Staatssecretaris Snel stapt op om toeslagenaffaire

Snel kwam onder vuur te liggen na wanbeleid bij de Belastingdienst. Daar werden honderden ouders onterecht aangemerkt als fraudeur.
"Ik had dit dossier graag anders opgelost," stelde Snel.
"Ik had dit dossier graag anders opgelost," stelde Snel. Foto David van Dam/NRC

Staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66) stapt per direct op vanwege de kindertoeslagenaffaire. Dat heeft hij woensdag bekendgemaakt. „De ellende die deze ouders is aangedaan, kan ik niet meer goedmaken”, zei hij in de Tweede Kamer tijdens een debat over de kwestie.

Snel lag al langer onder vuur vanwege geblunder bij de Belastingdienst. Daar werden honderden ouders, de meeste met een migratie-achtergrond, ten onrechte als fraudeur aangemerkt. Sommigen moesten tienduizenden euro’s terugbetalen aan toeslagen waar ze wel recht op hadden en belandden daardoor in de financiële problemen. Snel hamerde er woensdag op dat er een cultuuromslag bij de Belastingdienst moet plaatsvinden.

Hij stelde ook dat de toeslagenaffaire nog een lange nasleep zou hebben en verwacht dat er binnen de Belastingdienst „nieuwe problemen” aan het licht zullen komen. Daar had hij aan willen werken, zei de staatssecretaris. Maar: „als het duidelijk wordt dat uw Kamer begint te twijfelen of ik nog wel onderdeel ben van de oplossingen”, zo stelde Snel, „dan is het tijd om op te stappen”.

Politieke reacties

Premier Mark Rutte vindt het vertrek van Snel „ongelooflijk jammer”. Over de toeslagenaffaire zei Rutte tegen ANP: „Het kabinet voelt onverminderd de plicht om op korte termijn te komen tot een oplossing die recht doet aan iedereen die getroffen is door de toeslagenproblematiek.”

Rob Jetten, leider van D66 in de Tweede Kamer, noemde het opstappen van zijn partijgenoot als staatssecretaris „een aderlating”.

Lees ook het profiel over Menno Snel: Oer-ambtenaar Menno Snel vertilde zich aan de Belastingdienst

Veel kritiek op optreden

Snel kreeg kritiek op zijn afhandeling van de affaire. De twee Kamerleden die daarin het voortouw namen, SP-lid Renske Leijten en CDA’er Pieter Omtzigt reageerden woensdag ook op zijn aftreden. Volgens Leijten was het vertrek onvermijdelijk, Omtzigt vindt het een verstandig besluit. Hij zei erbij dat het vertrek van de staatssecretaris de betrokken ouders nog niet helpt: „Een oplossing komt hiermee niet dichterbij.”

De Tweede Kamer was ontevreden met de informatieverstrekking door de staatssecretaris over de toeslagenkwestie. Bovendien kregen deze maand ouders die hun dossier hadden opgevraagd de documenten grotendeels zwartgelakt aangeleverd. Begin deze maand overleefde Snel een motie van wantrouwen ingediend tijdens een spoeddebat over de affaire. Woensdag benadrukte Leijten dat de staatssecretaris toen al het vertrouwen van haar partij had verloren.

Dinsdag werd bekend dat de ouders vrijdag een bedrag ter compensatie overgemaakt krijgen. De affaire is daarmee nog niet afgesloten. De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) onderzoekt nog of er in de zaak sprake is geweest van discriminatie, dit naar aanleiding van klachten. Onder meer een kinderdagverblijf in Almere trok aan de bel toen alleen ouders van buitenlandse komaf te maken kregen met stopzetting van toeslagen.

‘Op eigen manier’

„Ik had me voorgenomen mezelf te zijn”, zei Snel (49) over zijn aantreden als staatssecretaris. Hij wilde op zijn „eigen manier te werk gaan”. Tot de successen die onder zijn bewind zijn behaald rekent Snel de aangescherpte aanpak van bedrijven die in Nederland gevestigd zijn vanwege het belastingklimaat, en de deelname aan de ‘klimaattafels’ en de nieuwe fiscale maatregelen die bedrijven moeten aansporen tot duurzamere keuzes.

Snel begon in 2017 als staatssecretaris. Hij was eerder ambtenaar bij Financiën en bestuurder bij onder meer het Internationaal Monetair Fonds en de Nederlandse Waterschapsbank. Hij is de derde bewindspersoon uit het kabinet die opstapt, na staatssecretaris Mark Harbers (Justitie en Veiligheid, VVD) en minister Halbe Zijlstra (Buitenlandse Zaken, VVD).