Reportage

Veroordeelde Bouterse gedraagt zich als een popster

Decembermoorden President Bouterse werd bij aankomst in Suriname toegejuicht door zijn aanhangers. Over zijn veroordeling liet hij weinig los. „Wij komen met een gepast antwoord.”

De Surinaamse president Desi Bouterse spreekt zijn aanhangers toe, kort na aankomst in Suriname.
De Surinaamse president Desi Bouterse spreekt zijn aanhangers toe, kort na aankomst in Suriname. Foto Ranu Abhelakh/ANP

„Mi lob’ unu! Ik hou van jullie!” Volledig in het zwart gekleed spreekt de Surinaamse president Desi Bouterse (74) zondagochtend rond vier uur lokale tijd zijn juichende aanhangers in een vrolijke stemming toe. Hij staat op een geïmproviseerd podium bij het populaire, bosrijke ontspanningsoord Colakreek, zo’n twee kilometer van de luchthaven waar hij vlak daarvoor is geland na zijn staatsbezoek aan China.

Om hem heen partijbonzen van zijn politieke partij NDP en uitbundige aanhangers die hem willen aanraken.

Bouterse schudt handen, omhelst mensen en hij spreekt het publiek, dat gehuld is in de paarse partijkleuren, in het Sranantongo toe. Dat hier een president staat die twee dagen eerder door de Surinaamse Krijgsraad tot twintig jaar celstraf veroordeeld is vanwege zijn betrokkenheid bij de Decembermoorden uit 1982, valt uit niets op te maken.

Volgens de rechtbank besloot Bouterse, die in 1982 bevelhebber van het leger was, destijds vijftien politieke tegenstanders te „elimineren”, met als doel „de macht te behouden”. Maar op zijn aanhangers lijkt het vonnis voor de vijftienvoudige moord weinig indruk te maken.

Popster

Bij zijn aankomst wordt Bouterse als een held ontvangen. En zoals ze van Bouterse gewend zijn tijdens massabijeenkomsten, gedraagt hij zich op het podium ook nu weer als een popster. „Ze willen mij en de NDP politiek uitschakelen en dat heeft allemaal met de verkiezingen te maken van volgend jaar 25 mei die wij gaan winnen”, houdt Bouterse zijn aanhangers voor.

‘Ze’, dat zijn de politieke tegenstanders, maar ook Nederland, die volgens de NDP overal achter zit. Dat premier Mark Rutte vrijdag al met een verklaring kwam – terwijl de Krijgsraad in Paramaribo nog bezig was het vonnis voor te lezen – is volgens de NDP een teken dat de voormalige kolonisator nog altijd touwtjes in handen heeft in Suriname.

Lees ook ‘Suriname is kapot. Nu kan het land genezen’

„Bouterse is de enige echte revolutionaire leider die we hier in Suriname sinds de slavernij hebben gehad”, zegt een man die in het publiek staat met een NDP-vlag in zijn handen. „Voor mij hoeft een leider geen schone vingers te hebben, dat is een illusie. Kijk naar Nederland, een land dat nog vaak ons referentiekader is. Mensen als admiraal De Ruyter, Piet Hein, Karel de Grote, dat zijn hun helden maar het waren allemaal viezerikken.”

Samen met een paar duizend andere aanhangers is de man uren eerder met door de NDP ingezette bussen vanaf Paramaribo in anderhalf uur naar de internationale luchthaven gereden om Bouterse warm te onthalen. „We want Bouta!”, gillen de mensen rondom de aankomsthal. Er wordt muziek gemaakt, mensen zijn gehuld in traditionele kleding, One Love van Bob Marley klinkt en mensen zwaaien met vlaggen.

Enorme drukte

Wanneer Bouterse en zijn delegatie tegen half twee lokale tijd landen, verplaatst het spektakel zich naar Colakreek. De drukte rondom de luchthaven is enorm, de landing van een lijnvlucht uit Brazilië rond hetzelfde tijdstip wordt met twee uur uitgesteld.

„Dat de mensen de tijd hebben genomen om op dit vroege tijdstip de ontbering te trotseren om mij op te halen doet me wat. Ik denk niet dat een andere politieke partij dat voor elkaar krijgt”, zegt Bouterse later tijdens een persconferentie. Hij gaat uitgebreid in op zijn staatsbezoek aan China: de successen die daar zijn behaald en nieuwe leningen die zijn afgesloten. „Daar draait alles om business en ze vragen zich daar echt af waar wij ons hier druk over maken”, aldus Bouterse.

Over de gerechtelijke uitspraak en zijn veroordeling tot 20 jaar celstraf laat hij weinig los. „Het is een tik-tak politiek spelletje. Je moet weten hoe je het spel mee speelt, in de plooi blijven en de wet en regels in de gaten houden. Maar we komen nog met een gepast antwoord hierop. We weten al wie er nu hard ‘hoera’ roepen en al bezig zijn om vuurwerk af te steken. Alles draait om de verkiezingen.”

Lees ook ‘De veroordeelde president Bouterse is terug in Suriname. Hoe nu verder?

Spoedbijeenkomst

Eerder verklaarde Ramon Abrahams, de zeer machtige vicevoorzitter van de NDP, al dat de veroordeling van Bouterse een „a-nationale” daad is – in het patriottische Suriname een zware aantijging – en dat niet geaccepteerd kan worden dat „mensen zijn gekomen om de integriteit van de president en de NDP aan te tasten”. „Laat ons niet dwingen dingen te doen die we niet willen doen”, zei Abrahams vrijdagavond dreigend tijdens een spoedbijeenkomst van de partij.

Nu de president terug in eigen land is, staat er zondagavond een beraad gepland met zijn juridische team en andere adviseurs. Bouterse liet zijn aanhangers weten dat vervolgstappen zullen worden besproken, waarna duidelijk moet worden wat er de komende tijd gaat gebeuren. Eind volgende week worden de Decembermoorden, 37 jaar na dato, herdacht.