De Facebook-beiaardier: zo breng ik mijn trouwe luisteraars in een flow

Mediavreters Organist en beiaardier Vincent Hensen-Oosterdijk (33) accepteert verzoeknummers via Facebook en brengt die ten gehore op het carillon van Winschoten. Bach, Abba, Leonard Cohen.
Illustratie Anne Caesar van Wieren

De enige opleiding tot beiaardier ter wereld zit in Amersfoort. Organist en beiaardier Vincent Hensen-Oosterdijk (33) studeert er. „Om als beiaardier en organist rond te komen, moet je veel verschillende dingen doen. Ik ben organist in de Nicolaïkerk in Appingedam, heb wekelijks bespelingen in Leeuwarden en Veendam en speel in Winschoten. Daarbij dirigeer ik ook twee koren en ben ik betrokken bij stichtingen en festivals. Een van de stichtingen waar ik voor werk heet Oude Groninger Kerken. Die heeft kerken overgenomen van kerkgemeenschappen die leegliepen en verhuurt ze aan onder andere diezelfde gemeenschappen terug voor een symbolische euro. De stichting doet het grote onderhoud, dat is een enorme verlichting. Mijn werk daar is op te komen voor de orgels die in de kerken hangen. In Groningen zijn dat er nogal wat. Het is het paradijs wat orgels betreft. Dat komt door de kerkelijke geschiedenis van het gebied. Hier kun je op de fiets van de Mona Lisa onder de orgels naar een Van Gogh.”

„Zelf zit ik uiteraard regelmatig achter een van die orgels. Het allerliefst speel ik Bach. Als ik alleen voor mezelf zou spelen zou het daar zo ongeveer bij blijven. Het is de ultieme muziek, vind ik. Maar, ik heb een publiek om rekening mee te houden. Op het moment valt op dat er een hele generatie van vijftigers is die niets meer met de kerk heeft, maar wel op zoek is naar een vorm van spiritualiteit. Orgelmuziek trekt hen terug de kerk in. Als ik speel hou ik ervan een beetje te ontregelen. Ik gebruik soms een grote trommel om filmachtige muziek te spelen, die lijkt op de muziek van Hans Zimmer. Of ik bouw duidelijke stiltes in. Om mensen te boeien moet je een bepaalde balans tussen spanning en concentratie opzoeken, zo komen luisteraars in een flow.”

„Maar ik speel ook graag wat mensen aanvragen. Via Facebook peil ik dat. Op de beiaard in Winschoten heb ik in september een ABC van de popmuziek gespeeld. Ik speelde eerst Abba, de week erop de Beatles en vervolgens Leonard Cohen. Via de Facebookpagina van de beiaard waar zo’n 150 mensen aan verbonden zijn, vraag ik dan wat ik zal spelen. Er zijn beiaardiers die zelfs op Facebook in hun ivoren toren zitten. Zij delen enkel mee wat ze gaan spelen. Daar ben ik niet van, ik zoek liever de verbinding op. Verbinding vind ik ook in de kerk. Ik ben protestants. Veel van de eenzaamheid die we nu zien, komt in mijn ogen door secularisering. We gaan van ons werk waar mensen ons niet echt kennen, naar de supermarkt waar niet eens iemand achter de kassa zit, naar huis. Mensen die op zondag samenkomen spreken en kennen elkaar.”

„Muziek met een goed idee, vind ik goede muziek. Thema’s waar op gekauwd is. Die vind je bijvoorbeeld in de filmmuziek van John Williams. Geniaal georkestreerd. De aftiteling van Jurassic Park luisterde ik als kind urenlang. Je herkent zijn manier van muziek maken in al zijn andere films. In de serie Peaky Blinders zit heel andere muziek, van Nick Cave. Dat werkt minstens zo fantastisch. Het druist helemaal in tegen de tijd waarin de serie zich afspeelt, maar past zo goed. Als er goed over is nagedacht, geniet ik van elke soort muziek.”