Recensie

Meindert Talma brengt Domela Nieuwenhuis opnieuw tot leven

Recensie Met teksten in de eerste persoon enkelvoud vergt de Friese zanger veel inlevingsvermogen van zijn publiek. Kerkmuziek, rock en soul geven het leven van Ferdinand Domela Nieuwenhuis een nieuwe context.

Meindert Talma in De Domela Passie.
Meindert Talma in De Domela Passie. Foto Henk Veenstra

‘Domela, Domela!” Een twintigkoppig koor zingt de koosnaam van de grondlegger van het Nederlands socialisme alsof het de titelsong uit Jesus Christ Superstar betreft. Maar zo vreemd is dat niet, want de honderd jaar geleden overleden Ferdinand Domela Nieuwenhuis (1846-1919) had messianistische trekjes. Niet alleen beschouwde hij Jezus als zijn grote voorbeeld; op latere leeftijd begon hij er steeds meer uit te zien als ‘de verlosser’ die sommigen in hem zagen.

De Friese zanger Meindert Talma presenteert het leven van de dominee die anarchist werd als een kruising tussen een popopera en een wikipediapagina. De toon is plechtig en Talma onthoudt zich van waardeoordelen. De feiten uit het leven van Domela Nieuwenhuis zijn dramatisch genoeg. Drie van zijn vier echtgenotes (allen Johanna’s) en vijf kinderen overleden op jonge leeftijd. Zijn strijd tegen de vijf K’s (Kerk, Koning, Kazerne, Kroeg en Kapitaal) was verbeten en als politicus werd hij zowel verguisd als op een schild gehesen.

Talma bezingt Domela’s leven in de eerste persoon enkelvoud en boet daarmee aan geloofwaardigheid in. Met zijn lijzige gestalte en schuchtere uitstraling is hij eerder de anti-Domela: een commentator langs de zijlijn die soms te veel woorden in zijn zinnen propt. De cultartiest die eerder een soortgelijk conceptalbum aan de dammer Jannes van der Wal wijdde is technisch geen groot zanger. Omringd door een rockband, strijkers en het imposante koor bracht hij zijn teksten met een droge overtuigingskracht, alsof hij de concertante versie van een gedroomde musical voordroeg.

De muziek, gebracht voor een volle zaal waarin oude socialisten sterk vertegenwoordigd waren, kon bij tijd en wijle behoorlijk swingen. Kerkmuziek, soul en zelfs een pittig nummertje rock-’n-roll gaven het leven van Domela nieuwe context. De Domela Passie is een ambitieus project dat zich leent voor verdere uitwerking.