Kritiek is er altijd, ook op de ATP Cup

Tennis Tennissers bereiden zich bij de ATP Cup voor op de Australian Open. De opzet van het nieuwe landentoernooi is financieel en sportief interessant.

De Rus Daniil Medvedev serveert tijdens zijn partij tegen de Noor Casper Ruud op dag vijf van de ATP Cup.
De Rus Daniil Medvedev serveert tijdens zijn partij tegen de Noor Casper Ruud op dag vijf van de ATP Cup. Foto Richard Wainwright/EPA

Het is een lucratieve opwarmer voor de Australian Open, de eerste van vier grand slams, die in januari plaatsvindt. Bij de eerste editie van de ATP Cup ligt voor de deelnemers 15 miljoen dollar (ruim 13 miljoen euro) prijzengeld klaar. Belangrijker dan geld: met het jongste evenement op de wereldtour heeft Association of Tennis Professionals weer zijn eigen landentoernooi.

De ATP Cup komt nog geen twee maanden na de Davis Cup Finals. Eind november won Spanje voor eigen publiek in Madrid de eerste editie van het vernieuwde format van het oudste landentoernooi in het tennis. Door die nieuwe opzet, met een finaleweek waaraan de beste achttien landen mogen deelnemen, moet de Davis Cup zijn aanzien terugkrijgen – geholpen door de 3 miljard dollar die het 25-jarig contract met het investeringsfonds Kosmos van FC Barcelona-speler Gerard Piqué oplevert.

Is het ‘landjepik’ van de ATP om vanaf dit jaar een vergelijkbare krachtmeting tussen de beste tennislanden te organiseren? Volgens Chris Kermode, de onlangs afgetreden ATP-baas, niet. De Davis Cup is weliswaar in handen van de internationale tennisfederatie ITF – waarmee de ATP en de spelers een haat-liefdeverhouding hebben, volgens Kermode was zijn organisatie al langer met dit idee bezig. „Ook de ATP brengt graag nieuwe toernooien onder de aandacht bij het publiek,” zei hij bij de bekendmaking in 2018.

Helemaal nieuw is een landentoernooi niet voor de spelersvakbond. De ATP Cup is de opvolger van de World Team Cup, dat van 1978 tot 2012 elk jaar in mei werd gespeeld op de gravelbanen van de Rochusclub in Düsseldorf en voor veel topspelers een goede voorbereiding was op Roland Garros.

24 landen

Bij het officieuze WK in Duitsland bleef het deelnemersveld beperkt tot acht landen, dezer dagen spelen in Perth, Brisbane en Sydney tennissers uit de beste 24 landen – verdeeld over zes poules van vier teams – tegen elkaar. De ranking van de landen is gebaseerd op de positie van de beste speler op de wereldranglijst; Nederland, dat geen speler in de tophonderd heeft, ontbreekt. De zes groepswinnaars en twee beste nummers twee maken vanaf donderdag in Sydney uit wie de eerste winnaar van de ATP Cup wordt.

Het gebeurt allemaal in een land dat al wekenlang geteisterd wordt door hitte en bosbranden. Een situatie die de spelers niet onberoerd laat: Novak Djokovic doneerde bijvoorbeeld 25.000 Australische dollar (zo’n 15.000 euro) voor de slachtoffers en Nick Kyrgios beloofde 200 Australische dollar per geslagen ace. Ook de organisatie van de ATP Cup zag de nood: iedere ace op het toernooi levert 100 Australische dollar op voor vuurbestrijders of hulporganisaties.

Vrijwel alle topspelers doen mee aan de ATP Cup, ondanks de kritiek die er vaak is op het toch al overvolle speelschema. Djokovic sprak van „verzadiging” van de tennisagenda, toen in 2018 bekend werd gemaakt dat de ATP een nieuw landentoernooi ging organiseren. De Duitser Alexander Zverev (22) boycotte in november nog de Davis Cup vanwege het aantal wedstrijden dat hij in een jaar moet spelen. Eind 2018 had Zverev ook al geklaagd over het overvolle schema. „We spelen al elf maanden van het jaar, dat doen ze in geen enkele andere sport. ”

Het kwam hem toen op veel kritiek te staan, onder meer van Roger Federer, die vond dat de jonge Zverev beter moest leren plannen. Federer is overigens de enige speler uit de toptien van de wereldranglijst die ontbreekt bij deze eerste ATP Cup. De 38-jarige Zwitser besloot dat naar eigen zeggen om meer tijd met zijn gezin te kunnen doorbrengen. De ATP Cup past niet in het leven van de vader van vier, die vorig jaar ook de Davis Cup aan zich voorbij liet gaan.

Frisse blik

Maar de ATP is nu eenmaal groot voorstander van nog meer wedstrijden, om fans nog meer mogelijkheden te beiden om de allerbeste spelers live aan het werk te zien. „Ik weet dat het moeilijk is. Timing blijft een probleem”, was eerder al de reactie van ATP-directeur Kermode op de kritiek. „Maar we moeten met een frisse blik naar de tennisagenda kijken.”

Er is meer kritiek dan op de speelkalender alleen. Ook de opzet van de ATP Cup viel niet bij iedereen in goede aarde. Omdat het toernooi wordt georganiseerd door de ATP, zijn er ook punten te verdienen voor de ATP-wereldranglijst, wat bij de Davis Cup niet het geval is. Een aantal tennissers noemt dit oneerlijk, omdat niet iedere tophonderdspeler zich verzekerd weet van deelname aan de ATP Cup – een land kan immers meerdere topspelers hebben – en er alleen punten te verdienen zijn met gewonnen partijen. De beste spelers worden zo bevoordeeld.

Toch lijkt het een slimme zet van de ATP: de maximaal 750 te verdienen punten – meer dan bijvoorbeeld de winnaar van het ATP-toernooi in Rotterdam krijgt – kunnen in een nieuw, overvol tennisjaar voor een vliegende start zorgen.