Brieven

Vrijhandel brengt geen wereldvrede

Foto iStock
Foto iStock

Vrije handel in goederen en diensten is heel goed, maar heeft in tegenstelling tot de claim in het commentaar Verlamming WTO is uiteindelijk risico voor de wereldvrede (10/12) geen vrede-bevorderende effecten. NRC merkt terecht op dat vrije handel economische voorspoed, culturele uitwisseling en uitwisseling van ideeën oplevert. Het is ook jammer dat de WTO door de VS wordt getorpedeerd, hoewel de WTO ook maar een second-best optie is, want echte vrijhandel behoeft natuurlijk geen bemoeienis van overheden.

NRC schaart zich achter denkers zoals Montesquieu die hoog opgaf van de positieve effecten van ‘doux commerce’, of de negentiende-eeuwse Brit Richard Cobden die in zijn strijd tegen de Graanwetten ook handel en wereldvrede aan elkaar koppelde. Maar de geschiedenis biedt daarvoor weinig aanknopingspunten. Alle (Europese) oorlogen van de laatste eeuwen zijn gevoerd door landen die handel met elkaar dreven. Handel brengt rijkdom, waarmee landen in de regel echter ook wapens kopen. Of een economisch goed (olie!) is juist een grondslag voor oorlog.

Kortom, het feit dat handel wordt gedreven is hoogstens een factor in de overweging om wel of niet ten strijde te trekken. Meer niet. Zoals Adam Smith – die vaak ten onrechte met de ‘handel leidt tot vrede-these’ in verband wordt gebracht – in deze context al zei: „Defense is of much more importance than opulence” (defensie is veel belangrijker dan rijkdom).