Dit vinden onze fotografen hun beste foto’s van 2019

Elke dag zijn onze fotografen op pad om nieuws, reportages en portretten te maken voor NRC. Dagelijks kiest de fotoredactie er de beste foto’s uit. Ditmaal is het andersom. Onze fotografen hebben zelf gekozen wat hun mooiste foto van het afgelopen jaar is, hun boeiendste reportage of hun meest aangrijpende moment van 2019. En ze vertellen zelf waarom.

Foto Eric Brinkhorst

Eric Brinkhorst

Ik vierde Oud en Nieuw met mijn vrouw en haar zus in ons huisje vlak bij het strand in Scheveningen. Met een glas in de hand, een kleine camera om de nek stonden we te kijken naar het vreugdevuur. De beste camera is die camera die je in je hand hebt. Dus ik ben de brandhaard ingegaan. De man op de foto zag ik aan komen rennen. Even de camera op de juiste sluitertijd te zetten en meetrekken leverde dit beeld op. Deze foto is naast enkele mooie publicaties in onder andere NRC Handelsblad en NRC Next ook nog in het rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid terechtgekomen.

Foto Kees van de Veen

Kees van de Veen

Eén van mijn eerste foto’s die ik in 2019 maakte is ook één van mijn favorieten van het afgelopen jaar. Moeder en zoon hebben net met tientallen anderen de ijskoude Hoornseplas in Groningen getrotseerd tijdens de jaarlijkse nieuwjaarsduik. Zo’n mooi liefdevol moment gaf me ondanks de lage temperatuur een warm gevoel.

Foto David van Dam

David van Dam

Ik was voor de krant mee met Frans Timmermans naar Warschau die daar op tournee was voor de Europese verkiezingen. Daar was hij bij een bijeenkomst van de Poolse partij Wiosna in een theater. In eerste instantie mocht ik alleen in de zaal fotograferen maar ik kon de organisatie gelukkig overtuigen dat ik backstage mocht. Eenmaal backstage ben ik op het juiste moment de kamer in gesneakt waar ik dacht dat Timmermans visagie zou krijgen. Mijn gevoel was juist, na tien minuten wachten kwam Timmermans binnen en vanuit een hoekje kon ik deze foto maken.

Foto Folkert Koelewijn

Folkert Koelewijn

Deze foto komt uit een serie die ik maakte over elektrische kinderauto’s. Het is één van mijn favoriete foto’s omdat er verschillende thema’s uit dat project in dit beeld samenkomen. Ik was bij deze ouders op bezoek, omdat ze een tweeling hadden en die twee auto’s cadeau hadden gedaan. De bedoeling was dat ik hen zou fotograferen terwijl ze door de straat reden, maar vlak voordat we zouden vertrekken, bleek één van de mini-auto’s kapot.
De mannen probeerden de wagen te repareren, terwijl rechts in beeld de vrouwen van het gezin voor de kinderen zorgden. Ook zie je in de achtergrond de familie-Mercedes geparkeerd staan, terwijl de speelgoed-Mercedes eigenlijk de droomauto van de vader is.
Dit speelgoed kun je verregaand laten personaliseren. Zo hebben zij gekozen voor bijvoorbeeld roze naamstickers, (nep)leren stoeltjes en riemen. Keuzes waarmee de eigenaren hun zelfgekozen identiteit kunnen etaleren.

Foto Merlijn Doomernik

Merlijn Doomernik

Dit portret van Reinbert de Leeuw is mijn favoriete foto van het afgelopen jaar. De hele sessie verliep in stilzwijgen van fotograaf en subject, zonder dat het ongemakkelijk werd. Resulterend in een krachtig beeld van een grootheid wiens gezondheid behoorlijk broos geworden is.

Foto Olaf Kraak

Olaf Kraak

10 en 11 februari 2019, Rostock. Reportage van de wedstrijd van ijshockeyteam Tilburg Trappers tegen Rostock, in Duitsland. De wedstrijd is gedaan en het team rust uit in de kleedkamer. Ik was als fotograaf overal welkom en dat is heerlijk werken.

Foto Wouter Van Vooren

Wouter Van Vooren

In het Franse Mons-en-Pévèle ligt een arbeider op zijn knieën enkele kasseistenen te controleren. De man maakt deel uit van een opleidingstraject voor tuinaannemers. Net als de afgelopen dagen is hij samen met enkele collega’s een kasseistrook aan het herstellen waarover enkele dagen de wielerkaravaan van Parijs-Roubaix zal denderen. Enkel het strookje in het midden is nog origineel. Alle andere kasseien krijgen een nieuwe stevige ondergrond en worden zo goed als mogelijk waterpas gelegd. Handenarbeid. In weer en wind. Ook dat is de Hel van het Noorden.

