minder.

  8. Wellness

    Het ultieme drankloze uitje is natuurlijk de sauna. Ja, daar kun je ook bier en wijn bestellen, maar alcohol droogt uit en dat doet de zwetende mens doorgaans weinig goed. En ook in de sauna geldt: je voelt je er meestal prettig, dus dan is de behoefte aan alcohol sowieso al minder. Voor wie de kleren liever aanhoudt: kappers en schoonheidssalons zijn tegenwoordig ook steeds vaker in de avonduren open.

    Lees ook: Het alcoholgebruik van de Nederlander is flink veranderd. Tijd voor wat vragen
  9. Ochtendraves

    Weinig plekken waar zo overvloedig en schaamteloos wordt gedronken als Groot-Brittannië. Misschien dat er daarom daar al organisaties zijn die zich hebben gespecialiseerd in non-alcoholisch uitgaan. Je hebt er bijvoorbeeld Club Soda, ‘the mindful drinking movement’, dat tips geeft over waar alcoholvrij bier aan de tap te vinden is, en dat festivals, proeverijen en cursussen mocktails maken aanbiedt. Daybreaker organiseert yogasessies/ochtendraves, ook buiten Groot-Brittannië: op 3 februari is er een in Amsterdam, nog duurzaam ook. De verwarming blijft uit, bezoekers moeten hun eigen beker meebrengen en de CO2-uitstoot wordt gecompenseerd. Een andere organisatie, Morning Gloryville, houdt eveneens alcoholvrije ochtendraves (en binnenkort een driedaagse ‘rave retreat’) en is ook actief in de rest van de wereld, inclusief Amsterdam – al staan daar op korte termijn geen activiteiten gepland.

  10. Slapen

    Het is natuurlijk bekend, maar het kan geen kwaad het nog eens te zeggen. Drank kan ervoor zorgen dat je makkelijker inslaapt, maar de slaap is onrustiger en minder diep, en veel mensen worden er ook vroeger van wakker. Zelfs wie met een paar glazen op net zoveel uur slaapt als iemand die niet heeft gedronken, rust minder goed uit dan de niet-drinker, aldus de site van Jellinek. Dat komt doordat alcohol de remslaap onderdrukt, het gedeelte van de slaaptijd waarin we dromen, onze spieren volledig ontspannen en de hersenen de informatie en de emoties van de dag verwerken.