Ruslands ‘nieuwe begin’ bleek farce

Russische sportbestuurders bevinden zich in de ontkenningsfase na het besluit van antidopingautoriteit Wada om Rusland vier jaar te schorsen voor grote sporttoernooien. Russische politici opperen intussen ideeën voor alternatieve sportevenementen.

President Poetin met atleten van het Russische Olympische team, in 2014. De Russische sporters behaalden verschillende gouden medailles tijdens de winterspelen in het Russische Sotsji. Later bleek dat er een omvangrijk dopingprogramma rond de ploeg was opgezet.
President Poetin met atleten van het Russische Olympische team, in 2014. De Russische sporters behaalden verschillende gouden medailles tijdens de winterspelen in het Russische Sotsji. Later bleek dat er een omvangrijk dopingprogramma rond de ploeg was opgezet. Foto Michail Klimentjev/AFP

Russische sportbestuurders bevonden zich maandag nog in de ontkenningsfase.

Het hoofd van de Russische rodelbond, Natalia Gart, liet weten dat ze er vanuit gaat dat het WK in Sotsji in februari gewoon doorgaat. Boris Skrynnik, voorzitter van de hockey- en bandybond, zei ervan overtuigd te zijn dat ook het WK bandy (een soort veldhockey op ijs) in Rusland doorgang zal vinden.

Blijkbaar hadden de Russische bestuurders het besluit van de Wereldantidopingorganisatie Wada nog niet helemaal goed gelezen.

Lees ook: Rusland vier jaar geschorst voor grote sporttoernooien

Maandag besloot het uitvoerend comité van de Wada dat de Russische dopingcontroleur Rusada opnieuw geschorst is – ditmaal voor een periode van vier jaar. Het is een verstrekkend besluit voor de Russische sport. Sportland Rusland mag nu namelijk niet meer meedoen aan de Olympische Spelen van Tokio (volgend jaar), de Winterspelen van Beijing (2022) en het WK voetbal in Qatar (ook 2022). Rusland mag bovendien de komende vier jaar zelf geen grote sporttoernooien organiseren. De inspanningen van de regio Jaroslavl, die maandag nog liet weten door te gaan met de voorbereidingen op het WK volleybal in Rusland in 2022, zijn dus voor niets.

Wishful thinking

In theorie kan de Rusada in beroep gaan tegen de beslissing bij het Internationaal Sporttribunaal (CAS) in het Zwitserse Lausanne. „Er is nog niets van kracht geworden”, zei de Russische minister van Sport Pavel Kolobkov maandag tijdens een haastig belegde persconferentie in Moskou. „Er komt een rechtszaak.”

Die opmerking leek vooral wishful thinking. Rusland is namelijk een recidivist. In 2016 presenteerde de commissie-McLaren een grimmig rapport over het Russische dopinggebruik. Tijdens de Winterspelen van Sotsji in 2014 was er door sporters massaal gefraudeerd. Ze deden dat met medeweten van de Russische overheid en met hulp van de Russische geheime dienst FSB, zo rapporteerde McLaren aan de Wada.

De Rusada werd geschorst. Tijdens de openingsceremonie van de Winterspelen in Pyeongchang in 2018 kwamen alleen de Russische atleten die aantoonbaar ‘schoon’ waren bevonden het stadion binnen, marcherend onder een neutrale vlag.

Vorig jaar werd Rusada door de Wada weer ‘compliant’ verklaard (in ere hersteld). Maar de Wada stelde daaraan wel een aantal voorwaarden. Een daarvan was dat Rusland de database van het Moskouse dopinglaboratorium, met daarin de dopingtests van duizenden sporters uit de periode 2012-2015, zou overdragen. Na enige tegenwerking gebeurde dat, begin dit jaar. Maar toen de onderzoekers van de Wada de data begonnen te analyseren, merkten ze dat er was geknoeid: gegevens waren gewist, timestamps waren veranderd. Terwijl minister van Sport Kolobkov een nieuw begin beloofde, was Rusland bezig geweest met het uitwissen van de zonden van het verleden.

Lees ook: Rusland en zijn sporters liggen opnieuw onder het vergrootglas

Het gevolg is nu een nieuwe periode van ballingschap voor de Russiche sport. Dat zal Vladimir Poetin niet lekker zitten. Net als de communistische heersers uit het verleden beschouwt de Russische president sport als een belangrijk middel om de status van zijn land te verhogen. Rusland gaf een recordbedrag uit voor de Winterspelen van Sotsji en organiseerde het duurste WK voetbal ooit in 2018. Die investeringen in internationale ‘goodwill’, ter hoogte van een slordige 65 miljard dollar, blijken nu voor niets te zijn geweest.

Hoeveel Russische sporters er onder ‘neutrale vlag’ volgend jaar aan de start zullen verschijnen op de Spelen van Tokio, is nog ongewis. Maar nu al staat vast dat álle Russische prestaties met het nodige wantrouwen zullen worden bekeken.

‘Westers complot’

Noch de Russische sportbestuurders, noch Russische politici, leken maandag ten volle doordrongen van die realiteit. Het besluit van de Wada was politiek gemotiveerd, zo zei de Russische parlementariër Vjatsjeslav Fedisov. Volgens Moskou is de dopingjacht op de Russische sporters niet meer dan een westers complot. De Russische senator Jelena Soetormina vond het tijd om na te denken over een alternatief voor de Olympische Spelen: „Sportwedstrijden op basis van de BRICS-landen en de landen van het Shanghai-samenwerkingsverband.”

Voor de goede orde: noch Europa, noch de Verenigde Staten maken deel uit van deze landenclubs.