Foto Merlin Daleman

Merlin Daleman

Tijdens Pasen werd ik uitgenodigd om een viering bij te wonen, het bleek uiteindelijk in een klooster te zijn met de nonnen. Een paar keer per jaar mogen buitenstaanders daar bij zijn. Als iemand van buiten de gemeenschap vond ik dit bijzonder. Fotograferen was wel een beetje lastig. Hoewel ik toestemming had moest ik mijn moment goed kiezen om het geheel niet te storen. Waarschijnlijk heb ik binnen niet meer dan vier foto’s gemaakt.

Foto Olivier Middendorp

Olivier Middendorp

Naturalis verhuist de gerestaureerde opgezette dieren terug naar hun nieuwe onderkomen. Voor mij een van mijn grappigste foto’s van het afgelopen jaar. Vaak zijn de dieren die ik fotografeer behoorlijk de klos. Ze worden gezien als een probleem, ze worden gevangen, vergast, of er wordt op ze gejaagd. De dieren op deze foto zijn jammer genoeg ook overleden, maar hier zijn ze eens een keer niet een probleem. Ze zorgen naast een bijdrage aan Naturalis ook voor een glimlach.

Foto Ilvy Njiokiktjien

Ilvy Njiokiktjien

Deze foto, van het zoenende stelletje Wilmarie en Zakithi, is voor mij erg bijzonder geworden. De foto is onderdeel van mijn serie Born Free, over de jongeren generatie in Zuid-Afrika die opgroeide na de apartheid. Met deze serie ben ik twaalf jaar bezig geweest. In die twaalf jaar kende het land ups en downs en ook mijn zicht op het land veranderde telkens. Deze foto is een van de latere foto’s die ik maakte en voelt voor mij als een mooie afsluiter (voor nu) van de serie. Ook mijn VPRO-documentaire over dit onderwerp eindigde met dit stel. Juist omdat het zo mooi is; een gemengd stel in Zuid-Afrika is nog niet vanzelfsprekend. De foto geeft mij een enorm warm gevoel, omdat ik denk dat het land deze kant nu wel eens op mag en ik hoop ook dat het land deze kant opgaat.

Foto Bastiaan Heus

Bastiaan Heus

Voor NRC had ik een afspraak met Ajax-keeper André Onana. Ik had mijn lampen en studioachtergrond opgesteld in een lege kleedkamer op trainingscomplex De Toekomst, om na het interview de foto te maken, maar eerst moest Onana lunchen met de spelersgroep. Bij terugkeer was de kleedkamer helemaal vol met jeugdspelers die zich omkleedden voor hun training. ‘Onana! Onana!’ riepen ze. Gelukkig stond mijn fotoapparatuur er nog. Onana vond het geen probleem dat hij gefotografeerd werd in een volle studio en trok direct zijn shirt uit.

Foto Niels Blekemolen

Niels Blekemolen

Kasper Heineke gaat twee keer per week met kinderen uit groep zeven en acht op struintocht door de Stiftsche Uiterwaarden. Zwemmen, vuurtje stoken, vies worden, tosti’s eten. Heineke wil kinderen vertrouwd maken met de natuur. Maar misschien wel liever nog zorgen voor ‘onvergetelijke jeugdherinneringen’. Ik weet zeker dat dat hem lukt.

Foto Flip Franssen

Flip Franssen

Deze foto is als een ‘tableau vivant’, alsof het een theaterscène is. Beetje aandoenlijk ook, want het gaat om de landelijke demonstratie van Gele Hesjes door de binnenstad in Nijmegen. Aangekondigd als een grote protestmars viel de opkomst flink tegen. De bonte stoet liep vanaf het station naar Plein 44. Onderweg werd dit kruispunt bij het Joris Ivensplein geblokkeerd, maar na tien minuten liep men weer verder waardoor het verkeer weer verder kon.

Foto Chris Keulen

Chris Keulen

Dikwijls willen geïnterviewden hun tekst voor publicatie lezen. De afspraak is dan dat ze hem op feitelijke onjuistheden kunnen corrigeren. Bij fotografie ligt het verschil tussen feit en fictie gelukkig veel subtieler. Er zijn geen juistheden, alleen interpretaties.

