Staatssecretaris exit, problemen nog lang niet opgelost

Belastingdienst De afwikkeling van het toeslagendossier zal ook na het aftreden van Snel nog lang duren. De opvolger wacht een monstertaak.

Getroffen ouders op de publieke tribune tijdens het debat met Staatssecretaris Menno Snel van Financien in de Tweede Kamer over het optreden van de Belastingdienst in de affaire rond kinderopvangtoeslagen.
Getroffen ouders op de publieke tribune tijdens het debat met Staatssecretaris Menno Snel van Financien in de Tweede Kamer over het optreden van de Belastingdienst in de affaire rond kinderopvangtoeslagen. Foto Robin van Lonkhuijsen / ANP

Het is een veelgehoord cliché rond bungelende bewindspersonen die een taai probleem maar lastig weten op te lossen: aftreden of optreden?

In tweede instantie koos staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66) voor het eerste. Zonder voldoende politieke steun – de gehele oppositie zag het niet meer in hem zitten – acht hij zichzelf niet meer in staat om de toeslagenaffaire tot een goed einde te brengen. Dat laat hij aan zijn nog niet bekende opvolger. Al zal de minister van Financiën, CDA’er Wopke Hoekstra, voorlopig taken overnemen.

De opgestapte Snel was er zelf eerlijk over: de Belastingdienst zal nog tegen veel (nieuwe) problemen oplopen. „En die problemen zijn hardnekkiger en complexer dan we nu al denken of hopen.”

Snel had eigenlijk een onheilspellende boodschap voor de aanwezigen op de tribune. Er werd begin deze week dan wel een concrete compensatieregeling voor de eerste groep getroffen gezinnen aangeboden – zo’n 280 ouders uit de regio Eindhoven krijgen nog voor Kerst een vergoeding overgemaakt – de afwikkeling van het toeslagendossier gaat nog heel lang duren. „Dit is pas het begin.”

Gebrekkige administratie

Voor de mogelijk duizenden andere gevallen van onterechte stopzettingen van kinderopvangtoeslag moet nog een oplossing worden gevonden. In principe, zo heeft het kabinet beloofd, zullen gelijke gevallen op dezelfde manier als ‘Eindhoven’ gecompenseerd worden. Maar dat moet nog worden uitgezocht. De commissie-Donner en de Auditdienst Rijk hebben beloofd nog dit jaar met een advies daarover te komen. Maar pas medio januari zullen de ouders en de Tweede Kamer daarover informatie krijgen.

Gezinnen die het niet eens zijn over de hoogte van de financiële genoegdoening of in hun ogen er überhaupt geen krijgen aangeboden, kunnen bezwaar maken of naar de rechter stappen. Met duizenden verschillende gevallen over een jarenlange periode en een gebrekkige administratie bij de Belastingdienst, zouden dat nog hele lange procedures kunnen worden.

De vertrokken staatssecretaris heeft wel beloofd dat alle ouders gemakkelijker toegang krijgen tot de Belastingdienst, met bijvoorbeeld een apart telefoonnummer, en desgewenst snel en betere uitleg over hun dossier. Dat ging met de zwartgelakte multomappen die vorige week naar een groep ouders in Rotterdam was gestuurd nu nét mis. Dat soort fouten zijn met een fiscaal ambtenarenapparaat met een gebrekkige sociale antenne voor de nabije toekomst niet ondenkbaar.

Luister ook naar deze eerdere aflevering van onze podcastserie NRC Vandaag: Wie doodt het monster van de toeslagen?

U kunt zich ook abonneren via Apple Podcasts, Stitcher, Spotify, Castbox of RSS.