In Ermelo West heeft Uwoon een modelwoning voor duurzaam wonen gebouwd.

Foto Bram Petraeus

Interview

‘Als corporatie moet je er niet van uit gaan dat je de investering terugverdient’

Dick Zandvoort, vastgoedmanager In zes jaar wil corporatie Uwoon in Ermelo en omgeving 10 procent van zijn huizen gasvrij hebben. Hoe? Dick Zandvoort wil niet té ver voorop lopen.

De keuken is de cruciale plek om de verduurzaming van een woning voor de bewoners acceptabel te maken. „In de keuken merken mensen daadwerkelijk dat hun woning gasloos is geworden”, zegt Dick Zandvoort van woningcorporatie Uwoon. „Of je woning nou warm wordt met zonnepanelen op het dak of met een gasketel, dat merkt de bewoner veel minder. Maar als je ’s avonds thuiskomt en je moet koken, dan merk je zeker dat je geen gas meer hebt. Daar zit vaak toch de grootste vrees.”

Dus zorgt Zandvoort aan het eind van de verbouwing het liefst voor een nieuwe inductieplaat en een pannenset. „Ik kan dat niet bij alle woningen beloven, maar het is een goede manier om mensen tegemoet te komen.”

De rol van Zandvoorts corporatie is cruciaal voor het slagen van het project ‘Wijk van de Toekomst’ in Ermelo West. Met een provinciale subsidie van 4,4 miljoen euro worden vijfhonderd woningen in de Veluwse gemeente tot uiterlijk 2027 gasvrij gemaakt. Daarvan zijn er ruim driehonderd van Uwoon, de rest is particulier bezit.

Voor de manager vastgoed van Uwoon is verduurzaming al lang geen papieren exercitie meer. De komende vijf tot zes jaar wil de corporatie in onder meer Ermelo en Harderwijk 10 procent van haar 8.600 woningen energieneutraal hebben gemaakt. In 2022 moet dat minimaal 4 procent zijn. „Om die doelstellingen te halen, moet je nu echt projecten hebben lopen.” Ruim 200 woningen van Uwoon zijn extra goed geïsoleerd, waardoor gasvrij maken relatief gemakkelijk gaat. Daarnaast zijn al ruim vijftig woningen van Uwoon energieneutraal én gasvrij.

De houding van de huurders is volgens Zandvoort niet negatief. „Op bewonersavonden hebben mensen wel veel vragen. Je merkt daarmee dat er onzekerheid is, maar we hebben nooit mensen gehad die op voorhand overal tegen waren. Ook de acceptatie van de inmiddels verduurzaamde huizen ging soepel.”

De corporatie wil komend jaar beginnen met het gasloos maken met de eerste serie van zo’n honderd woningen in deze wijk.

Modelwoning

Ondanks deze relatief grote aantallen is van een standaardprocedure voor de verduurzaming geen sprake. In Ermelo ontbreekt het aan warmtebronnen – bijvoorbeeld industriële bedrijven of afvalverbranders – waarmee een groot warmtenet kan worden aangelegd. En nieuwe technieken zijn nog in ontwikkeling. „We hebben nu een modelwoning die wordt verwarmd met infraroodpanelen, en een woning met ‘pvt-zonnepanelen’ die ook warmte opnemen. Juist vanwege de snelle ontwikkelingen pakken we de verduurzaming in fases aan.”

Als voorbeeld van die snelle ontwikkeling noemt Zandvoort een nieuwbouwproject dat binnenkort start. „In die appartementen wordt een warmtepomp aan de mechanische ventilatie gekoppeld. Die gebruikt de warmte uit de afgevoerde lucht voor warm kraanwater en de vloerverwarming. Dat bestond vorig jaar nog niet.”

Lees ook deze reportage over het gasvrij maken van Ermelo-West: Nuchterheid voorop bij energietransitie Ermelo-West

De geleidelijke aanpak heeft ook een financiële reden. Koepelorganisatie Aedes rekende aanvankelijk voor dat de verduurzaming 60.000 euro per woning ging kosten. Dat zou voor Uwoon als middelgrote corporatie een half miljard aan investeringen betekenen. „Daar schrokken we wel van, maar we zien de kosten nu snel dalen. Als een huis al goed geïsoleerd is, denken we voor 20.000 euro klaar te zijn.”

Lagere woonlasten

Doel is dat de verbouwing nooit tot hogere kosten voor de huurder leidt. „Als corporatie moet je er niet van uit gaan dat je die investering terugverdient, want dan zouden de huren omhoog moeten. De bewoners zien natuurlijk wel hun woonlasten dalen door een lagere energierekening.” Het streven is een kostendaling van 10 procent.

Zandvoort zegt graag in de kopgroep van corporaties te zitten als het om verduurzaming gaat, maar helemaal vooroplopen hoeft voor hem niet. „Er zijn corporaties geweest die een paar jaar geleden al honderden huizen energieneutraal en gasvrij hebben gemaakt en daar 80.000 euro per woning voor hebben betaald. Als ze drie jaar hadden gewacht, was het de helft geweest. Dat is de keerzijde van te ver vooroplopen. En we willen bij voorkeur verduurzamen als het samenvalt met noodzakelijk onderhoud. We gaan nu geen daken vervangen die nog tien jaar meekunnen.”

Wat wilt u weten over aardgasvrije wijken?
Nederland gaat van het aardgas af. Daar is tot 2050 de tijd voor, maar bij veel gemeentes gaat de spade nu al de grond in. Dat roept vragen op, die wij in het kader van ons project ‘Van het gas af’ graag beantwoorden. Wat is een goed alternatief voor de cv-ketel? En krijgen we zonder aardgas het huis wel warm? Heeft u ook vragen, laat het ons weten via dit formulier.
  1. Wat wilt u weten over aardgasvrije wijken?