Foto Walter Herfst

Walter Herfst

Tien kilometer van de drukke binnenstad van Amsterdam huist, pal aan het Noordzeekanaal in Zaandam, sinds enige tijd Het HEM. Gevestigd in een voormalige kogelfabriek creëerde studio Raaaf deze installatie. Met grote bewondering voor het karakter van dit werk deze messing platen in combinatie met de ruwheid van het gebouw. Door samenwerking met de ontwerpers ontstond dit beeld met een duidelijke referentie naar het verleden van dit gebouw.

Foto Lars van den Brink

Lars van den Brink

Dit portret van Glenn de Randamie (Typhoon) maakte ik dit najaar voor de eindejaars/kerstbijlage van NRC.
Omdat ik een beeld van Glenn wilde maken dat uitdrukking gaf aan zijn ‘struggle’ om uit een periode te komen waarin hij met een burn-out kampte, had ik de achterbak van mijn auto vol liggen met attributen om in het huis van Glenn een passende set te bouwen. Eenmaal aangekomen bij de boerderij van Glenn konden al die plannen overboord toen ik het verdorde zonnebloemen veld voor zijn huis zag en Glenn zelf open deed in een warm geel hemd, en weer vol energie en warmte. Het contrast tussen hem en dat veld was genoeg en moest ik enkel nog kaderen.

Foto Novi Zijlstra

Novi Zijlstra

Dit beeld maakte ik naast het Malieveld tijdens de boerenprotesten. De boerenprotesten waren een belangrijk nieuwsonderwerp van 2019. De kranten stonden er weken lang vol mee en de boeren gaven niet op. Het was een gek gezicht op woensdag 2 oktober in Den Haag met al die tractoren op de weg. De tractoren namen de stad over, maar opeens verscheen er tussen de tractoren een kleine auto. Het contrast van deze voortuigen zorgt voor een humoristisch beeld.

Foto Annabel Oosteweeghel

Annabel Oosteweeghel

Mijn favoriete foto komt uit mijn serie Generation Poor waar ik het laatste half jaar aan werkte tijdens de Louis Zaal meesterklas georganiseerd vanuit de Zilveren Camera. De serie gaat over armoede in Nederland en vertelt de vaak schrikbarende en persoonlijke verhalen van mensen met financiële problemen.
Dit kan zich zomaar om de hoek afspelen. De foto is een portret van Francoise die ik ontmoette bij de kapsalon voor daklozen in Apeldoorn. De armen en daklozen krijgen hier een warme maaltijd en een gratis knipbeurt. Francoise heeft geldproblemen, ze was een echte ‘shopaholic’. Uiteindelijk had ze zo veel schulden dat ze ging werken in de seksindustrie als webcam-girl. Niet dat ze weer kon winkelen, maar puur zodat ze weer boodschappen kon doen en normaal kon eten. Armoede wordt vaak heel lelijk in beeld gebracht waardoor je er niet naar wilt kijken. Als mensen bang zijn om te kijken naar de realiteit blijft armoede een taboe.

Foto Ans Brys

Ans Brys

Eind juni werd een vermoorde vrouw gevonden in Westdorpe, op de grens tussen Nederland en België. Doodgeschoten en naakt achtergelaten.
Wie ze is blijft een raadsel. Op 13 augustus werd ze begraven, zonder familie of vrienden. Enkele gelovige belangstellenden, de burgemeester, medewerkers van politie en justitie en de uitvaartondernemer zijn aanwezig. Het is een vreemde dag met felle zon en donkergrijze wolken. Met veel pers ook. Het is op zulke momenten dat je als fotograaf of journalist probeert een verschil te maken. Je hoopt dat iemand de vrouw herkent, zodat haar graf niet langer anoniem blijft.

Foto Katrijn van Giel

Katrijn van Giel

Hier zie je Hanne Meesters, een Vlaamse klimaatactiviste. Na haar getuigenis werd ze overspoeld met bagger op sociale media. Het is een trend die me nog elke dag verdriet doet. Dikwijls zitten die reacties vol seksisme en racisme. Het is beter dat we de onderbuik van de maatschappij laten spreken. Zo weten we wat er gaande is. Dat lees ik als verdediging van deze reacties. Wanneer onze kinderen anderen uitschelden zijn we geshockeerd en vragen hen onmiddellijk te zwijgen. Maar kijk, volwassenen mogen het wel. Daarom is deze foto voor mij de foto van het jaar. Weten dat je iemand fotografeert in al zijn of haar kwetsbaarheid en zo onbewust voor de leeuwen gooit.

