Opinie

Greta Thunberg laat ons ons morele failliet zien

Zihni Özdil

Krankzinnig. Schandelijk. Obsceen. Dat het Amerikaanse weekblad Time Greta Thunberg tot Persoon van het Jaar heeft uitgeroepen. Door de broeikasgassen die de mensheid uitstoot, warmt de aarde in rap tempo op. De gevolgen zullen catastrofaal zijn. Tenzij we als mensheid heel snel heel veel werk maken van decarbonisatie. Dat wil zeggen dat we omschakelen van fossiele energie naar energiebronnen die geen broeikasgassen uitstoten. En dat is – inmiddels misschien was – heel goed te doen. Door serieus te investeren in innovatie en onderzoek, bijvoorbeeld. Door de fossiele industrie aan banden te leggen. Door prioriteit te maken van uitgebreide openbaar vervoernetwerken. Door publiek geld te gebruiken om alle woningen te isoleren.

Dit is geen mening. Dit is geen politiek standpunt. Dit zijn rauwe, harde feiten. Die al minstens vijftig jaar bekend zijn.

Gelukkig hebben we een economische elite. Zoals die van de fossiele industrie, de grootste oorzaak van dit existentiële probleem. Ook uit eigen onderzoek weten de intelligente en machtige bestuursvoorzitters van oliebedrijven dat de door mensen veroorzaakte klimaatverandering catastrofaal zal aflopen. En dat weten ze sinds de jaren zestig.

De bazen van Exxon Mobil gingen met deze kennis aan de slag. Toegewijd en keihard. Ze investeerden miljoenen in desinformatie-campagnes. De bazen van Shell ook. Het ontkennen van de door menselijk handelen veroorzaakte klimaatverandering werd zo onderdeel van het ‘publieke debat’. En de massamedia werkten mee. Door het handjevol wetenschappers dat de feiten ontkent evenveel gewicht te geven als de wetenschappelijke consensus.

Alsof je de ideeën van het handjevol mensen dat claimt dat de aarde plat is (ja, die bestaan) even legitiem maakt als de consensus dat de aarde niet plat is. Alsof je die paar historici die de Holocaust ontkennen (ja, die bestaan) opvoert als legitiem onderdeel van het historiografische debat.

Krankzinnig.

Gelukkig hebben we een intelligente politieke elite. Die de macht heeft om dit gestoorde gedrag van bestuursvoorzitters een halt toe te roepen. Door bijvoorbeeld keihard te reguleren.

Maar die politieke elite deed compleet het tegenovergestelde. De fossiele industrie krijgt al decennia subsidies, belastingontwijking en deregulering. Zelfs de ruimte om nepwetenschap te bestellen aan onze universiteiten voor hun desinformatiecampagne, zoals blijkt uit de dit jaar verbroken samenwerking tussen een van de grootste faculteiten van de Erasmus Universiteit, de Rotterdam School of Management, en Shell. Daarmee verkreeg Shell onder meer formeel het recht om het RSM-curriculum en de profielen van Bachelor- en Masterstudenten te ‘beïnvloeden’.

Schandelijk.

Het wetenschappelijke debat gaat ondertussen verder. Bijvoorbeeld over de impact van methaangas. Dat gaat in groten getale vrijkomen nu ook de permafrost aan het smelten is. Methaangas is CO2 on steroids. Klimaatverandering komt zo in een nog grotere stroomversnelling

Terwijl Amerika onder Trump harder dan ooit gas geeft om deze afgrond in te rijden, komt Europa nu pas met een nietszeggende Green Deal. Niet te verwarren met de Green New Deal van Bernie Sanders en co. Die wel een echt alternatief biedt. Maar vooralsnog kansloos is met zoveel Republikeinen en laffe Democraten aan de knoppen.

En daar is Greta Thunberg. Voor de rechtse elites een prooi voor demonisering. Niks schuwen ze om haar zwart te maken. Voor de progressieve elites is ze een postmoderne aflaat. Ze applaudisseren voor haar moed. Ze gaan met haar op de foto. Waarna ze weer zelfvoldaan naar huis keren. Om niks te doen.

Greta Thunberg is Times ‘Persoon van het Jaar’ geworden omdat zij klimaatwetenschap wel serieus neemt. Greta Thunberg is een tiener. Zestien jaar oud. Een kind.

Een grotere illustratie van het morele failliet van de zogenaamd slimme en kundige mensen die onze wereld runnen is er niet.

Obsceen.

Zihni Özdil is historicus.Hij schrijft wekelijks een column op deze plaats.

Reageren

Reageren op dit artikel kan alleen met een abonnement. Heeft u al een abonnement, log dan hieronder in.