Recensie

Recensie Theater

‘Mijn beperking was voor dans eerder een voordeel’

Festival DanceAble Dans, zeker professionele dans, wordt geassocieerd met lichamelijke perfectie. Tijdens het minifestival DanceAble wordt getoond hoe achterhaald dat idee is.

Toelatingsvoorwaarden van Wietse Vendrig & Sofie Roels op DanceAble#2 vorig jaar.
Toelatingsvoorwaarden van Wietse Vendrig & Sofie Roels op DanceAble#2 vorig jaar. Foto De schaapjesfabriek

Het tweejaarlijkse DanceAble beleeft dit jaar zijn derde editie en lijkt de wind in de zeilen te hebben. Inclusiviteit is een actueel maatschappelijk en politiek thema, waar ook de kunsten zich toe te verhouden hebben. Zeker nu subsidiënten de nieuwe Code Diversiteit en Inclusie zullen laten meewegen bij de beoordeling van de aanvragen voor het nieuwe kunstenplan.

DanceAble, onderdeel van Holland Dance, zal met vlag en wimpel door die weging komen. Op het festival wordt tijdens een symposium kennis gedeeld over de mogelijkheden van inclusiedans, met workshops, presentaties en debatten. Vrijdag is er een internationaal samengestelde voorstelling met speciale projecten en ‘mixed ability’ gezelschappen.

Grappig genoeg lijkt het soms of juist dansprofessionals met enige vorm van beperking een aarzeling voelen bij het minifestival. Is het niet een soort getto? Wil ik dat stempel van ‘danser met beperking’ wel op mij hebben, terwijl ik het zelf niet zo ervaar? Ook Maikel Walker (50), al sinds zijn vijftiende breakdancer en een van de choreografen in DanceAble, moest even nadenken. Het idee dat hij als rolmodel voor anderen zou kunnen dienen, trok hem over de streep.

Choreograaf en danser Maikel Walker. Foto Maikel Walker

„Eerlijk gezegd was die beperking voor mij eerder een voordeel”, zegt Walker lachend. Als driejarige kreeg hij kinderverlamming, waardoor hij zijn voet niet plat op de grond kon zetten en zijn dijbeenspieren zich niet optimaal hebben ontwikkeld. De voet is succesvol geopereerd en de spieren in zijn torso zijn des te krachtiger geworden; een groot voordeel bij de powermoves (snelle, virtuoze bewegingen zoals windmills of head, back, elbow en shoulder spins die dicht boven de vloer worden uitgevoerd en waarvoor kracht in het bovenlichaam cruciaal is).

„Ik heb me nooit beperkt gevoeld. Sterker nog, groepen waren blij als ik bij hen kwam, dan hoefden ze tenminste niet tégen mij te battelen.” Begrijpelijk, want Walker werd op zijn hoogtepunt niet alleen Nederlands kampioen met zijn crew, hij won in 2001 ook het International Breaking Event, iets wat sindsdien geen enkele Nederlander hem heeft nagedaan. Ook danste hij in 2008 in het Holland Heineken House tijdens de Olympische Spelen van Athene.

Belangrijkste dansprijs

Dansen met een beperking kan dus wel degelijk op het hoogste, ‘olympische’ niveau, ook artistiek. Geweldige voorbeelden uit het verleden waren de dansfilm The Cost of Living van de Britse groep DV8, waarin een oersterke danser zonder benen een prominente rol had. Wim Vandekeybus werkte meermalen met een blinde danser en Jérôme Bel maakte met dansers en acteurs met het syndroom van Down de indringende, geestige én kritische voorstelling Disabled Theatre. En vorige maand ontving Redouan Ait Chitt, kortweg Redo, nog Neerlands belangrijkste dansprijs, de Zwaan, voor meest indrukwekkende dansprestatie van 2019. Hij mist een onderbeen, zijn rechterheup, een ellebooggewricht en vijf vingers.

Redo kon net als Walker zijn eigen stijl ontwikkelen als breakdancer. „Dat is in andere genres ingewikkelder”, erkent Walker. Ook daar zou meer ruimte moeten komen voor dansers en choreografen met een beperking, vindt hij. Maar in Nederland staat de inclusiedans nog relatief in de kinderschoenen, en zowel in de professionele danssector als bij de amateurs zijn er nog veel drempels, niet alleen fysiek. Op podiumkunstenopleidingen is inclusieve kunst nauwelijks een thema.

Om het bewustzijn te vergroten, heeft DanceAble in samenwerking met belanghebbende organisaties een Agenda Inclusieve Podiumkunsten 2020-2024 opgesteld, met aanbevelingen voor educatie, talentontwikkeling, professionalisering en zichtbaarheid. Vrijdag wordt die aangeboden aan Christianne Mattijssen, directeur Erfgoed & Kunsten van het ministerie van OCW.

DanceAble #3, Den Haag 29 en 30/11. Inl: holland-dance.com/