Foto Frank Ruiter

Frank Ruiter

De ontmoeting met mevrouw Bausch-Polak en het portret dat daaruit voortkwam, zal me altijd bijblijven. Want toen ik aanbelde bij deze vrouw, die tijdens de Tweede Wereldoorlog zoveel ellende meegemaakt heeft en daar decennia niet over heeft kunnen spreken, was haar vrolijke en hartelijke ontvangst opvallend. Mede hierdoor hebben we later, na een ontspannen en goed gesprek en in alle rust, deze treffende portretfoto kunnen maken. Een foto waar ze naar mijn mening waardig op staat en tegelijkertijd veel meer laat zien.

Foto Sake Elzinga

Sake Elzinga

Dit is een foto uit de serie die ik heb mogen maken voor de zorggroep Drenthe en die onlangs een van de foto’s was die in NRC het Dossier Ouderenzorg illustreerde: mevrouw Kühr en meneer Snel, beiden 90 jaar oud, in woonzorgcentrum De Noorderkroon in Roden. Voor mij de ultieme vorm van liefde en romantiek.

Foto Simon Lenskens

Simon Lenskens

Nadat Ajax voor de 34ste keer landskampioen was geworden, mocht ik voor NRC de inhuldiging op 16 mei gaan fotograferen. Bij zo’n groot evenement is er natuurlijk veel media-aandacht, wat het dus minder interessant maakt om foto’s te maken van wat er zich op het podium afspeelt. De massale opkomst van fans, jong en oud, vond ik wel fantastisch om te zien. Ik heb helemaal niets met voetbal, en (Belg zijnde) wist ik nog net dat Feyenoord géén Amsterdamse voetbalclub is. Met meer dan 100.000 enthousiaste supporters samen onder de blakende zon op het Museumplein werd het op bepaalde plekken wel heel erg benauwd en was mijn bewegingsvrijheid als fotograaf dan ook beperkt. Op zulke momenten is het dan vooral de kunst om orde in de chaos te scheppen en dat is bij deze foto goed gelukt. De aanwezigen deden er alles aan om ook maar een glimp van de spelers van Ajax op te vangen. Aangezien er in zowat elke boom al iemand zat, besloot een groepje jongens het over een andere boeg te gooien en op de urinoirs te klimmen.

Foto Daniel Niessen

Daniel Niessen

In 2019 fotografeerde ik mensen uit de L-Flat, in de buurt Vollenhove in Zeist. Het is een wijk waar ik eerder een project deed en zelf woonde. Afgelopen jaar kreeg ik de kans om hier nieuwe foto’s te maken voor een groter verhaal dat voorjaar 2020 in NRC gepubliceerd zal worden. Een van de verhalen gaat over Alend, een veertienjarige jongen die opgroeit in Vollenhove. Samen met journalist Ingmar Vriesema volgde ik hem een paar maanden. In de foto komt voor mij de kwetsbaarheid van de tiener naar boven, opgroeiend in een buurt waar veel speelt. Daarnaast zie je duidelijk het proces van een puber; soms jezelf verbergen maar ook uitgroeien tot een volwaardig individu. Het beeld is op film gefotografeerd. Hierdoor ontstond er een concentratie en een spanningsboog die het moment intiem maar door de anonimiteit tegelijkertijd afstandelijk maakte.

Foto Dieuwertje Bravenboer

Dieuwertje Bravenboer

De mensen staan opgesteld alsof er een groepsfoto gemaakt gaat worden. Ieder individu met een eigen handeling, verwachting of plan. Wat de groep bindt is één gezamenlijk doel: een glimp opvangen van Sinterklaas.

Foto Andreas Terlaak

Andreas Terlaak

Max Verstappen wordt tijdens het grand-prixweekend in België enigzins van zijn à propos gebracht door een jonge fan die heel lief en onverwacht om een knuffel vraagt, in plaats van de zoveelste handtekening of selfie. In 1997 ging ik voor het eerst naar een grand prix in Hongarije om Jos Verstappen aan het werk te zien. Ik was 21, nog geen professionele fotograaf en heb toen hobbymatig, op film, vanaf de tribune door het hek foto’s gemaakt van mijn held Jacques Villeneuve en alle anderen. Die passie voor Formule 1 ben ik nooit kwijtgeraakt en is nóg groter geworden toen Max Verstappen achttien jaar later zijn entree maakte en iedereen versteld deed staan. Persoonlijk voelde ik begin dit jaar, na zeventien jaar concert-, festival- en portretfotografie, enorm de behoefte om eens iets totaal anders te doen. De Formule 1 is een heel exclusief klein wereldje en extreem moeilijk om binnen te komen, maar dankzij Formule 1-fotograaf Peter van Egmond is me dat toch gelukt. Kom maar op Zandvoort, ik kan niet wachten!